Дзяржаўная ўстанова адукацыі
“Зашырская сярэдняя школа Ельскага раёна”
УРОК ПРАЦОЎНАГА НАВУЧАННЯ
( 4 КЛАС)
ТЭМА: МАДЭЛІРАВАННЕ Ў ТЭХНІЦЫ АРЫГАМІ
Настаўнік пачатковых класаў
Юшкевіч Ніна Іванаўна
Мэта: пашырыць уяўленне аб уласцівасцях мадэліравання ў тэхніцы арыгамі
Задачы :
Удасканальваць уменні згінаць паперу;
Вучыць вырабляць дынамічныя фігуркі спосабам шматразовага згінання;
Развіваць увагу, творчасць, мысленне школьнікаў ;
Выхоўваць эстэтычны густ і любоў да прыроды.
Абсталяванне: вучэбныя дапаможнікі для 4 класа, лісты самаацэнкі вучняў 4 класа па працоўным навучанні, тэст, каляровая папера, нажніцы, схемы прымацаваныя на дошцы, макет жураўліка, музычнае суправаджэнне “ Спевы птушак”, мультымедычная ўстаноўка, кампьютар.
Ход урока:
1.Арганізацыйны момант.
Празвінеў званок, пачынаецца ўрок.
Вы паспелі? - Мы паспелі.
Вы паселі?- Мы паселі.
І на новенькіх арэлях прыляцелі на ўрок.
На які ўрок вы прыляцелі? (На ўрок працоўнага навучання)
Якім вы жадаеце, каб быў урок? (Пазнавальным, цікавым, радасным)
Што для гэтага неабходна? (Быць уважлівымі, актыўнымі; слухаць настаўніка)
Правільна. Але, каб усё у нас атрымалася, на вашых партах не павінна быць нічога лішняга. Праверце, калі ласка, свае рабочыя месцы.
2. Актуалізацыя ведаў і матывацыя
- Наш урок я хацела б пачаць словамі Н.Забалоцкага
«Два мира есть у человека:
Один, который нас творил.
Другой, который век от века
Творим по мере наших сил.»
- Як вы думаеце, аб якакіх дзвух мірах ідзе гаворка ў гэтым вершы?
(Аб прыроде і аб міры , які стварыў чалавек).
- Наш урок прысвяаецца тым, хто два разы народжваецца: у першы раз гладкі, а другі раз мяккі. Хто гэта? (Птушкі).
Сёння мы з вамі будзем вырабляць прыгожую птушку. А якую? Здагадаецеся калі разгадаеце загадкі. (Настаўнік чытае загадкі і да кожнай адгадкі паказвае малюнкі
птушак).
1. Крыльцы маюць,
У неба лятаюць ,
Шчабечуць, сакочуць –
Зярнятак хочуць. ( Птушкі ).
2. Шапачка маленькая,
Камізэлька нятканая,
Кафтан рабенькі,
Ды ходзіць босенькі. (Верабей).
3. Удзень спіць, а ўночы крычыць. (Сава).
4. Сосны лечыць ён з вясны,
Доктарам завуць лясным. (Дзяцел).
5. Прыляцела да кармушкі
Размалёваная птушка,
А знайшла ў кармушцы сала,
Дык і ласавацца стала. (Сініца).
6. Сонца ў небе ярка ззяла ,
Згінуў снег, і цёпла стала –
З выраю, з чужой зямлі
Прыляцелі... (Жураўлі).
- Пра каго ідзе гаворка ў загадках?
- А што вы мне можаце сказаць пра птушак?
- А якая з гэтых птушак лішняя? Чаму? (Жураўлі).
- Калі мы з вамі завялі гутарку аб жураўлях, то як вы думаеце, пра каго мы будзем гаварыць на ўроку? (Пра жураўлёў).
- Скажыце, хто з вас ведае вершы пра іх?
1-ая вучаніца – верш І. Шуцько “Чаго дожджык ідзе“
Жураўлі па-над лясочкам
Ляцяць роўненькім шнурочкам;
Мама ж кажа мне, што гэта
Адлятае ад нас лета.
