СДЕЛАЙТЕ СВОИ УРОКИ ЕЩЁ ЭФФЕКТИВНЕЕ, А ЖИЗНЬ СВОБОДНЕЕ

Благодаря готовым учебным материалам для работы в классе и дистанционно

Скидки до 50 % на комплекты
только до

Готовые ключевые этапы урока всегда будут у вас под рукой

Организационный момент

Проверка знаний

Объяснение материала

Закрепление изученного

Итоги урока

"Даргала халкьла далуйти"

Нажмите, чтобы узнать подробности

Мурад:  1)даргала халкьла далуйтала рухIлашалси давлачебдеш гьаргбарес;

2)илдала хасдешуни чедаахъес, бухIнабуцличил тянишдиэс,

3)  адамдешла чихъти къиликъуни мурхьдиахъес.

Чебаъла ваях1: видеоролик,  далайчибала суратуни, макьам.

Просмотр содержимого документа
«"Даргала халкьла далуйти"»

Дарсла тема: «Даргала халкьла далуйти». 10 класс

Мурад: 1)даргала халкьла далуйтала рухIлашалси давлачебдеш гьаргбарес;

2)илдала хасдешуни чедаахъес, бухIнабуцличил тянишдиэс,

3) адамдешла чихъти къиликъуни мурхьдиахъес.

Чебаъла ваях1: видеоролик, далайчибала суратуни, макьам.

Дарсла башри:

1. ХIядурбируси манзил.

2. Сагаси дарс.

Салам, дурхIни, наб Раисат Арсланбековна бик!ар. Ишбарх1и нуни х1ушаб даргала литературала дарс кабирхьис.

Учитель: Х1ердизая гьари экранничи (С.Омаровала, П.Кагировала, Р. Каримовла, Зульфияла суратуни чедаахъес). Се саниг1ят саби ишди лебилра адамтала? Се дуч1ули илдани?

Ученик: Даргала далайчиби саби, далуйти дуч1ули саби.

Учитель: Х1ушала пикри х1ясибли, селичила гъайдик1ех1е ишбарх1и нуша?

Ученик: Далайличила.

Учитель: Бахьли саби. Ишбарх1и нушала дарсла тема саби: «Даргала халкьла далуйти». Мурт ак1убсив халкьла далай?

Ученик: Жяв замунтазиб.

Учитель: Ишдус х1уша тянишдиубрая халкьла далуйтала журабачил. Даширая илди гьандиркахъех1е. Сегъуна-биалра х1янчи бирух1ели, сегъуна далай буч1усив?

Ученик: Бузерила, жуллак.

Учитель: Чи-биалра вебк1ибх1ели?

Ученик: Ч1иллай.

Учитель: Мекъ бирух1ели?

Ученик: Мекъла далай.

Учитель: Дигай дихьибх1ели яра урк1ила х1ял аргъахъес дигух1ели?

Ученик: Лирикала, х1яланала.

Учитель: Бузерила далай, мекъла, ч1иллай г1ядатунала далуйтази кадурхути сари.

Работа по группам: Х1ушала партабачир авал далай лер. Гьанна х1ушани илди далуйти делч1еная ва пикридухъеная: чиди далай чиди журализи кабурхулил. Х1ушала к1ел минут лер. Гьанна кадухая ва балбикибси белк1ла мякьла доскаличи дасеная.

Учитель: Х1ердизая ишди дугьбачи. Ишди х1ушаб аргъес къияндухъести дугьби сари (илди делч1ахъес):

  • Къиянти шуртIри – тяжёлые условия

  • Мез жагадирути гIягIниахълуми – средства художественной выразительности

  • Мешубуц – сравнение

  • Къаршибуцни – противопоставление

Къяй – строка, биркIан – слог.

Учитель: Лех1дизая гьари далайличи:

Х1ечи дигай дихьайчи

Дубурацад дила чарх

Дихьибла х1ечи дигай

Хъарала кьякьцад аур.

Се журализи кабурхара иш далай?

Ученик: Лирикала, х1яланала.

Учитель: Бархьли саби. Ишбарх1и нуша лирикала далуйтала хасдешуначил тянишдирех1е. (Жуз.бях1 47)

Дурх1ни, даширая гьари цайна гьат1и г1ергъити х1ябкубти дуч1ех1е:

1.Даршал азирла г1яскар, ца х1ечилцун дургъалра

Шанданван ч1умал урк1и я х1ела к1ант1имайаб (мешубуц)

2.Азирла х1уребали алмас дархил мисри тур (эпитет)

Ца х1едцун гьак1диралра, сартанна саркъиб х1улби

Я х1ела кьяп1мадиаб.

3. Х1у абани варкьибла г1ях1ти гъубзнала юлдаш

Х1у адани айкьурла вайти гъубзнала душман (антонимти)

4. Вай дила шишимули, дарасли шишим шишим

Ши алавла шиниш кьар дирар шинкьяван ц1удар (аллитерация – ца кьяп1си т1ама зумали пайдалабарни)

Учитель: Сегъунти мез жагадирути г1яг1ниахълуми къаршидиркули ишди далуйтазир?

Ученик: Мешубуц, эпитет, метафора, антонимти, аллитерация.

Учитель: Сюжет лебу?

Ученик: Агара.

Учитель: Чум бирк1айзибад цалабикили далайла къяй?

Ученик: Верх1ел бирк1айзибад.

Учитель: Далуйти дуч1ес гьамадлив, къиянлив?

Ученик: Гьамадли саби.

Учитель: Х1ебиалли, сегъунти хасдешуни дек1ардарес дирех1е халкьла лирикала далуйтазир?

Ученик: Мез жагадирути г1яг1ниахълуми зумали пайдаладарни, къяй верх1ел бирк1айзибад цалабикни, дуч1ес гьамадли биъни, сюжет агни.

Учитель: Лех1дизая гьари халкьла далайличи ва пикридухъеная: сегъунти х1ялани алк1ули х1ушала урк1базир лех1ихъух1ели? Пикрибарая далайчила т1ама. Сегъуна саби ил?

Видео (Сях1ибитла далай).

Учитель: Пикри бях1чиаая т1абиг1ятла суратуначи, халкь х1ербирути шурт1рачи ва бурая: илди далдикилив далайчила пашманси, анц1кьи дух1набси т1амаличил?

Ученик: Далдикили сари.

Учитель: Далдикили сари, сенах1енну къиянси бузерили, къиянти г1ямрула шурт1рани алк1ахъули сари илдигъунти далуйти.

Х1ушала ургав чи-биалра леву далай белч1ес балуси. Гьари дурадухъеная белч1ес.