Дәрес "Япониядәге вакыйга"

Тема: “ Япониядәге вакыйга” тексты өстендә эш алымнары

Максат: 1) Текстны аңлап уку,сөйләмгә чыгу

2) Хикәя фигыль заман формаларын сөйләмгә кертү.

3) кешелек дөньясының үсеш этаплары белән танышуны дәвам итү.

I. Оештыру. Өй эше тикшерү

Техник уйланмаларны билгеле бер тәртиптә куй. Поставь достижения техники в хронологический порядок.

Телефон 1876

Принтер 1984

Самолёт 1903

Робот 1930

Автомобиль 1769

Телевизор 1929

Компьютер 1942

Пенициллин 1928

Лампочка 1879

Ясалма йөрәк 1985

II. Актуальләштерү

1. Түбәндәге әйберләрнең кайсысы дөньяның үзгәрүенә сәбәп булды. Что стало причиной изменения мира?

Язу

Уку

Пешерү

Җир эшкәртү

Сугыш

Дин

Җавап: Язу, чөнки язусыз фән һәм техника була алмый. Ә алар дөньяны үзгәртә.

1. Перевод

Т-Р

Эне- младший брат

Сеңел-младшая сестра

Исән- живой

Исәнме- живы ли, здоровы ли

Янгын аша- через огонь

Чыгып йөгерде –выбежал

Өйдән чыгып йөгерде- выбежал из дома

Чыгып киттеләр- ушли, вышли

Урамга чыгып киттеләр- ушли на улицу

Истәлекләр сакланган- сохранившиеся воспоминания

III Яңа тема (Текст өстендә эш)

1. Текстны уку

1945 нче елдаАКШ Хиросима һәм Нагасаки шәһәрләренә атом бомбаларын ташлады.

Ул трагедияне күрүче Һирато Мураок истәлекләре сакланган. “6 нчы август көнне әти, әни, ике абыем һәм сеңлем урамга чыгып киттеләр. Мин энем һәм тагын бер сеңлем белән өйдә калдым.

Шул вакыт сирена улый башлады. Мин һавага карадым һәм самолёт күрдем. Кинәт яшенгә охшаган бик көчле яктылык күкне яктыртты. Бу мине бик куркытты. Мин энем һәм сеңлемне убижещега алып төшү өчен өйгә атылдым. Ике яшьлек сеңлемне тиз генә таба алмадым, чөнки ул юыну бүлмәсендә иде. Мәҗбүри генә күземне ачтым: гөмбәгә охшаш болыт Хиросима өстендә калкып чыкты. Вакыт иртәнге 10 иде.

Мин куркып өйдән чыгып йөгердем. Паркка таба киттем, анда халык җыелган иде. “ Әти... әни... абый... энем... Сез исәнме? Янгын аша үтү өчен мин өстемә су койдым, ләкин икенче ялкын юлымны кисте. Мин кая барырга белмәдем...”

2) Сүзлек-словарь

Өйгә атылдым- бросился домой

Диварлар ишелә – рушатся стены

Калкып чыкты-возникла, появилась

Кан ага-течёт кровь

Вакыйга-событие

Гөмбәгә охшаган – грибовидный

Сирена улый башлады- сирена завыла

3) Сорауларга телдән җавап / устный ответ на вопросы

1.Хиросима һәм Нагасаки шәһәрләре кайсы илдә урнашкан?

2. Бу шәһәрләрдә нинди трагедия булган?

3. Вакыйга кайчан булган? Сәгать ничәдә?

4. Бомба кайдан барлыкка килгән, хасил булган?

5. Ни өчен булган дибез, ә булды дип сөйләмибез?

6. Бу вакыйганы сөйләгәндә нинди кушымчалар кулланабыз?

7. Бу турыда кем сөйли?

8. Һирато гаиләсендә ничә кеше яши? Ничә бала бар? Сеңлесенә ничә яшь?

