Ներառական կրթության հայեցակարգն ու բաղադրիչները

Ü»ñ³é³Ï³Ý ÏñÃáõÃÛ³Ý Ñ³Û»ó³Ï³ñ·Ý áõ

µ³Õ³¹ñÇãÝ»ñÁ

Ü»ñ³é³Ï³Ý ÏñÃáõÃÛáõÝ Çñ³Ï³Ý³óíáõÙ ¿ áõëÙ³Ý Ñ³í³ë³ñ Ñݳñ³íáñáõ­ÃÛáõÝÝ»ñ ³å³Ñáí»Éáõ, µáÉáñ »ñ»Ë³Ý»ñÇÝ ÏñÃáõÃÛ³Ý ¨ ѳë³ñ³ÏáõÃÛ³Ý Ù»ç Ý»ñ·ñ³í»Éáõ Ýå³ï³Ïáí:

Ü»ñ³é³Ï³Ý ÏñÃáõÃÛáõÝÝ ³å³ÑáíáõÙ ¿ ÏñÃáõÃÛ³Ý ³é³ÝÓݳѳïáõÏ å³ÛÙ³ÝÝ»ñÇ Ï³ñÇù áõÝ»óáÕ »ñ»Ë³Ý»ñÇ ëáóÇ³É³Ï³Ý å³ßïå³Ýí³ÍáõÃÛáõÝÁ ¨ ÏñÃáõÃÛáõÝ ëï³Ý³Éáõ Ýñ³Ýó Çñ³íáõÝùÁ, ݳ˳¹ñÛ³ÉÝ»ñ ¿ ëï»ÕÍáõÙ ÇÝï»·ñí³Í ѳë³ñ³ÏáõÃÛ³Ý Ï³Û³óÙ³Ý ¨ Ýñ³ Ù»ç µáÉáñ ëáíáñáÕÝ»ñÇ Ñ»ï³·³ Ý»ñ³éÙ³Ý Ñ³Ù³ñ: ØÇ³Å³Ù³Ý³Ï ³ÛÝ ÏñÃ³Ï³Ý Ñ³Ù³Ï³ñ·Ç ³ñ¹Ç ¨ ³é³í»É ³ñ¹Ûáõݳí»ï Ùá¹»É ¿: Ü»ñ³é³Ï³Ý ÏñÃáõÃÛ³Ý ÑÇÙùáõÙ ÁÝÏ³Í ¿ §ÎñÃáõÃÛáõÝ µáÉáñÇ Ñ³Ù³ñ¦ Ý߳ݳµ³ÝÁ, áñÁ »Ýó¹ñáõÙ ¿ ÏñÃ³Ï³Ý Ñ³Ù³Ï³ñ·Ç, ѳٳå³ï³ëË³Ý ¹ÇñùáñáßáõÙÝ»ñÇ, áõëáõóÙ³Ý å³ÛÙ³ÝÝ»ñÇ, ¹³ë³í³Ý¹Ù³Ý Ù»Ãá¹Ý»ñÇ ¨ Íñ³·ñ»ñÇ Ñ³ñÙ³ñ»óáõÙ Ûáõñ³ù³ÝãÛáõñ »ñ»Ë³ÛÇ Ï³ñÇùÇÝ: Ü»ñ³é³Ï³Ý ÏñÃáõÃÛáõÝÁ ½³ñ·³óáÕ ¨ ¹ÇݳÙÇÏ ·áñÍÁÝóó ¿, ¨ ³ÛÝ Ñ³Ù³ñíáõÙ ¿ ÇÝï»·ñí³Í ѳë³ñ³ÏáõÃÛ³Ý ëï»ÕÍÙ³Ý é³½Ù³í³ñáõÃÛ³Ý Áݹ³ñÓ³Ï Íñ³·ñÇ ÙÇ Ù³ëÁ:

Ü»ñ³é³Ï³Ý ÏñÃáõÃÛ³Ý ÑÇÙÝ³Ï³Ý µ³Õ³¹ñÇãÝ»ñÝ »Ý

• гٳÛÝù³ÛÇÝ ¹åñáó ѳ׳˻ÉÁ

Úáõñ³ù³ÝãÛáõñ »ñ»Ë³ Çñ³íáõÝù áõÝÇ ¨ å»ïù ¿ ѳ׳ËÇ Çñ ѳٳÛÝù³ÛÇÝ ¹åñáóÁ, áñÁ Ñݳñ³íáñáõÃÛáõÝ Ïï³ ÉáõÍ»Éáõ áñáß ëáóÇ³É³Ï³Ý ËݹÇñÝ»ñ, ÇÝãåÇëÇù »Ý` ïñ³ÝëåáñïÁ, »ñ»Ë³ÛÇ Ï³Ýáݳíáñ ¹åñáó ѳ׳˻ÉÇáõÃÛáõÝÁ, ѳٳÛÝù³ÛÇÝ ³éûñÛ³ÛáõÙ Ý»ñ·ñ³íí³ÍáõÃÛáõÝÁ, ųٳݳÏÇ é³óÇáÝ³É û·ï³·áñÍáõÙÁ, ѳٳÛÝùÇ ³ÛÉ ÍÝáÕÝ»ñÇ áõ »ñ»Ë³Ý»ñÇ ÷á˳¹³ñÓ Ï³åÁ ¨ ³ÛÉÝ: Úáõñ³ù³ÝãÛáõñ Ý»ñ³é³Ï³Ý ¹åñáó ³é³çÇÝ Ñ»ñÃÇÝ å»ïù ¿ ³å³ÑáíÇ ïíÛ³É Ñ³Ù³ÛÝùáõÙ ³åñáÕ ¹åñáó³Ñ³ë³Ï` ѳïáõÏ Ï³ñÇùÝ»ñáí »ñ»Ë³Ý»ñÇ ÏñÃáõÃÛáõÝÁ: ²Û¹ ÇëÏ å³ï׳éáí ¹åñáóÁ å»ïù ¿ ѳٳ·áñͳÏóÇ Ñ³Ù³ÛÝùÇ Ñ³Ù³å³ï³ëË³Ý Ï³éáõÛóÝ»ñÇ Ñ»ï, ѳÛïݳµ»ñÇ ÝÙ³Ý »ñ»Ë³Ý»ñÇÝ, ï³ñ³ÍÇ Ñ³Ù³å³ï³ëË³Ý ï»Õ»Ï³ïíáõÃÛáõÝ ¹åñáóÇ ¨ ¹åñáóáõÙ Çñ³Ï³Ý³óíáÕ Íñ³·ñÇ, ·áñÍáÕ ûñ»ÝùÝ»ñÇ, ÇÝãå»ë ݳ¨ ÍÝáÕÝ»ñÇ áõ Çñ»Ýó »ñ»Ë³Ý»ñÇ Çñ³íáõÝùÝ»ñÇ Ù³ëÇÝ:

• ºñ»Ë³Ý»ñÇ Ñ³Ý¹»å Ëïñ³Ï³ÝáõÃÛ³Ý µ³ó³éáõÙÁ

ºñ»Ë³Ý»ñÇÝ ãÇ Ï³ñ»ÉÇ Ã»ñ³ñŨáñ»É ϳ٠Ýñ³Ýó Ýϳïٳٵ Ëïñ³Ï³Ý í»ñ³µ»ñÙáõÝù óáõó³µ»ñ»Éª ѳßٳݹ³ÙáõÃÛ³Ý Ï³Ù ëáíáñ»Éáõ ¹Åí³ñáõÃÛáõÝÝ»ñÇ å³ï׳éáí: ä»ïù ¿ ¹³ë³ñ³ÝÁ ¹Çï»É áñå»ë µ³½Ù³½³ÝáõÃÛáõÝ ¨ Ñݳñ³íáñáõÃÛáõÝ ï³É Ûáõñ³ù³ÝãÛáõñ ³ß³Ï»ñïÇ ëáíáñ»É ¨ å³ï³ëË³Ý»É Çñ Ñݳñ³íáñáõÃÛáõÝÝ»ñÇ ë³ÑÙ³ÝáõÙ, ³ÛëÇÝùÝ áõëáõÙÝ³Ï³Ý åɳÝÝ»ñÝ áõ Ýå³ï³ÏÝ»ñÁ ѳñÙ³ñ»óÝ»É Ýñ³Ýó ÁݹáõݳÏáõÃÛáõÝÝ»ñÇÝ ¨ Ñ»ï³ùñùñáõÃÛáõÝÝ»ñÇÝ:

• ÀݹѳÝáõñÇ Ñ»ï ÓáõÉ»Éáõ ϳñ¨áñáõÃÛáõÝÁ

ºñ»Ë³Ý»ñÇ Ý»ñ³éáõÙÁ ãå»ïù ¿ ë³Ñٳݳ÷³ÏíÇ ¹³ë³ñ³ÝÇ ßñç³Ý³ÏÝ»ñáõ٠ϳ٠¹åñáóÇ å³ï»ñÇ Ý»ñëáõÙ: гñϳíáñ ¿ ³å³Ñáí»É Ýñ³Ýó ³é³í»É³·áõÛÝ Ù³ëݳÏóáõÃÛáõÝÁ ¹åñáó³Ï³Ý ¨ ³ñï³¹åñáó³Ï³Ý µáÉáñ ÙÇçáó³éáõÙÝ»ñÇÝ: ºñ»Ë³Ý»ñÁ ëáíáñáõÙ ¨ ½³ñ·³ÝáõÙ »Ý ѳë³ñ³Ï³Ï³Ý ÏÛ³ÝùÇ ï³ñµ»ñ áÉáñïÝ»ñáõÙ Çñ»Ýó ¹ñë¨áñ»Éáõ ¨ ÇÝùÝÇñ³óÙ³Ý å³ÛÙ³ÝÝ»ñáõÙ:

ºí Ñ»Ýó ѳÝñ³ÏñÃ³Ï³Ý ¹åñáó ѳ׳˻ÉÝ ¿ Ýå³ëïáõÙ »ñ»Ë³ÛÇ ÏñÃáõÃÛ³ÝÁ, áñÁ ß³ñáõݳÏíáõÙ ¿ ¹åñáóÇ ë³ÑÙ³ÝÝ»ñÇó ¹áõñë: ÆÝï»·ñí³Í ¿ ³ÛÝ Ñ³ë³ñ³ÏáõÃÛáõÝÁ, áñï»Õ ï³ñµ»ñ ÁݹáõݳÏáõÃÛáõÝÝ»ñáí ¨ Ñݳñ³íáñáõÃÛáõÝÝ»ñáí Ù³ñ¹Ï³Ýó í»ñ³µ»ñíáõÙ »Ý Ùdzï»ë³Ï: гñ·áõÙ »Ý µáÉáñÇ Çñ³íáõÝùÝ»ñÁ ¨ ÁݹáõÝáõÙ Ýñ³Ýó` áñå»ë ÉdzñÅ»ù ³Ý¹³ÙÝ»ñÇ: î³ñíáõÙ ¿ å³Ûù³ñ Ëïñ³Ï³ÝáõÃÛ³Ý ¨ ù³ñ³ó³Í ϳñÍñ³ïÇå»ñÇ ¹»Ù:

• ´³½Ù³Ù³ëݳ·Çï³Ï³Ý ÃÇÙÇ ³éϳÛáõÃÛáõÝÁ

¸åñáóÁ å»ïù ¿ ëï»ÕÍÇ µ³½Ù³Ù³ëݳ·Çï³Ï³Ý ÃÇÙ` ѳñÏ »Õ³Í ¹»åùáõÙ ³ÛÝ Ñ³Ù³ÉñÇ ³ÝÑñ³Å»ßï Ù³ëݳ·»ïÝ»ñáí:

• ÂÇÙ³ÛÇÝ Ñ³Ù³·áñͳÏóáõÃÛáõÝÁ

ÂÇÙÇ Ûáõñ³ù³ÝãÛáõñ ³Ý¹³Ù å»ïù ¿ ÉdzñÅ»ù Çٳݳ Çñ ¨ ÃÇÙÇ ÙÛáõë ³Ý¹³ÙÝ»ñÇ ³ß˳ï³Ýù³ÛÇÝ å³ñï³Ï³ÝáõÃÛáõÝÝ»ñÁ, ÝíÇñÛ³É ÉÇÝÇ ·áñÍÇÝ ¨ ϳñáճݳ ѳٳ·áñͳÏó»É ÙÛáõë ³Ý¹³ÙÝ»ñÇ Ñ»ï:

• Üáñ é³½Ù³í³ñáõÃÛáõÝÝ»ñÇ Ùß³ÏáõÙÁ

¸åñáóÇ ÃÇÙÁ å»ïù ¿ ϳñáճݳ ÏñÃ³Ï³Ý ·áñÍÁÝóóáõ٠ͳ·³Í ï³ñ³µÝáõÛà ËݹÇñÝ»ñÁ ÉáõÍ»Éáõ ѳٳñ Ùß³Ï»É é³½Ù³í³ñáõÃÛáõÝ` ݳ˳å»ë åɳݳíáñ»Éáí ·áñÍáÕáõÃÛáõÝÝ»ñÁ ¨ ³ÛÝ Ñ³ñÙ³ñ»óÝ»Éáí ³ß³Ï»ñïÇ ³Ýѳï³Ï³Ý ϳñÇùÝ»ñÇÝ áõ å³Ñ³ÝçÝ»ñÇÝ: ä»ïù ¿ ϳÝ˳ï»ëí³Í ÉÇÝ»Ý ¹ñ³Ï³Ý »Éù»ñÁ:

Ü»ñ³éáõÙ ¹³ë³ñ³ÝáõÙ

Ü»ñ³éáõÙÝ ³ÛÝåÇëÇ Ùáï»óáõÙ ¿, áñÇ ÏÇñ³éٳٵ ѳßíÇ ¿ ³éÝíáõÙ ³ß³Ï»ñïÝ»ñÇ µ³½Ù³½³ÝáõÃÛáõÝÁ: ²Û¹ Ï»ñå áõëáõÙÝ³Ï³Ý åɳÝÝ»ñÝ áõ Ýå³ï³ÏÝ»ñÁ ѳñÙ³ñ»óíáõÙ »Ý ëáíáñáÕÝ»ñÇ ÁݹáõݳÏáõÃÛáõÝÝ»ñÇÝ áõ å³Ñ³ÝçÙáõÝùÝ»ñÇÝ: ²Û¹ ·áñÍÁÝóóáõ٠ϳñ¨áñíáõÙ ¿ áõëáõóÇãÝ»ñÇ áõ ѳïáõÏ Ù³Ýϳí³ñÅÝ»ñÇ ¹»ñÁ: Üñ³Ýù Çñ»Ýó ÷áñÓÝ áõ ·Çï»ÉÇùÝ»ñÝ »Ý Ý»ñ¹ÝáõÙ, áñå»ë½Ç Ûáõñ³ù³ÝãÛáõñ »ñ»Ë³ ϳñáճݳ ëáíáñ»É Çñ ѳٳñ ³é³í»É³·áõÛÝ û·áõïáí:

زêܲ¶Æî²Î²Ü ¼²ð¶²òàôØÀ ºÜ²¸ðàôØ ¾.

• ì»ñ³å³ïñ³ëïáõÙÝ»ñ, ï»Õ»Ï³ïí³Ï³Ý ÙÇçáóÝ»ñÇ û·ï³·áñÍáõÙ, ÷áñÓÇ ÷á˳ݳÏáõÙ:

• Ò»éù µ»ñí³Í Ýáñ ·Çï»ÉÇùÝ»ñÇ, ÑÙïáõÃÛáõÝÝ»ñÇ Ñ³ñÙ³ñ»óáõÙ ¨ û·ï³·áñÍáõÙ:

• ê»÷³Ï³Ý ë˳ÉÝ»ñÁ ï»ëÝ»É ¨ ¹ñ³Ýù ѳÕóѳñ»Éáõ áõÕÇÝ»ñ ÷Ýïñ»É:

îÜúðÆÜàôÂÚ²Ü ²æ²ÎòàôÂÚàôÜÀ ºÜ²¸ðàôØ ¾.

