Мені? Отаным ?аза?стан

Та?ырыбы:Мені? Отаным -?аза?стан.

Ма?саты:Адамны? ту?ан ?лкесіні?, оны? тарихыны? ма?ызын,  сонымен ?аза?станны? к?п этносты мемлекетке айналуын ж?не ?аза?стан таби?аты мен ?алаларыны? к?рделі де ?ызы?ты ?алыптасу тарихы ж?нінде білім беру.

Дамытушылы?:О?ушылардын ?лт ж?не халы? туралы б?рынан ?алыптас?ан , білген ??ымдарын одан ?рі дамытып ж?не ?здеріні? туып ?скен ?алалары туралы ал?ан білімдері? сыни т?р?ыда талдай білуге да?дыландыру.

Т?рбиелік: "Ту?ан жерді с?ю парыз, с?ю ?шін тарихын білу парыз"-дегендей ?з Отаныны? тарихын біліп ?оймай, оны? болаша? иелері ?здері екенін ?бір о?ушы?а сі?іріп, ту?ан жерге деген с?йіспеншіліікке, Отаншылды??а, ?лтжанды??а, е?бек?орлы??а т?рбиелеу.

??рнекілік:карта ,сурет.

Саба?ты? т?рі:аралас саба?ы

Саба? барысы:

1.?йымдастыру кезе?і.

Амандасу.

Жоспар:

1.?аза?стан хал?ы ?алай к?п этносты мемлекетке айналды?

2.?аза?стан ?алалары

3.?аза?станны? таби?аты

4.?азба байлы?тары.

Арда?тап анасын, ??рметтеп данасы?,

Бауыр?а бас?анбыз баршаны? баласын.

Татулы?, досты?ты? киелі бесігі -

Мейірбан ?лы Отан, ?аза?ты? даласы!-деп осы ?лен жолымен б?гінгі саба?ымызды бастаймыз.

?аза?стан ?лем картасында.

"?аза?стан - Еуразияны? кіндігі" деп не себеппен айтыл?ан?

?аза?стан-?лемдегі е? ?лкен ??рлы?, Еуразияны? д?л ортасында орналас?ан.

?аза?стан аума?ына Еуропаны? ?андай елдері сыйып кетеді?

?лыбритания, Франция, Германия, Италия, Испания.

Елімізді? жер к?лемі ?анша шаршы ша?ырым?

2 миллион 724,9 мы? шаршы ша?ырым.

О?ушылар ?аза?стан ?алайша к?п ?лтты мемлекетке айнала бастады?

Ал ?андай жа?дайлар себеп бол?аны? "Кесте с?йлейді" ойыны ар?ылы білеміз.

Жа?а с?здермен ж?мыс

Этнос - белгілі бір аума?та т?ратын, тілі мен ділі шы?у тегі орта? ?лт.

Диаспора - ?з елінен тыс жерде ?мір  с?ретін этносты? топ.

Жер бетінде ?анша этнос ?мір с?реді ж?не ?аншасы ?з мемлекетін ??р?ан?

Жер бетінде 3000-дай этнос ?мір с?рсе, соны? тек  200- дейі ?ана ?з мемлекетін ??р?ан.

?аза?стан ?алалары:

?аза?стан Республикасында 2004 жылы 14 облыс, 90-?а жуы? ?ала, 200-дей ?ала тектес кент,150—ден астам аудан тобы.

Т?ркістан-?аза? жеріндегі е? к?не ?алаларды? бірі. Оны? тарихы е? кемі  2000 жыл, м?мкін одан да б?рын пайда бол?ан.

Т?ркістан – т?рт жолды? торабы, ол Батыс пен Шы?ыс,О?т?стік пен Солт?стіктен келген керуен жолдарыны? т?йісетін жері.

А?ату – 1964 жылдан Шевченко аталып келген 1992 жылдан А?тау болып ?згертілді.Ма??ыстау облысыны? орталы?ы болып есептелінеді.?аспий те?ізіні? жа?асында орналас?ан портты ?ала. ?аланы? іргесі 1959 жылы ?алан?ан. М?нда м?най мен газ игеріледі.

А?т?бе – іргетасы 1869 жылы Ресей бекінісі ретінде ?алан?ан.1891 жылы ?ала м?ртебесіне ие бол?анА?т?бе облысыны? орталы?ы. Оны? бойымен Елек ?зені а?ып ?теді.

Алматы – тарихи ?ала. Ол IX-XII ?асырларда к?не т?ркі ?а?анаттары заманында сауда-сатты?ы, ?нерк?сібі ?ркендеген ?ала бол?ан. Оны? сол кездегі аты-Алмалы?. 1854 жылы Ресей ?скери бекінісі ретінде ?айта ??рылып, 1921 жыл?а дейін Верный деп аталып келген. 1921-1993 жылдары орысша Алма-Ата деп аталып келді.1993 жылы ?з тарихи атауы Алматы атына ие болды.

