Климаттык жана космостук ресурстар

КЛИМАТТЫК ЖАНА КОСМОСТУК РЕСУРСТАР

Даярдаган: 10а кл ИСАЕВ БЕКЖАН

ПЛАН:

1. КЛИМАТТЫК РЕСУРСТАР

• КҮНДҮН ЭНЕРГИЯСЫ
• ШАМАЛДЫН ЭНЕРГИЯСЫ

2. КОСМОСТУК РЕСУРСТАР

• МАРС
• ЖЕРДИН СПУТНИГИ АЙ
• АСТЕРОИДДЕР

• КҮНДҮН ЭНЕРГИЯСЫ.

Күн энергиянын тугөнбөс жаратылыш ресурсу катары эсептелинет. Болгон жер бетинде дээрлик бардык энергиянын булагы болуп саналат.

Өсүмдүктөрдүн азыктарды өндүрүү жана биз дем алган кычкылтекти пайда кылууга жардам берет. Күндүн энергиясы дарыяларды, көлдөрдү, океан сууларын буулантат андан соң булуттар пайда болот да жаан жайт. бүт жандыктар сыяктуу адамдар, жылуулук жана тамак-аш даярдоо үчүн күн көз каранды. Бирок, адамзат күндүн энергиясын бир эле жылуулук алуу менен чектетпей андан кун батареялары менен энергия алышат. Күндөн бир гана адамдар эле энергия албайт анын энергиясынан өсүмдүктөр да энергия алып кычкылтети бөлуп чыгышат.

ШАМАЛ ЭНЕРГИЯСЫ

• Шамал энергиясы – Жер атмосферасындагы аба кыймылына айланган Күн энергиясынын бир бөлүгү. Күн нуру жер бетин жана абаны тегиз жылытпайт. Ысыган аба туш тарапка кеңейе баштайт. Жер бети жана аба тегиз жылыбагандыктан, абада басымдын айырмасы түзүлүп, абанын же шамалдын кыймылы пайда болот. Шамал абанын басымы көп жактан аз жакты көздөй жылат. Шамал басымынын айрымачылыгы канчалык чоң болсо, аба агымы ошончолук тез жылып, шамал катуу болот. Шамал энергиясын айыл чарбасында пайдалануу келечектүү

МАРС ПЛАНЕТАСЫНЫН РЕСУРСТАРЫ

• Бир жагынан алганда, Марстын чөйрөсүндө кычкылтек жетишпегендиги менен минералдык ресурстары боюнча абдан бай болушу мумкун. Бул жерде кычкылтектин жетишпегендигинен көптөгөн металлдардын кездешисүү абдан көп болушу мүмкүн алар: жез, темир, күмүш, иридий, уран, алтын, ж.б. металлдар.

ЖЕРДИН СПУТНИГИ АЙДАГЫ РЕСУРСТАР

• Айдын топурактын тесттер кыртышынын уникалдуу курамы гана эмес экени, ошондой эле айда кен бар. Анын запасы темирдин, титандын, алюминий, магний, күкүрт, калий жана натрий болот. гелий-3 изотобу сыяктуу сейрек кездешүүчү материалдар табылган. Бул биригүү реакторларда отун катары колдонулушу мүмкүн. Мындан тышкары, ай боюнча муздун катмары Муун суунун запасы абдан коп. Ал эми мунай, газ, көмүр табылган эмес.

Астероиддердеги ресурстар

2004-жылы темир рудасынын дүйнөлүк өндүрүүсү 1 млрд тоннадан ашкан. Салыштыруу үчүн М класындагы астероиддин диаметри 1,5 км ден темир-никелден рудасы 2 миллиард тоннага жеткен. Дагы бир астероид Psiheya анда темир рудасынын массасы 1,7*10^18 кг түзгөн. Бул сумма да, суроо-талаптын андан ары жогорулатууну эске алуу менен, бир нече миллион жыл ичинде дүйнө калкынын муктаждыктарын канааттандыруу үчүн жетиштүү болмок. Өндүрүлгөн материалдын бир аз бөлүгү да баалуу металлдарды камтышы мүмкүн.

КӨҢҮЛ БУРГАНЫҢЫЗДАРГА ЧОҢ РАХМАТ