Անուն, ազգանուն_________________________________________________________
Թեմատիկ գրավոր աշխատանք 2
20 միավոր
Կառուցվածքի ի՞նչ տարբերություններ են առկա օղակավոր որդերի և քորդավորների միջև: /1/
____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________
Ի՞նչ բաժիններից է կազմված ձկների գլխուղեղը: /1/
ա) վերկլանային նյարդային հանգույցից, առջևի, միջին ուղեղներից և ուղեղիկից
բ) վերկլանային և ենթակլանային նյարդային հանգույցներից և փորի նյարդային շղթայից
գ) ուղեղիկից, ենթակլանային նյարդային հանգույցներից և նյարդային շղթայից
դ) առջևի, միջին, միջակա, երկարավուն ուղեղներից և ուղեղիկից
Ո՞ւր է մղվում արյունը ձկան սրտի փորոքից: /1/
ա) նախասիրտ բ) փորային աորտա գ) մեջքային աորտա դ) երակներ
Ինչպե՞ս է կոչվում օդի բաղադրությանը մոտ գազերի խառնուրդով լցված աղիքի հավելվածը, որն ունի ոսկրային ձկների մեծ մասը: /1/
Պատասխան՝ _____________________________
Ճիշտ պնդումներին համապատասխանող տառերը գրի՛ր ներքևում բերված վանդակներում: /3/
ա) Անձրևորդի մարմնի արտաքին հատվածավորությունը համապատասխանում է ներքին հատվածավորությանը:
բ) Անձրևորդի աղին բացվում է թիկնոցային խոռոչի մեջ:
գ) Փափկամարմինների գերակշռող մասի կլանում կա քերիչ:
դ) Ձկներն ունեն հատուկ շնչառական օրգաններ՝ թոքեր:
ե) Ձկներն ունեն եռախորշ սիրտ:
զ) Ձկները բաժանասեռ կենդանիներ են:
Ինչերի՞ միջով են շնչում գորտերի հասուն առանձնյակները: /1/
ա) միայն թոքերի բ) միայն խռիկների
գ) մաշկի և թոքերի դ) մաշկի և տրախեաների
Ո՞ր ոսկորը կամ ոսկրերն են բացակայում գորտի կմախքում: /1/
ա) կողոսկրը բ) բազուկոսկրը գ) իրանի ողերը դ) պարանոցի ողը
Ինչպիսի՞ կենսակերպ է վարում գորտի զիգոտից զարգացող թրթուրը և արյան շրջանառության քանի՞ շրջան ունի: /2/
Պատասխան՝ 1. _________________________________
2. _________________________________
Ի՞նչ դեր ունեն սողունները բնության մեջ: /1/
_________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________
Ի՞նչն է բնորոշ և՛ սողունների, և՛ թռչունների մեծամասնությանը: /1/
ա) կրկնակի շնչառությունը բ) տաքարյունությունը
գ) քառախորշ սիրտը դ) ձվադրումը
Ի՞նչն է բնորոշ սառնարյուն կենդանիներին: /1/
ա) մեծ քանակությամբ էներգիայի անջատումը
բ) թթվածնով հագեցած արյունը
գ) նյութափոխանակության դանդաղ ընթացքը
դ) մարմնի կայուն ջերմաստիճանը
Նկարագրի՛ր թռչունների առջևի վերջույթների կմախքի կազմությունը: /1/
_________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________
Կենդանիների ո՞ր տիպին ո՞ր բնորոշումն է համապատասխանում: Ճիշտ պատասխանները լրացրո՛ւ ստորև բերված աղյուսակում: /5/
Տիպ Բնորոշում
ա. Թռչուններ 1. Բրոնխներն առաջացնում են օդապարկեր:
բ. Սողուններ 2.Ստամոքսը կազմված է գեղձային և մկանային բաժիններից:
3. Սառնարյուն կենդանիներ են:
4. Սիրտը եռախորշ է:
5. Ունեն աորտայի աջ աղեղ:
Թռչունների դասի վերաբերյալ ճիշտ պնդումներին համապատասխանող տառերը գրի՛ր ներքևում բերված վանդակներում: /3/
ա) Ուրվագծային (եզրագծային) փետուրները կազմված են բնից և կողքերին տեղավորված թիթեղանման հովհարներից:
բ) Բնախույս թռչունների ճտերը ձվից դուրս գալուց հետո կույր են, թույլ, չեն կարող ինքնուրույն տեղաշարժվել:
գ) Պինգվինները պատկանում են թռչունների դասին:
դ) Բադերը գիշերային գիշատիչ թռչուններ են:
ե) Լեշով սնվող թռչունները բնության մեջ կատարում են սանիտար դեր:
Կիսամյակային ամփոփիչ գրավոր աշխատանք
Կառուցվածքի ո՞ր ընդհանուր գծերն են վկայում բազմաբջիջների և միաբջիջների ծագման միասնության մասին: /1/
____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________
Ինչպե՞ս է հնարավոր խուսափել մակաբույծ որդերով վարակվելուց, և մարմնի ինչպիսի՞ համաչափությամբ է օժտված լյարդի ծծանը: /2/
____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________
Համեմատի՛ր սպիտակ պլանարիայի մարսողական համակարգը անձրևորդի մարսողական համակարգի հետ: /1/