І цяпер мне зразумела,
Чаго дождж ідзе дзень цэлы:
Гэта лета, не іначай,
Па дзяньках вясёлых плача.
2-гі вучань - верш Л. Шырына “Жураўлі“
У родны край з-за акіяна,
З-за высокіх сініх гор
Жураўлі ляцяць клінамі,
Абуджаючы прастор.
Я сабраў букет пралесак,
Па сырой бягу раллі.
Я крычу на ўвесь палетак:
-Прывітанне, жураўлі!
І яны мяне вітаюць,
Мне крычаць: “Курлы, курлы!..“
Верыў я - мяне пазнаюць,
Не забудуць жураўлі
3-я вучаніца Вясна
Начало формы
Конец формы
Ідзе вясна ўжо, дзякуй Богу!
Згінуў снег з сырой зямлі;
Папсавала гразь дарогу,
Перавалы загулі.
Сонца грэе, прыпякае;
Лёд на рэчцы затрашчаў.
Цёплы вецер павявае,
Хмар дажджлівых нам прыгнаў.
Вось і бусел паказаўся,
Гусі дзікія крычаць,
Шпак на дубе расспяваўся,
Жураўлі ужо ляцяць.
I зіма, як дым, прапала!
Зелянее луг, ралля.
Як ад болю, ачуняла
Наша родная зямля
-Яшчэ я прасіла вас пашукаць інфармацыю пра жураўлёў. Хто падрыхтаваў?
1-шы вучань
Жураўлі – гэта вялікія, даўганогія, з доўгімі шыямі птушкі. Іх вышыня дасягае 90 – 155 см, а размах крылаў 150 – 240 см, а вага - 2-11 кг.
У палёце выцягваюць ногі і шыю. Гэта робіць іх падобнымі на буслоў. Але яны ніколі не садзяцца на дрэвы.
2-гі вучань
Галава ў іх малая, з вострай прамой дзюбай. На галаве – участкі яркай афарбоўкі. Жывуць доўга, не менш 20 гадоў.
3-я вучаніца
Рацыён харчавання вельмі шырокі: асабліва раслінны корм – насенне, карэнні раслін. Яшчэ харчуюцца насякомымі, радзей лягушкамі.
У Якуціі існуе павер’е: калі чалавек разбурыць жураўлінае гняздо, то гэтага чалавека чакае няшчасце.
4-ая вучаніца
Назва кветкі - герань паходзіць ад грэчаскага слова – герафос, што абазначае журавель. Існуе павер’е, што шчасце і поспех выпадуць таму, хто першы вясной убачыць танцы жураўля.
- Малайцы. Дзякую вам, дзеці.
3. Аналіз выраба:
- Паказваю выраб
- З чаго мы будзем вырабляць жураўліка? (з паперы).
-Як называецца мастацтва складання паперы? (Арыгамі) . Мы ужо ведаем, што гэтае мастацтва прыйшло да нас з краін Усходу. Паглядзіце калі ласка на экран, якія вырабы можна зрабіць у тэхніцы арыгамі.
- Ці ведаце вы, што існуе паданне пра «Японскі жураўлік”?
