Мінез перезентация

МІНЕЗ

ДАЙЫНДАҒАН: Жүсіпбекова Әйгерім

Тобы: М-21

Қабылдаған: Калиева Ж. Т.

Мазмұны

• Мінез туралы түсінік
• Мінез туралы алғашқы түсініктер
• Мінез типологиясы
• Мінез жөніндегі білімдер
• Мінез физиологиялық негізі
• Мінез акцентуациясы
• Мінез мәні

1. Мінез туралы түсінік

Мінез — әрбір адамның жеке басына тэн өзіндік психологиялық қасиеттер мен ерекшеліктердің жиынтығы. Мінездің қасиеттері мен ерекшеліктері әркімде әрқилы жағдайда байқалып, адамның сол жағдайларға қатынасын білдіреді. Мінез ерекшеліктері — адамның даралық өзіндік психикалық қасиеттері.

Мiнез құбылысын зерттейтiн ғылым  характерология   деп аталады.

3. Мінез типологиясы 1.Адам мінезі онтогенезде пайда болып ,бүкіл өмір бойына тұрақты. 2.Мінезге кіретін жеке адам бітістері кездейсоқ емес,олар мінезді анықтауға көмектеседі және типтерге бөледі. 3.Сол мінез типтері бойынша адам мінезі бірнеше топқа бөлінеді. Э.Кречмердің бойынша айтуы осы типтер ауруға шалдығуы мүмкін

Эрнст Кречмер (1888-1964)

Мінез типологиясы А.Е.Личко зерттеуі

А.Е.Личко(1926-1994) бойынша:  жас өспірімдерді бақылауға негізделген нақты бір мінез күшейуін қарастырды, ол сыртқы жағдайларына байланысты.

Гипертимді тип - қозғалмалылыққа, қарым-қатынасқа бейім жасөспірім. Шуды жақсы көреді, тынымсыз ортада болуды қалайды.  Циклоидті тип - апатияға бейім, тез қозады, көбінесе өзімен-өзі жалғыз қалғанды ұнатады. Барлық нәрселерді жүрегіне қатты алады. Лабильді тип - көңіл күйі ауа райы секілді тез өзгереді, оған әр түрлі қарапайым нәрселер (біреудің көзқарасы, амандаспауы, бір нәрсеге ден қоюы) себеп болады. Астено-невротикалық тип - қозғыш, шаршағыш, қырсық. Ақыл-ой жұмыстарына тез шаршайды. Сензитивті тип - жоғары сезімталдық тип. Қозғалыс, құмар ойындарын жақсы көрмейді, үлкен компанияларда болуды қаламайды.  Психо-астеникалық тип - интеллектісі тез дамиды, өзін-өзі және басқаларды бағалауға бейім, көп ойланып талқылауды ұнатады, бірақ іс жүзінде емес, сөз жүзінде ғана мықты. Шизоидті тип - тұйық, өз қатарластарымен болғаннан гөрі үлкендермен болғанды ұнатады. Эпилептоидті тип - көп жылап басқаларды мазасыздандырады. Истероидті тип - үнемі ортада болуды қалайды, басқалардың алдында өзін суреттеп көрсетеді.  Тұрақсыз тип - ерік-жігерсіз, өзен ағысы бойынша өмір сүреді.  Конформды тип - негізгі ерекшелігі барлығы сияқты болу.

Шелдон ұсынған дене бітімінің типтері

Жұлдызнама (гороскоп) адам мiнезiн туған күнiмен байланыстырып түсiндiредi. Жалпы қабылданған уақыт өлшемдерi белгiлi кезең, аралыққа бөлiнедi, олардың əрқайсысына нақты белгi, символ берiледi. Осы символға (ағаш, от, су, жануар т.б.) тəн əртүрлi қасиеттерге орай адам мiнезi суреттеледi.

Физиогномика (phisis табиғат, gnomon бiлу) адамның сыртқы келбетiне жəне сондай келбеттi тұлғаларды ұқсастығымен белгiлi топқа бiрiктiрiп, олардың психологиялық сипатын анықтайтын ғылым. Адам дене бiтiстерiне қарай жануармен салыстырылады да сол жануарға тəн мiнез ерекшелiгi оған таңылады. Адамның басқа да келбет көрiнiстерi (көз, ауыз, отырыстұрыс т.б.) негiзiнде мiнездi байқастыру осы физиогномика аймағында жоғары дамыған.

Хиромантия (сһеіг қол, тапііа бал ашу) адам мінезін алақанның тері бедерлері, түсі арқылы болжастыру жүйесі.

Дерматоглифика бармақ, алақан терісіне тумадан түсетін өрнектер арқылы адам мінезін анықтайтын ғылым жүйесі.

Графология мəнерлі əрекет жазу таңбасына орай адам мінезін анықтауға бағытталған ғылым.

5. Мінез физиологиялық негізі Адам мінезіндегі әрбір ерекшелік белгілі жағдайларға сәйкес көрініс береді. Мұндай ерекшеліктердің өзіндік физиологиялық ерекшеліктері бар. Адам мінезінің физиологиялық негізін ашып көрсетуде ерекше орын алатын жөйт жоғары жүйке қызметінің типтеріндегі ауыспалы құбылыс. Осы орайда, И.И.Павлов қандай сигнал жүйесінің басым екендігіне қарай адам мінезінің типтерін мынадай үш типке бөледі:

6. Мінез акцентуациялары

Мінез акцентуациялары адамның әрекеті мен істеріңде көрініс беретін мінез ерекшеліктеріне қарағанда жиі басымдылық танытатын, күшті дамыған мінез ерекшеліктері. Мінездің акцентуацияланған типтері — әртүрлі жағдайлардағы адамның қылығын анықтайтын, мінездердің басқа қасиеттеріне қарағанда жетекші орын алатын және басқалардың жәрдемімен ерекше дамитын мінездің типтік қиылысқан көрсеткіші. Мінез акцентуациясы — психопатиялармен шектесіп, норманың шеткі варианттарын көрсететін белгілі бір мінез бітістері мен олардың үйлесімдерінің ерекше көрінісін білдіреді. Акцентуация басқа қасиеттерінен қандай да бір қасиеттің немесе белгінің бөлініп ерекше дамуы. К. Леонгрд енгізген ұғым.

Назарларыңызға рахмет!