_________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________
Մակաբուծության հետևանքով ի՞նչ փոփոխություններ են առաջացել տափակ որդերի օրգանիզմում: /1/
____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________
Ինչի՞ բացակայությամբ է պլանարիան տարբերվում անձրևորդից: /1/
ա) մկանի բ) աղիքի գ) բերանի դ) ստամոքսի
Ինչո՞վ է շնչում լճախխունջը: /1/
ա) օդատար խողովակով՝ տրախեայով բ) խռիկով
գ) մաշկի ամբողջ մակերեսով դ) թոքով
Լրացրո՛ւ նախադասությունը: /1/
Երկփեղկանիների դասի ներկայացուցիչներից են՝ ______________________________
___________________________________________________________________________:
Ո՞ր տիպի ներկայացուցիչներն ունեն փակ արյունատար համակարգ: /1/
ա) հոդվածոտանիներ բ) օղակավոր որդեր
գ) տափակ որդեր դ) փափկամարմիններ
Ի՞նչ հաջորդական փուլերով է ընթանում միջատների լրիվ կերպարանափոխությունը: /1/
ա) հասուն ձև, ձու, հարսնյակ, թրթուր բ) հասուն ձև, թրթուր, ձու, հարսնյակ
գ) ձու, թրթուր, հարսնյակ, հասուն ձև դ) ձու, հարսնյակ, թրթուր, հասուն ձև
Ի՞նչ դեր ունի մարդու կյանքում թթենու շերամը: /1/
______________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________
Լրացրո՛ւ բաց թողած բառը: /1/
__________________________ միջոցով ձկներն ընկալում են ջրի տատանումները, հոսանքի ուժը և ուղղությունը:
Ո՞ր կենդանիներն ունեն լողափամփուշտ: /1/
ա) ոսկրային ձկները բ) ողնուցավոր թռչունները
գ) գիշատիչ թռչունները դ) բուսակեր կաթնասունները
Ո՞ր օրգաններն են մասնակցում սեռահասուն անպոչ երկկենցաղների շնչառությանը: /1/
ա)թոքերը և մաշկը բ) խռիկները և թոքերը
գ) տրախեաները և մաշկը դ) խռիկները և տրախեաները
Ինչպիսի՞ն է սողունների մաշկը: /1/
ա) խոնավ է բ) պատված է լորձով
գ) հարուստ է գեղձերով դ) չոր է, գրեթե զուրկ գեղձերից
Ինչպե՞ս է կոչվում գորտի զիգոտից զարգացող թրթուրը: /1/
Պատասխան՝. _______________________________________
Ինչի՞ առկայությամբ են սողունների մեծ մասը տարբերվում երկկենցաղներից: /1/
ա) թոքերի բ) երիկամների գ) լյարդի դ) կրծքավանդակի
Ո՞ր շարքում են կենդանիները դասավորված ըստ իրենց նյարդային համակարգերի կառուցվածքի բարդության: /1/
ա) լճագորտ, սիգ, շուն, օձ բ) սիգ, լճագորտ, օձ, շուն
գ) սիգ, շուն, օձ, լճագորտ դ) լճագորտ, սիգ, օձ, շուն
Ո՞ր դասի ներկայացուցիչներին է բնորոշ կրկնակի շնչառությունը: /1/
ա) կաթնասունների բ) թռչունների գ) սողունների դ) երկկենցաղների
Քանի՞ խորշից է կազմված թռչունների ստամոքսը:
ա) 1 բ) 2 գ) 3 դ) 4
Ճիշտ պնդումներին համապատասխանող տառերը գրի՛ր ներքևում բերված վանդակներում: /3/
ա) Կռճիկային ձկների կմախքը մասնակիորեն կամ լիովին ոսկրացած է:
բ) Կաթնասունների լսողության օրգանը կազմված է արտաքին, միջին, ներքին ականջից:
գ) Թռչունների բեղմնավորումն արտաքին է:
դ) Ձկների մարմինը կազմված է գլխից, իրանից և պոչից:
ե) Թռչուններն ունեն մարմնի ցածր, անկայուն ջերմաստիճան:
զ) Կաթնասունների մաշկը չոր է, զուրկ գեղձերից:
է) Երկկենցաղները բաժանասեռ կենդանիներ են:
Ինչի՞ առկայությունն է բնորոշ հատկապես կաթնասունների դասին: /1/
ա) լյարդի բ) ստոծանու գ) քառախորշ սրտի դ) ենթաստամոքսային գեղձի
Աշակերտներին առաջադրվեց հետևյալ ցանկից ընտրել անողնաշարավոր կենդանիներին:
| Գորտ, ծղրիդ, ձուկ, մողես, խեցգետին |
Որո՞նք են այդ կենդանիները:
Պատասխան՝. 1. ________________________ 2. __________________________
Աղյուսակի հորիզոնական շարքերում բերված են կենդանիներ, իսկ ուղղահայաց շարքերում նշված են տարբեր կենդանիներին բնորոշ առանձնահատկություններ: Յուրաքանչյուր կենդանուն համապատասխանող վանդակում դի՛ր X նշանը, եթե ուղղահայաց շարքում նշված առանձնահատկությունը բնորոշ է տվյալ կենդանուն: Առաջին տողը լրացված է քեզ օգնելու համար: /4/
| | խռիկներ | ականջախեցի | թոքեր |
| Շուն | | | |
| Մողես | | | |
| Սիգ | | | |
| Աղավնի | | | |
7