У краінах Усходу жураўлік лічыцца сімвалам любові, веры і надзеі. Людзі верылі, што калі зрабіць тысячу такіх фігурак, і падараваць іх сваім блізкім і знаёмым, то здзейсніца самая заветная мара. Пасля Другой сусветнай вайны жураўлік стаў сапраўдным сімвалам барацьбы за мір і свабоду. А таксама сімвалам выратавання ад ядзернай пагрозы і праменнёвай хваробы. У японскім горадзе Херасіма жыла маленькая дзяўчынка Садако. 6 жніўня 1945 г. на Херасіму ўпала атамная бомба. Тады маленькай дзяўчынцы было 2 годы. Ёй пашанцавала – яна засталася жывая. Яе бацькі таксама засталіся жывыя. Час ішоў, Садако расла. Усё было добра. У 11 год у дзяўчынкі з’явіліся прыкметы праменёвай хваробы, і яна папала ў лекарню, з дыягназам лейкамія. Там яе наведвала сяброўка, якая расказала паданне аб жураўліках, і сказала , што яе мара сапраўды здзейсніца трэба толькі верыць. Яна верыла, што 1000 такіх жураўлікаў выратуюць і яе жыццё. Садако складала жураўлікаў і прасіла аб міры на ўсёй зямлі. Але яе мара не здзейснілася… Яна склала толькі 644 жураўліка, дзяўчынка памерла. Дзеці і дарослыя розных краін свету і да нашага часу прысылаюць да помніка Садако ўсё новыя і новыя фігуркі.
- І зараз мы з вамі пабудзем чараўнікамі і паперу ператворым ў жураўліка – сімвала веры, любові і надзеі.
-Якія матэрыялы спатрэбяцца для работы? (Каляровая папера)
- Якія інструменты?( нажніцы)
4. Уводны інструктаж ( настаўнік раздае дзецям нажніцы, паўтараюцца правілы бяспечных паводзін пры карыстанні нажніцамі)
Вучні называюць правілы тэхнікі бяспекі з нажніцамі:
1.Выкарыстоўвай нажніцы толькі па прызначэнню: для рэзання паперы.
2.Трымай нажніцы вастрыём ад сябе.
3.Перадавай нажніцы самкнутымі і кольцамі наперад.
4.Выразаючы, паварочвай паперу, а не нажніцы.
- З чаго мы заўжды пачынаем ствараць вырабы? (з базавай формы).
- Якія базавыя формы арыгамі вы ведаеце? (квадрат,вадзяная бомбачка, катамаран, птушка)
- Для вырабу жураўліка нам спатрэбіцца базавая форма - птушка. Давайце разам успомнім, як яна злажваецца, але перад гэтым паўторым умоўныя абазначэнні, якія выкарыстоўваюць пры складанні арыгамі. (На экране)
Згіб далінай
Згіб гарой
Цягні
Перавярні
Сагні і выпрастай
Увагні ў сярэдзіну
Раскрый
Паўтары дзеянне з адваротнага боку
5. Фізкультхвілінка. (пад музыку)
Рукі паднялі і памахалі
Быцам бы дрэвы ў лесе.
Рукі сагнулі і апусцілі
Вецер збівае расу
У стораны рукі, павольна памашам
Гэта птушкі ляцяць.
Як яны сядуць, таксама пакажам-
Крылы зложым назад.
6. Практычная работа
1. Паведамленне складання базавай формы “птушка”.
Давайце разгледзім схемы на дошцы. Ці ёсць умоўныя знакі, якіх вы не ведаеце?
Якой формы павінна быць папера для стварэння базавай формы “птушка”?(Квадратнай)
Як можна атрымаць квадрат?( Складаем ліст паперы(А4) па дыяганалі, адразаем лішнюю палоску.)
1. Складанне базавай формы ”птушка”
Настаўнік паказвае, як скласці базавую форму ”птушка”. (Вучні выконваюць работу разам з настаўнікам, які пры неабходнасці ім дапамагае).
Складзіце ўжо вядомую вам базавую форму ”квадрат”.
Пакладзіце “глухім” вуглом да верху.
З пераду сагніце дзве ніжнія стораны да цэнтральнай лініі.
Перагніце ўніз верхні трохвугольнік. Адагніце сагнутыя стораны. Падцягніце даверху адзін слой паперы, зложваючы яго па указанным лініям. Звярніце ўвагу – дзве часткі павінны стаць “гарамі”.
Паверніце выраб і паўтарыце дзеянне з іншага боку. Базавая форма ”птушка” гатова.
3 . 1. Складанне алгарытму выканання жураўліка (Настаўнік паказвае, як скласці жураўліка. Вучні выконваюць работу разам з настаўнікам, які пры неабходнасці ім дапамагае).