Атырау – облыс орталы?ы. Ерте кезде м?нда ?йшік деп аталатын балы?шы ?ыста?ы бол?ан.?ала ны? іргесі 1640 жылы ?алан?ан.

?ара?анды- 1934 жылы негізі ?алан?ан.1936 жылдан облыс орталы?ы. ?ара?анды аталу себебі- «?ара?анды ?алы? ?скен жер» ма?ынасынан шы??ан

?ара?анды –к?мір кеніне бай жер.

?останай – іргесі 1897 жылы ?алан?ан ?ала, облыс орталы?ы1893 жыл?а дейін Николаевка атал?ан.

?ызыорда – Сырдария ?зені бойында орналас?ан облыс орталы?ы. Ол 1853 жыл?а дейін А?мешіт, ал 1853-1922 жылдар аралы?ында Перовск, 1922-1925 жылдары ?айтадан А?мешіт деп атал?ан,1925 жылы ?ызылорда болып ?згерді.

Семей -1718 жылы Ресей бекініс ретінде т?р?ызды, 1782 жылдан ?ала. Семей атауы – орысты?  «семь палат» с?зінен шы??ан.

Шымкент –О?т?стік ?аза?стан облысыны? орталы?ы. XII ?асырдан белгілі орта?асырлы? ?ала. Шымкент атауы «к?к майсалы, бау-ба?шалы, шым-мен ?оршал?ан бекіністі ?ала» деген ма?ынаны білдіреді.

?аза?стан таби?аты.

?аза?стан аума?ыны? таби?аты ?р алуан. Ке?-байта? ?аза?станда тауларда, орман-то?айлар, ке? жазиралар да бар.

1.?аза?станны? жер бедері  ?алай орналас?ан?

?аза?станны? жер бедері батыстан солт?стікке ?арай, шы?ыстан о?т?стік-шы?ыс?а ?арай биіктей т?седі.

2. ?аза?станны? е? биік жері?

О?т?стік –шы?ыс ?аза?станда орналас?ан Хант??ірі шы?ы, оны? биіктігі 6995 метр. ?аза?стан, ?ыр?ызстан, ?ытай мемлекеттері шекараларыны? т?йіскен жерінде орналас?ан.

3. Алтай тауыны? е? биік жері неше метрге жетеді?

4506 м.

4. ?аза?станда ?анша ?зен бар ж?не ?аншасыны? ?зынды?ы 100 ша?ырымнан асады?

?аза?станда 85 мы??а жуы? ?зендер бар оны? 228-іні? ?ана ?зынды?ы 100 ша?ырымнан асады.

5.?аза?станда ?анша к?л бар ж?не ірі к?лдерді ата?

?аза?станда 48 мы?нан астам к?л бар оны? ішінде 21 к?лді? 100 ша?ырымнан асады.Бал?аш, Алак?л, Те?із, Мар?ак?л, Зайсан.т.б.

?аза?стан байлы?тары:

Хромит, мыс, ?ор?асын, ?алайы, к?міс, вольфрам, фосфорит, т.б. кендерді? барлан?ан ?оры ж?нінде ?лемде ал?аш?ыларды? ?атарынан орын алады.

Кестені толтыр

Тест:

1.?аза?стан Республикасы ?анша облыстан т?рады?

  А)14     ?) 16      Б)15      В)17

2.?аза?стан Республикасы шекарасыны? жалпы ?зынды?ы ?анша ша?ырым?

А)3000 ша?ырым       ?)51000 ша?ырым

Б)15000 ша?ырым      В) 8000 ша?ырым

3.?аза?стан Республикасы Каспий те?ізі ?ай мемлекеттермен шектеседі?

А)Ресей                     ?) ?ыр?ызстанмен

Б)?зірбайжанмен     В) Т?рікменстанмен

4.Хант??іріні? биіктігі

А) 5500 м.       ?)6333 м.     Б)6995 м.   В) 7995 м.

5.?аза?станда ?анша?а жуы? ?зен бар?

А) 100      ?)95      Б)85       В) 75

6.К?кшетауды? е? биік шы?ы - К?кше оны? биіктігі

А) 847    ?)947    Б)1047    В)747

7.?аза?станда?ы жануарларды? т?рі

А)130     ?)155    Б)160      В)175

8.?аза?станны? ірі ?зендері

А)Ертіс, Жайы?, Есіл      ?)Балхаш, Зайсан

Б)Алак?л, Те?із                В)Мар?ак?л,Жем

9.?аза?стан аума?ыны? ?анша пайызы таулар алып жатыр?

А) 5%     ?)10%      Б)15 %       В)20%

10.Алтай тауы ?андай мемлекеттерді б?ліп жатыр?

А) ?ытай, ?азастан, ?ыр?ызстан, ?зербайжан

?) ?аза?стан, Ресей, ?збекстан, ?ытай

Б) Мон?олия, ?аза?стан, Ресей, ?збекстан

В) ?аза?стан, Ресей, ?ытай, Мон?олия.

?й тапсырмасы:

1-12 параграфтарды ?айталау.

Тестік ж?мыс?а дайындалу.