9. Кыз кайда киткән?

10 Ул пакрта кемнәрне эзли?

11. Япониядә ву вакыйганы искә алалармы?

4). В координатной плоскости определите время глаголов

1. Истәлекләр сакланган 2. Бомбалар ташлады 3. Һавага карый 4. Күкне яктыртачак 5. Өйгә атылдым 6. Күземне ачармын 7. Паркка киткән 8. Су койдым 9. Халык җыелган 10. Юлымны кисте.

5). Ял минуты/ Физкульминутка

Если словосочетание правильно то вставайте, если нет, то садитесь

Микродулкынлы мич

Электр чәнечке

Тостер ясагыч

Төймәленең телефон

Ипи пешергеч

Каһвәсе пешергеч

6) Җавпларга сораулар уйла./ Придумай вопросы к ответам.

- Хиросимага атом бомбасын кайчан ташладылар?

- Хиросимага атом бомбасын 1945 нче елда ташладылар.

- ___________________________________________________

- Трагедия 6 нчы августа була.

- __________________________________________________

- Ул көнне Һирато гаиләсе урамга чыккан?

- __________________________________________________

- Һирато сеңлесен юыну бүлмәсендә тапкан.

7) . Җөмләләргә сүзләр өстә. / Вместо многоточии придумай слова.

1 Самолёт тавышы ишетелде һәм сирена .... (улый башлады)

2 Һирато Муарок ... ( истәлекләре) бүгенге кадәр сакланган.

3. Ике яшьлек сеңлем ... ( юыну) бүлмәсендә утырып калды.

4. Хиросима өстендә калкып чыккан болыт ... (гөмбә) кебек иде.

5. Ул көнне минем гаиләм.... (урамга, паркка) чыгып киттеләр.

6. Шул вакыт көчле дулкын минем ... (битемә) килеп бәрелде.

IV. Йомгаклау.

Кеше “көчлерәкме”, әллә технологияме? Кто “сильнее” человек или технология?

Кеше, чөнки техника кешелек аҗынын чагылышы гына. / Человек, потому что техника отражение человеческого ума.

V. Өй эше бирү.

1.Текстка исем табарга/ придумать название тексту.

2. Чык, ташла фигыльләрен хикәя фигыльнең заман формаларына куярга.

1. 1945 нче елдаАКШ Хиросима һәм Нагасаки шәһәрләренә атом бомбаларын ташлады.

Ул трагедияне күрүче Һирато Мураок истәлекләре сакланган. “6 нчы август көнне әти, әни, ике абыем һәм сеңлем урамга чыгып киттеләр. Мин энем һәм тагын бер сеңлем белән өйдә калдым.

Шул вакыт сирена улый башлады. Мин һавага карадым һәм самолёт күрдем. Кинәт яшенгә охшаган бик көчле яктылык күкне яктыртты. Бу мине бик куркытты. Мин энем һәм сеңлемне убижещега алып төшү өчен өйгә атылдым. Ике яшьлек сеңлемне тиз генә таба алмадым, чөнки ул юыну бүлмәсендә иде. Мәҗбүри генә күземне ачтым: гөмбәгә охшаш болыт Хиросима өстендә калкып чыкты. Вакыт иртәнге 10 иде.

Мин куркып өйдән чыгып йөгердем. Паркка таба киттем, анда халык җыелган иде. “ Әти... әни... абый... энем... Сез исәнме? Янгын аша үтү өчен мин өстемә су койдым, ләкин икенче ялкын юлымны кисте. Мин кая барырга белмәдем...”

1. В координатной плоскости определите время глаголов.

1. Истәлекләр сакланган

2. Бомбалар ташлады

3. Һавага карый

4. Күкне яктыртачак

5. Өйгә атылдым

6. Күземне ачармын

7. Паркка киткән

8. Су койдым

9. Халык җыелган

10. Юлымны кисте