Сангні правую “ ножку” так, каб яе ўнутраны край саўпаў з гарызантальнай лініяй.
Апусці “ножку” уніз. Увагніце ўнутр па лініі.
Зрабіце левую “ножку” удвая тончэйшую – зпераду і ззаду сагніце яе края да цантральнай лініі.
Увагніце левую ”ножку” унутр і наверх – атрымаецца шыя.
Зрабіце галаву.
Зпераду і ззаду перагніце крылы уніз.
Вазьміце фігурку за грудку і пачніце цягнуць за хвосцік. Жураўлік пачынае махаць крыламі. (Настаўнік паказвае, вучні паўтараюць).
Жураўлік, які махае крыламі гатоў.
Настаўнік:
- Ці запомнілі вы план па якому мы будзем складаць жураўліка? На дошцы размешчаны план, яшчэ раз давайце прагледзім яго.
- Вернемся да лістоў самаацэнкі і на “ступеньках майстэрства” пакажыце значком “+” ці “- “ як вы зразумелі план выканання работы.
7. Выкананне работы па плану. Самастойная работа. Гучыць музыка (спевы птушак).
- Як вы думаеце, прыгожыя ў вас атрымаліся жураўлікі? Вам яны падабаюцца? І мне таксама. А цяпер вы самастойна вырабіце яшчэ па аднаму жураўліку па ўзору.
- Помніце: паспяшыш- людзей насмяшыш. А цяпер бяром у рукі ліст паперы і пачынаем працаваць. Памятайце аб правілах карыстання нажніцамі.
(Дзеці складаюць паперу згодна схемам змешчаным на дошцы.)
9. Ацэнка і самаацэнка працы.
Разгледзьце сваі вырабы ці адпавядаюць яны патрабаванням , якія мы павінны былі выконваць у рабоце?
1. Выконваць выраб па схеме.
2. Выконваць правільна згібанне паперы.
3. Быць акуратнымі і ўважлівымі пры выкананні работы.
Настаўнік:
Цяпер сваю работу вы пазначыце ў лістах самаацэнкі. Абвядзіце кружочкам, на якой ступені вы знаходзіцеся на лесвіцы самастойнасці, творчасці і задаволенасці.
Дзеці ацэньваюць сваю працу на ўроку. Абводзяць кружочкам сваю ступеньку.
10. Вынік урока.
Міні-апытванне ў выглядзе тэста.
1. Радзіма арыгамі (Японія).
2. У якой якасці фігурка арыгамі магла выкарыстоўвацца ў знатных сем'ях? ( Герб).
3. Якое дзеянне трэба выконваць пры вырабе фігурак у тэхніцы арыгамі?(Згібанне)
4. Адна з фігурак, асновай якой з'яўляецца форма «ПТУШКА».( Жураўлік).
5. Якой геаметрычнай фігурай павінен быць ліст паперы для вырабу арыгамі?(Квадрат)
6. Матэр'ял для вырабу фігурак у тэхніцы арыгамі?( Папера)
7. Якая фігурка, вырабленная ў тэхніцы арыгамі, прыносіць шчасце і з'яўляецца сімвалам міра? ( Жураўлік).
-Як называецца тэхніка складання паперы?
-Як называецца базавая форма, з якой мы сягодня выраблялі жураўліка?
-Ці захочаце вы скласці жураўліка самастойна ў вольны час?
- Я задаволена. Вы сёння добра папрацавалі, спадзяюся, што вы дома зробіце жураўлікаў і падаруеце іх сваім родным, а ў адказ атрымаеце ўсмешку і любоў родных.
11. Рэфлексія
- Разгледзьце малюнак размешчаны на дошцы.
- Што на ім адлюстравана? Давайце ўпрыгожым яго птушкамі.
12. Уборка рабочых месцаў ( 2мін.)
Ліст самаацэнкі
Самастойнасць
Творчасць
Задаволенасць
5