Ավստրալիա մայրցամաք

• Տարածքը`7մլն.700հազ.քառ.կմ.
• Այն աշխարհի վեցերորդ մայրցամաքն է իր զբաղեցրած տարածքով։
• «Ավստրալիա» բառը առաջացել է  լատ . ՝ austrālis(«հարավային») բառից։ 

• Ավստրալիայի հայտնագործումը եղել է  1606  թվականին, երբ  Վիլեմ Յանսզոնը   Duyfken  նավով իջել է Ավստրալիա՝անվանելով այն Նոր Հոլանդիա և անվանելով այն Նիդերլանդիայի տարածք։

1642 թվականին հոլանդացի  Աբել Թասմանը  իր կատարած ճանապարհորդության ժամանակ հայտնաբերել է  Վան-Դիմենի Երկիրը (հետագայում անվանվել է  Թասմանիա ) և  Նոր Զելանդիան , որով և մեծ ներդրում է կատարել Ավստրալիայի հետազոտման գործում։

XVII դարի 50-ականներին հոլանդական ծովագնացների շնորհիվ Ավստրալիայի ուրվագծերը բավականին ճշգրտորեն պատկերվել էին քարտեզների վրա։

1769  թվականին լեյտենանտ  Ջեյմս Կուկը , ղեկավարելով  Ինդևոր  ( անգլ . ՝ HMS Endeavour) նավը, ճանապարհորդել է դեպի  Թաիթի , որպեսզի տեսնի  Վեներայի անցումը Արևի սկավառակի վրայով : Կուկը նաև կատարել է ադմիրալության գաղտնի կարգադրություններ Հարավային աշխարհամասը հայտնաբերելու գործում

•   1606 -  Վիլեմ Յանսզոն     
•   1606 -  Լուիս Վաես դե Տորես   
•   1616 -  Դերկ Հարթոգ     
•   1619 -  Ֆրեդերիկ դը Հաութման     
•   1644 -  Աբել Թասման     
•   1696 -  Վիլեմ դը Վլամինկ    
•   1699 -  Ուիլյամ Դանփիր      
• 1770 -  Ջեյմս Կուկ      
• 1797-1799 -  Ջորջ Բաս     
• 1801-1803 -  Մեթյու Ֆլինդերս     

• Մայրցամաքի տարածքի հիմքում ընկած է  Ավստրալական սալըը , որն իրենից ներկայացնում է  Գոնդվանա  մայրցամաքի մասը Երկրի հարավային կիսագնդում։
• : Արևելքում ձգվում է  Մեծ Ջրբաժան լեռնաշղթան լ,որի առավելագույն բարձրությունն է 2228 մ ( Կոսցյուշկո )։
• Ավստրալիայի ամենացածրադիր կետն է  Էյր լիճը  (-15 մ) [116]

կլիմա

• Ավստրալիայի կլիմայի վրա մեծ ազդեցություն ունեն  ծովային հոսանքները , Երկրի հյուսիսի մեծ մասն ունի արևադարձային կլիմա ] :
• Ավստրալիայի տարածքի համարյա երեք չորրորդը անապատներ և կիսաանապատներ են: Մայրցամաքի հարավարևմտյան մասում կլիման  միջերկրածովյան  է:
• Հարավ-արևելյան մասում, ներառյալ  Թասմանիան , հիմնականում կլիման ցամաքային է։

Ներքին ջրեր

• Ավստրալիայի գետային ցանցը խիտ չէ։ Ավստրալիայի հիմնական գետը  Մուրեյն  է (Մարրի) իր  Դարլինգ  վտակով, որոնք սկիզբ են առնում  Մեծ ջրբաժան լեռնաշղթայում այն զբաղեցնում է Ավստրալիայի ցամաքի մոտ 14%:

Ամենամեծ  աղի լճերն  են

  Էյրը  (9500 կմ²),  Տորենսը  (5745 կմ²) և  Գերդները  (4351 կմ²)

• Ավստրալիայի համար անփոխարինելի գանձ են ստորերկրյա ջրերի հսկայական պաշարները,որոնց մեջ առանձնանում է Կենտրոնական Ավստրալիական դաշտավայրի տարածքում գտնվող Մեծ Արտեզյան ավազանը,որը զբաղեցնում է մոտ 1 մլն.800հազ.քառ.կմ. տարածք:Դրա ջրերը օգտագործվում են կենցաղում,արդյունամերության և գյուղատնտեսության մեջ:

Բնություն

• Չնայած մայրցամաքի հիմնական մասը զբաղեցնում են  կիսաանապատները  և  անապատները , Ավստրալիայում կան բազմազան լանդշաֆտներ  ,որի12 հազար տեսակներից մոտ 9 հազարը  էնդեմիկ  են:
•   Ծաղկավորների  մեջ 85%,
•   կաթնասունների  մեջ՝ 84%,
•   թռչունների մեջ՝ 45%,
• ափամերձ  ձկների  մեջ՝ 89 %

• [ Ավստրալիայի յուրօրիակ կենսահամակարգի պաշտպանության նպատակով երկրում ստեղծվել են մեծ քանակով պաշտպանվող տարածքն՝65 ճահճային տեղանքներ մտցվել են  Միջազգային նշանակության ջրա-ճահճային տարածքների Ռամսարյան ցանկի  մեջ, իսկ 16 օբյեկտներ՝  Համաշխարհային ժառանգություն  ցանկի մեջ: Այնպիսի ցուցանիշով, ինչպիսին է բնապահպանական կայունության ինդեքսը, Ավստրալիան  2005 թվականին գրավել է 13-րդ տեղը:

ՇՆՈՐՀԱԿԱԼՈՒԹՅՈՒՆ