“А??улар ?йы?та?анда” поэмасы

                                                                                                            Г?лжан Д?уренова

                                                                                                         Т.?уб?кіров атында?ы

                                                                                                            жалпы орта мектебі

                                                                                                     О?т?стік ?аза?стан облысы

                                                                                                               Т?лкібас ауданы                      

Саба?ты? та?ырыбы:    “А??улар ?йы?та?анда” поэмасын ?айталау

Саба?ты? ма?саты:      1. А?ын ?міріне ?ыс?аша шолу.

                                            2. Поэманы ?айталау.

                                            3. Ойлау ?абілеттерін дамыту, мейірімділікке   

                                                т?рбиелеу.

Саба?ты? ?дісі:               ой жина?тау, салыстыру.

Саба?ты? т?рі:              ?айталау саба?ы. 

Саба?ты? к?рнекілігі:  о?улы?, ?лестірмелі ?а?аздар.

Саба?ты? барысы:        I. ?йым кезе?і.                                                                                                                                                                                                                                          

                                     О?ушыларды т?гелдеу, назарын саба??а аудару.

                                            II. ?й тапсырмасын ?айталау, с?рау.

Б?гінгі саба?ты? жоспары.

1. М??а?али туралы естеліктер.

2. ?айталау – о?у анасы. (с?ра?-жауап ар?ылы т?сінік айту)

3. Кітап-досы?, а?ылшы?.

    а)   М?тінмен ж?мыс жасау.

    ?)   Шы?арманы талдау.

    б)   Жетімк?лді суреттеген т?сты тауып о?у.

4. ?нерлі ?рге ж?зер (сахналы? к?рініс к?рсету)

5. Кейіпкерлер келбеті (кейіпкерлерге мінездеме)

6. Білімдіден а?ыл шы?ар (с?ра?-жауап). Ойтол?ау жазу.

1. Тірек-сызба

                                              А?иы? а?ын

Поэзияны? ас?ар              М. Ма?атаев кім?               ?дебиетші

шы?ына шы??ан                                  

                                    ?ара ?ле?ні?               ?стаз

                                         шебері

М??а?али туралы не білеміз?

А?ын 1931 жылы 9 а?панда Алматы облысы, Нарын?ол ауданы, ?арасаз ауылында д?ниеге келген.

Б?гінгі бізді? саба?ымыз?а ?она?тар келіп отыр.

М??а?алиды? 10-жыл бірге о?ы?ан досы, ?рі туысы ?бдіке Асановты? ?кілі …………… ж?не ж?байы Лашын апайды? ?кілі ...............

К?кейде ж?рген с?ра?тарын болатын болса, ?она?тар?а ?ою?а болады.

С?з кезегін …………… береміз.

............... бізге М??а?али ?міріні? бір сырын ашып бергендей болды. К?п рахмет.

2-ші с?зді ............... береміз.

Ал енді балалар, а?ын?а арнап жаз?ан ?ле?дері? бар ма?

Т?л?а?ыз ?р?ашанда биік екен,

Рухы?ыз?а басымды иіп ?тем.

Жыры?ды жат?а айтып, ?н саламыз,

Б?гін сізді? туыл?ан к?ні?із екен.

                         Есімі?із м??гі есте са?талады,

                         Асыл с?з, алтын жыры? жатталады.

                         ?аза?ты? даласыны? к?рі-жасы

                          А?иы? а?ынымен ма?танады.

2. ?айталау – о?у анасы.

С?ра?тар беру ар?ылы т?сінік айту

1. Жетімк?л туралы а?ыз.

2. Жетімк?лдегі таби?атты? с?лулы?ы туралы не айтар еді??

3. Нау?астанып жат?ан бала?а т?уіп не айтып кетті?

4. Ананы ?асиетті а??у?а о? ату?а итермелеген не?

5. Жыл?ышы ?артты? “А??у?а кезенерде ырым жасап, тым ??рыса сауса?ы?ды ?анатты? ба?” деген с?зі нені ме?зейді?

6. ??сты ат?аннан кейінгі ананы? ?кініші туралы не айтар еді??

3. Кітап – досы?, а?ылшы?.

1. Шы?арманы композициялы? ??рылысына ?арай талдау.

1) О?и?аны? басталуы: Бала ауырып жатыр.

2) О?и?аны? байланысы: Таби?ат с?лулы?ына та? ?ал?ан ана.

3) О?и?аны? дамуы: Ананы? ойы, баласыны? есіне т?суі, келген ма?сатын ойлауы.

4) Шиеленісуі: Ананы? екі жа?ты к??іл-к?йі.

5) Шары?тау шегі: Ананы? а??уды атуы.

6) Шешімі: Баланы? ?айтыс болуы. А??уды? киесін ар?ала?ан ана.

2. Жетімк?лді суреттеген т?сты тауып о?у. А??уды? ?семдігін білдіретін с?зді табу.

3. Эпитет дегеніміз не?

    Эпитет табу.

??с аппа?, айдын аппа?, н?рда аппа?

Айдын к?л астан-кестен лайланады

Жаны с?лу, а? еркем, ары с?лу.

4. ?нерлі ?рге ж?зер (сахналы? к?рініс).

5. Кейіпкерлерге мінездеме.

Баланы? анасы

На?ыз ана, Балажан, баласы ?шін а??уды атты, баласы ?шін б?ріне даяр.

Баланы? ?кесі

Адал жан, халы? д?ст?рін ?астерлейді.

Т?уіп шал

Мейірімсіз, таяз ойлы.

Жыл?ышы ?арт

Т?сінігі мол, к?ргені к?п.

6. Білімдіден а?ыл шы?ар (ойтол?ау, с?ра?-жауап, хат жазу)

                                           Мені? М??а?алиым

   Мені? М??а?алиым – жаны таза, а? к??іл, сезімі тере? а?ын. Е? кереметі – жасандылы?ы жо?, таби?атты? ?зіндей таби?и ?алпын са?та?ан. М??ай?ан кезде, ойлан?ан кезде М??а?алиды? кітабы мені ?зіне ша?ырады.               Сонды?тан ол – мені? М??а?алиым.

                                          А??улар, ерке а??улар

   А???улар дегенде к?з алдыма аппа?, ?зын мойынын иіп, ?ауырсынын тара?ан, жан-жа?ына мойынын созып ?ара?ан а? м?сін елестейді. А??у-с?лулы? р?мізі. А??улар жайлы а?ыздар ?те к?п дейді. М??гілікке ж?птас?ан а??улар ?з сы?арын жо?алтпау?а тырысады екен. Ал егер алда-жалда ондай о?и?а бола ?алса, сы?арыны? ?азасын к?тере алмайды деседі.

Саба?ты бекіту: Б?л поэма халы?ты? наным-сенімін, ?дет-??рпын жанымен ??ып, сана?а сі?іруді к?здеген туынды. А?ын б?л поэманы бір т?нде жазып, ерте?іне ?. М?сіреповке келіп, о?ып беріпті. ?. М?сірепов поэманы м??ият ты?дап, М??а?алиды? ар?асынан ?а?ып: “?те жа?сы”-деп ба?асын беріпті, а?ын?а алтын ?алам сыйлапты.                                                         М??а?али шы?армалары м??гілік жасай береді.

Халы? айтса, ?алт айтпайды.   

А??уды ат?ан о?байды.