• Æñ³½»Ï ÉÇÝÇ, ³ç³ÏóÇ ¨ ËóÝÇ ÃÇÙÇ ³ß˳ï³ÝùÝ»ñÇÝ áõ Ýí³×áõÙÝ»ñÇÝ :

• гٳ·áñͳÏó»É ÃÇÙÇ Ñ»ï ¨ ï»Õ»Ï³óí³Í ÉÇÝ»É Ûáõñ³ù³ÝãÛáõñ ³ß³Ï»ñïÇ Ñ³çáÕáõÃÛáõÝÝ»ñÇ ¨ ËáãÁݹáïÝ»ñÇ Ù³ëÇÝ:

• ²å³Ñáí»É ÃÇÙÇ ³ñ¹Ûáõݳí»ï ³ß˳ï³Ýù³ÛÇÝ ·áñÍáõÝ»áõÃÛ³Ý ÙÇÝÇÙ³É å³ÛÙ³ÝÝ»ñÁ (¹Ç¹³ÏïÇÏ å³ñ³·³Ý»ñ, ï»ËÝÇÏ³Ï³Ý ÙÇçáóÝ»ñ, ¹³ë³ë»ÝÛ³ÏÝ»ñ ¨ ³ÛÉÝ):

• Ä³Ù³Ý³Ï ïñ³Ù³¹ñ»É áõëáõóÇãÝ»ñÇÝ` ËáñÑñ¹³Ïó»Éáõ, ËݹÇñÝ»ñ ÉáõÍ»Éáõ ¨ ϳ۳óñ³Í ϳ٠¹»é¨ë ãϳ۳óñ³Í áñáßáõÙÝ»ñÇ Çñ³Ï³Ý³óÙ³Ý Ñ³Ù³ñ:

• êï»ÕÍ»É Ñݳñ³íáñ å³ÛÙ³ÝÝ»ñ ¨ ËÃ³Ý»É ÃÇÙÇ ³Ý¹³ÙÝ»ñÇ Ù³ëݳ·Çï³Ï³Ý ³×Á:

IJزܲÎÆ äȲܲìàðàôØÀ ºÜ²¸ðàôØ ¾.

• ijٳݳÏÁ µ³ßË»É Áëï ÷áõÉ»ñÇ:

• ²ÝÑñ³Å»ßïáõÃÛ³Ý ¹»åùáõÙ Éñ³óáõóÇã ųٳݳÏÇ ïñ³Ù³¹ñ»É:

²ð¸Úàôܲìºî àôêàôØÜ²Î²Ü è²¼Ø²ì²ðàôÂÚàôÜܺðÆ ØÞ²ÎàôØÀ ºÜ²¸ðàôØ ¾.

• ¼³Ý³½³Ý Ù»Ãá¹Ý»ñ ÏÇñ³é»É:

• γ½Ù³Ï»å»É ³ß³Ï»ñï³Ï»ÝïñáÝ áõëáõóáõÙ:

• γñÇùÝ»ñÇÝ, å³Ñ³ÝçÝ»ñÇÝ Ñ³Ù³å³ï³ëË³Ý ûųݹ³Ï ÙÇçáóÝ»ñ, Éñ³óáõóÇã Å³Ù³Ý³Ï ïñ³Ù³¹ñ»É, Ó»éù µ»ñí³Í ѳçáÕáõÃÛáõÝÝ»ñÁ Ëñ³Ëáõë»É:

• ¸³ë³ñ³ÝáõÙ ³ß˳ï³Ýù³ÛÇÝ ÙÃÝáÉáñï ëï»ÕÍ»É ¨ áõëáõÙÝ³Ï³Ý ÝÛáõÃÁ ×Çßï Ù³ïáõó»É:

• Ð»ï¨»É ³ß³Ï»ñïÝ»ñÇ ³×ÇÝ:

ÀÜî²ÜÆøÆ Üºð¶ð²ìàôØÀ ºÜ²¸ðàôØ ¾.

• ÌÝáÕÝ»ñÇ ¨ »ñ»Ë³ÛÇ Ñ»ï ³ß˳ïáÕ ³ÝÓݳϳ½ÙÇ ÙÇç¨ ÷á˳¹³ñÓ Ï³å ëï»ÕÍ»É:

• ²å³Ñáí»É ÁÝï³ÝÇùÇ Ý»ñ·ñ³íáõÙÁ »ñ»Ë³ÛÇ ÏñÃ³Ï³Ý ·áñÍÁÝóóáõÙ ¨ ¹åñáó³Ï³Ý ³éûñÛ³ÛáõÙ:

• ²å³Ñáí»É ÍÝáÕÝ»ñÇ Ù³ëݳÏóáõÃÛáõÝÁ ÃÇÙ³ÛÇÝ Ñ³Ý¹ÇåáõÙÝ»ñÇÝ:

• ÌÝáÕÝ»ñÇÝ å³ñµ»ñ³µ³ñ ï»Õ»Ï³óÝ»É ³é³ç »Ï³Í ¹Åí³ñáõÃÛáõÝÝ»ñÇ ¨ Ó»éùµ»ñáõÙÝ»ñÇ Ù³ëÇÝ:

• γ½Ù³Ï»ñå»É ѳݹÇåáõÙÝ»ñ ÍÝáÕ³Ï³Ý ËÙµÇ Ñ»ï, ³ÝóϳóÝ»É ë»ÙÇݳñÝ»ñ, ùÝݳñÏ»É ¹»åù»ñ:

вðزðºòàôØ, вزä²î²êÊ²Ü àôêàôØÜ²Î²Ü Ìð²¶ðºð

• ¸åñáóáõÙ ¨ ¹³ë³ñ³ÝáõÙ ³ß³Ï»ñïÝ»ñÇ Ï³ñÇùÝ»ñÇÝ ¨ å³Ñ³ÝçÝ»ñÇÝ Ñ³Ù³å³ï³ëË³Ý å³ÛÙ³ÝÝ»ñ ¨ ÙÇçáóÝ»ñ ëï»ÕÍ»É ¨ ѳñÙ³ñ»óÝ»É:

• àõëáõÙÝ³Ï³Ý Íñ³·ñ»ñÁ, Ù»Ãá¹Ý»ñÁ ѳñÙ³ñ»óÝ»É ¹³ë³ñ³ÝÇ Ûáõñ³ù³ÝãÛáõñ ³ß³Ï»ñïÇ Ñݳñ³íáñáõÃÛáõÝÝ»ñÇÝ, ûųݹ³Ï Íñ³·ñ»ñ, ÙÇçáóÝ»ñ û·ï³·áñ­Í»É:

• ÎÇñ³é»É ·Çï»ÉÇùÝ»ñÇ ¨ ϳñáÕáõÃÛáõÝÝ»ñÇ ëïáõ·Ù³Ý ³ÛÉÁÝïñ³Ýù³ÛÇÝ ÙÇçáóÝ»ñ:

ÂÆزÚÆÜ Ð²ð²´ºðàôÂÚàôÜܺðÆ êîºÔÌàôØ

• êï»ÕÍ»É ³ß˳ï³Ýù³ÛÇÝ Ï³Ýáݳϳñ· ¨ ³é³çÝáñ¹í»É ¹ñ³Ýáí:

• ÂÇÙ³ÛÇÝ Ñ³Ý¹ÇåáõÙÝ»ñÁ ¹³ñÓÝ»É ëÇëï»Ù³ïÇÏ:

• ܳËûñáù áñáß»É Ñ³Ý¹ÇåáõÙÝ»ñÇ Ýå³ï³ÏÝ»ñÁ, ϳï³ñ»É »½ñ³Ñ³Ý·áõÙÝ»ñ ¨ ³ñӳݳ·ñ»É:

• Ò¨³íáñ»É ï³ñ³µÝáõÛà ËݹÇñÝ»ñ ѳٳï»Õ ÉáõÍ»Éáõ ϳñáÕáõÃÛáõÝ:

βÜʲîºêàôØ, ¸ÆøàðàÞàôØÀ

• ²é³çÝáñ¹í»É Ù»Ï ¹ñáõÛÃáíª §Úáõñ³ù³ÝãÝáõñ »ñ»Ë³ áõÝ³Ï ¿ ëáíáñ»Éáõ¦:

• ÂÇÙÇ µáÉáñ ³Ý¹³ÙÝ»ñÇ ÙǨÝáõÛÝ Ï³Ý˳ï»ëáõÙÝ»ñ ¨ ¹ÇñùáñáßáõÙÝ»ñ áõݻݳÉÁ:

• γÝ˳ï»ë»É Ûáõñ³ù³ÝãÛáõñ ·áñÍáÕáõÃÛ³Ý ³ñ¹ÛáõÝùÁ ¨ ÷Ýïñ»É áõÕÇÝ»ñ ¹ñ³Ýó ³ñ¹Ûáõݳí»ï Çñ³Ï³Ý³óÙ³Ý Ñ³Ù³ñ:

ºðºÊ²ÜºðÆÜ ¸²ê²ð²ÜàôØ Üºð²èºÈàô βðºìàð ܲʲä²ÚزÜܺðÀ

ºì ÂÆØÆ ²Ü¸²ØܺðÆ ¸ºðÜ ²Ú¸ ¶àðÌÀܲòàôØ

1. Æ՞Ýã ËáãÁݹáïÝ»ñ ϳñáÕ »Ý ³é³ç³Ý³É ѳïáõÏ Ï³ñÇù áõÝ»óáÕ ³ß³Ï»ñï­Ý»­ñÇ áõëáõÙÝ³Ï³Ý ·áñÍÁÝóóáõÙ: àñá՞Ýù »Ý ¹ñ³Ýó ³é³ç³óÙ³Ý ÑÇÙÝ³Ï³Ý å³ï׳é­Ý»ñÁ

§ÎñÃáõÃÛáõÝ µáÉáñÇ Ñ³Ù³ñ¦ ·³Õ³÷³ñ³ËáëáõÃÛáõÝÁ ·áñÍݳϳÝáõÙ Ñ»Ýó Ù³Ýϳí³ñÅÝ»ñÝ áõ »ñ»Ë³ÛÇ Ñ»ï ³ß˳ïáÕ Ù³ëݳ·»ïÝ»ñÝ »Ý ÏÛ³ÝùÇ ÏáãáÕÝ»ñÁ ¨ ¹»åÇ Ñ³çáÕáõÃÛ³Ý Ï³Ù Ó³ËáÕÙ³Ý ï³ÝáÕÝ»ñÁ:

гïáõÏ Ï³ñÇùáí ³ß³Ï»ñïÝ»ñÇ ËݹÇñÝ»ñÇ ¨ ¹Åí³ñáõÃÛáõÝÝ»ñÇ Ù»Í Ù³ëÁ ÉáõÍ»ÉÇ »Ý ѳÝñ³ÏñÃ³Ï³Ý ¹åñáóáõÙ ³ÝÑñ³Å»ßï ݳ˳å³ÛÙ³ÝÝ»ñ ³å³Ñáí»Éáõ ¹»åùáõÙ: ²ÝÑñ³Å»ßï ¿ ѳÕóѳñ»É áõëáõóÇãÝ»ñÇ Ùáï ³é³ç³ó³Í ﳷݳåÁ, ³ÛÝ Ñ³ñó»ñÇ ßáõñç, áñ Çñ»Ýù Ç íÇ׳ÏÇ ã»Ý ÉáõÍ»É ÏñÃ³Ï³Ý Ñ³ïáõÏ Ï³ñÇùÝ»ñ áõÝ»óáÕ ³ß³Ï»ñïÝ»ñÇ ËݹÇñÝ»ñÁ:

²é³í»É Ñ³×³Ë Ñ³Ý¹ÇåáÕ ËáãÁݹáïÝ»ñ ¨ ¹ñ³Ýó ³é³ç³óÙ³Ý ÑÇÙÝ³Ï³Ý å³ï׳éÝ»ñÁ.

• ¸åñáóÇ ¨ ¹³ë³ñ³ÝÇ ÙÇç³í³ÛñÁ ãÇ Ñ³Ù³å³ï³ë˳ÝáõÙ ³ß³Ï»ñïÇ Ï³ñÇùÝ»ñÇÝ:

• ²ß³Ï»ñïÁ áõÝÇ ß÷Ù³Ý ¨ ѳÕáñ¹³ÏóÙ³Ý ¹Åí³ñáõÃÛáõÝÝ»ñ:

• ¸åñáóÇ áõëáõóÇãÝ»ñÁ, ѳٳ¹³ë³ñ³ÝóÇÝ»ñÁ áõ Ýñ³Ýó ÍÝáÕÝ»ñÁ µ³ó³ë³Ï³Ý í»ñ³µ»ñÙáõÝù áõÝ»Ý:

• ²ß³Ï»ñïÁ ¹³Ý¹³Õ ¿ Ûáõñ³óÝáõÙ áõëáõÙÝ³Ï³Ý ÝÛáõÃÁ:

• ²ß³Ï»ñïÁ ãÇ Ñ³ÕóѳñáõÙ áõëáõÙÝ³Ï³Ý ÝÛáõÃÁ ¨ Ñ»ï ¿ ÙÝáõÙ ·ñ³íáñ ³ß˳ï³ÝùÇó, ٳûٳïÇϳÛÇó, ÁÝûñó³ÝáõÃÛáõÝÇó ¨ ³ÛÉÝ:

• ²ß³Ï»ñïÁ ãÇ Ï³ï³ñáõÙ áõëáõóãÇ Ññ³Ñ³Ý·Ý»ñÁ:

• ²ß³Ï»ñïÁ Çñ í³ï í³ñùáí ˳ݷ³ñáõÙ ¿ ¹³ëÁ:

• ²ß³Ï»ñïÁ ¹Åí³ñáõÃÛ³Ùµ ¿ Ï»ÝïñáݳóÝáõÙ áõß³¹ñáõÃÛáõÝÁ ¹³ë³åñáó»ëáõÙ ¨ Ù³Ýϳí³ñÅÁ ëïÇåí³Í ¿ ³í»ÉÇ ß³ï áõß³¹ñáõÃÛáõÝ ¨ Å³Ù³Ý³Ï Ñ³ïϳóÝ»É:

• ²ß³Ï»ñïÁ ßáõï ¿ Ñá·ÝáõÙ, Ó³ÝÓñ³ÝáõÙ, ¹³ëÝ Çñ ѳٳñ ³ÝÑ»ï³ùñùÇñ ¿:

• ²ß³Ï»ñïÁ ¹³ë³åñáó»ëáõ٠ϳñÇù áõÝÇ ³é³ÝÓÇÝ Ñ³ÝÓݳñ³ñ³Ï³ÝÝ»ñ ëï³Ý³Éáõ, ³é³ç³¹ñ³ÝùÇ íñ³ ³í»ÉÇ »ñϳñ ³ß˳ï»Éáõ, Ùßï³Ï³Ý û·ÝáõÃÛ³Ý ¨ í»ñ³ÑëÏáÕáõÃÛ³Ý:

• ²ß³Ï»ñïÝ áõÝÇ ï»Õ³ß³ñÅí»Éáõ ¹Åí³ñáõÃÛáõÝÝ»ñ:

• ¸åñáóÁ å³ïñ³ëï ãÇ Ï³½Ù³Ï»ñå»Éáõ ѳïáõÏ Ï³ñÇùáí ³ß³Ï»ñïÝ»ñÇ ÏñÃáõÃÛáõÝÁ:

• àõëáõóÇãÝ ³Ýµ³í³ñ³ñ ¿ ½ÇÝí³Í ³ß³Ï»ñïÝ»ñÇ Ñ»ï ï³ñíáÕ ³ß˳ï³ÝùÇ Ù»Ãá¹Ý»ñáí ¨ ³ÝÑñ³Å»ßï å³ñ³·³Ý»ñáí:

• ÌÝáÕÁ ÉdzñÅ»ù Ù³ëݳÏóáõÃÛáõÝ ãáõÝÇ »ñ»Ë³ÛÇ ÏñÃ³Ï³Ý ·áñÍÁÝóóáõÙ ¨ ãÇ Ñ³Ù³·áñͳÏóáõÙ áõëáõóãÇ ¨ ÃÇÙÇ ³Ý¹³ÙÝ»ñÇ Ñ»ï:

2. ÆÝãå»՞ë í»ñ³óÝ»É áõëáõÙÝ³Ï³Ý ·áñÍÁÝóóáõ٠ͳ·³Í ¹Åí³ñáõÃÛáõÝÝ»ñÁ: ÂÇÙÇ ³Ý¹³ÙÝ»ñÇ Ýå³ï³Ï³áõÕÕí³Í ·áñÍáõÝ»áõÃÛáõÝÁ ¹ñ³Ýù ѳÕóѳñ»Éáõ Ýå³ï³Ïáí:

سÝϳí³ñÅÝ»ñÁ ϳñáÕ »Ý û·Ý»É ÏñÃáõÃÛ³Ý ³é³ÝÓݳѳïáõÏ å³ÛÙ³ÝÝ»ñÇ Ï³ñÇù áõÝ»óáÕ ³ß³Ï»ñïÝ»ñÇÝ ß³ï ѳñó»ñáõÙ, ë³Ï³ÛÝ ÇÝùÝáõñáõÛÝ ã»Ý ϳñáÕ Ñ³Õóѳñ»É ³ß³Ï»ñïÇ µáÉáñ ËݹÇñÝ»ñÁ: ²ÝÑñ³Å»ßï ¿ ¹ÇÙ»É ³Û¹ áÉáñïáõÙ ³ñ¹»Ý ÷áñÓ áõÝ»óáÕ ·áñÍÁÝÏ»ñÝ»ñÇ ¨ »ñ»Ë³ÛÇ Ñ»ï ³ß˳ïáÕ ÃÇÙÇ ³Ý¹³ÙÝ»ñÇ, ÍÝáÕÇ ûųݹ³ÏáõÃÛ³ÝÁ ¨ û·ÝáõÃÛ³ÝÁ:

ºñ»Ë³ÛÇ ÏÛ³ÝùÁ ãÇ Ï³ñáÕ µ³Å³Ýí»É §¹åñáó³Ï³Ý¦, §ïݳÛÇݦ ¨ §Ñ³ë³ñ³Ï³Ï³Ý¦ Ù³ë»ñÇ: ²Ûë »ñ»ù ûÕ³ÏÝ»ñÇ ³ÝÙÇç³Ï³Ý ¨ ÷á˳¹³ñÓ Ï³åÁ Ïû·ÝÇ Ñ³Õóѳñ»É ß³ï ËݹÇñÝ»ñ, ù³ÝÇ áñ Ýñ³óÇó áñ¨¿ Ù»ÏáõÙ ³éϳ ËáãÁݹáïÁ Çñ ³½¹»óáõÃÛáõÝÝ ¿ ÃáÕÝáõÙ ÙÛáõëÝ»ñÇ íñ³:

àëáõóÇãÝ»ñÁ å»ïù ¿ ù³ç³ï»ÕÛ³Ï ÉÇÝ»Ý, û ÇÝãå»ë å»ïù ¿ ѳñÙ³ñ»óÝ»Ý ¹³ë³ë»ÝÛ³ÏÝ»ñÁ ¨ ¹åñáó³Ï³Ý ÙÇç³í³ÛñÁ ï³ñµ»ñ ϳñÇùÝ»ñ áõÝ»óáÕ ³ß³Ï»ñïÝ»ñÇ Ñ³Ù³ñ: ä»ïù ¿ ÇÙ³Ý³Ý ÇÝãåÇëÇ Ù³Ýϳí³ñÅ³Ï³Ý Ùáï»óáõÙÝ»ñ ÏÇñ³é»É, ÇÝãå»ë ݳ¨ ³ÝÑñ³Å»ßïáõÃÛ³Ý ¹»åùáõÙ µ³½Ù³Ù³ëݳ·Çï³Ï³Ý ÃÇÙÇ áñ Ù³ëݳ·»ïÇÝ ¹ÇÙ»É:

²ß˳ï³Ýù³ÛÇÝ ÃÇÙÇ ³é³çݳÛÇÝ ËݹÇñÝ»ñÇó ¿ ³ç³Ïó»É áõëáõóÇãÝ»ñÇÝ` ³å³Ñáí»Éáõ ³ß³Ï»ñïÇ ³ñ¹Ûáõݳí»ï áõëáõóáõÙÁ ¨ ¹åñáó³Ï³Ý ÏÛ³ÝùÇÝ ÇÝï»·ñí»ÉÁ:

²é³ç³ñÏíáÕ ÙÇçáóÝ»ñ, áñáÝù ÏÇñ³é»ÉÇ »Ý ·áñÍݳϳÝáõÙ

1. ÂÇÙÁ å»ïù ¿ ËáñÑáõñ¹Ý»ñáí ³ç³ÏóÇ áõëáõóãÝ»ñÇÝ, û ÇÝãå»ë Ñݳñ³íáñÇÝë ѳñÙ³ñ»óÝ»É ¹³ë³ñ³ÝÁ` »ÉÝ»Éáí ³ß³Ï»ñïÇ ýǽÇϳϳÝ, ëáódzÉ-Ù³Ýϳí³ñųϳÝ, Ñá·»µ³Ý³Ï³Ý ϳñÇùÝ»ñÇó:

úñÇݳÏ`

• ºÃ» ¹³ë³ñ³Ýáõ٠ϳ ï»Õ³ß³ñÅÙ³Ý ë³Ñٳݳ÷³Ï Ñݳñ³íáñáõÃÛáõÝ áõÝ»óáÕ ³ß³Ï»ñï, ³å³ Ýëï³ñ³ÝÝ»ñÁ Ýå³ï³Ï³Ñ³ñÙ³ñ ¿ ¹³ë³íáñ»É ³ÛÝå»ë, áñ Ýñ³Ý Ñ»ßï ÉÇÝÇ ï»Õ³ß³ñÅí»É ¹³ë³ñ³ÝáõÙ, ÇÝãå»ë ݳ¨ û·ï³·áñÍ»É Ñ³Ù³å³ï³ëË³Ý ³ÃáéÝ»ñ, ѻݳÏÝ»ñ ¨ ³ÛÉÝ:

• ºÃ» »ñ»Ë³Ý áõÝÇ ·ñ»Éáõ ¹Åí³ñáõÃÛáõÝÝ»ñ, ³å³ ËáñÑáõñ¹ ï³É áõëáõóãÇÝ û·ï³·áñÍ»É å³ñ³·³Ý»ñ, áñáÝù ÏÑ»ßï³óÝ»Ý ·ñ»Éáõ ·áñÍÁÝóóÁ (ѳëï ïáÕ»ñ, Ù»Í í³Ý¹³ÏÝ»ñáí ï»ïñ»ñ, é»ïÇÝ» ѳñÙ³ñ³Ýùáí ·ñÇãÝ»ñ ¨ ³ÛÉÝ):

2. ÂÇÙÁ å»ïù ¿ û·ÝÇ áõëáõóãÇÝ ·ïÝ»Éáõ áõÕÇÝ»ñ í³ñù³ÛÇÝ ËݹÇñÝ»ñáí, áõß³¹ñáõÃÛ³Ý ³Ýµ³í³ñ³ñáõÃÛáõÝ áõÝ»óáÕ, ã»ÝóñÏíáÕ, ßáõï Ó³ÝÓñ³óáÕ ³ß³Ï»ñïÝ»ñÇÝ ¹³ë³åñáó»ëáõÙ Ý»ñ·ñ³í»Éáõ ѳñóáõÙ:

úñÇݳÏ`

• ºÃ» »ñ»Ë³Ý ·»ñ³ÏïÇí ¿, ³å³ å»ïù ¿ Ýñ³Ý Ýëï»óÝ»É ß³ñùÇ í»ñçáõÙ: ²Û¹ Ï»ñå »ñ»Ë³Ý ëå³éáõÙ ¿ Çñ Ñ»ï³ùñùñáõÃÛáõÝÁ` ï»ë³¹³ßïáõÙ áõݻݳÉáí áõëáõóãÇÝ ¨ ѳٳ¹³ë³ñ³ÝóÇ­Ý»ñÇÝ, ¨ Ýí³½áõÙ ¿ ÙÛáõë ³ß³Ï»ñïÝ»ñÇÝ ß»Õ»Éáõ éÇëÏÁ:

• ÊáñÑáõñ¹ ï³É áõëáõóãÇÝ »ñµ»ÙÝ ³Ýï»ë»É »ñ»Ë³ÛÇ í³ï í³ñù³·ÇÍÁ, áñÁ Ýå³ï³Ï áõÝÇ Çñ íñ³ áõß³¹ñáõÃÛáõÝ ë¨»é»É: ºÃ» »ñ»Ë³Ý Çñ»Ý ×Çßï ¿ å³ÑáõÙ ãËÝ³Û»É Ëñ³Ëáõë³ÝùÁ, ·áí»ëïÁ: Þ³ï ³ñ¹Ûáõݳí»ï ¿ í³ñù³ÛÇÝ ËݹÇñÝ»ñáí »ñ»Ë³Ý»ñÇ Ñ»ï ³ß˳ï»É §å³Ûٳݳ·ñ³ÛÇݦ ëϽµáõÝùáí:

3. ÂÇÙÇ ³Ý¹³ÙÝ»ñÁ å»ïù å³ñµ»ñ³µ³ñ ï»Õ»Ï³óÝ»Ý áõëáõóÇãÝ»ñÇÝ ³ß³Ï»ñïÇ Ï³ñÇùÝ»ñÇ ³é³ÝÓݳѳïÏáõÃÛáõÝÝ»ñÇ Ù³ëÇÝ ¨ ÙdzëÇÝ Ùß³Ï»Ý é³½Ù³í³ñáõÃÛáõÝÝ»ñ áõëáõóÙ³Ý Ï³½Ù³Ï»ñåÙ³Ý Ñ³Ù³ñ:

úñÇݳÏ`

• ä»ïù ¿ Çñ³½»Ï»É áõëáõóÇãÝ»ñÇÝ »ñ»Ë³Ý»ñÇ áñáß ³é³ÝÓݳѳïáõÏáõÃÛáõÝÝ»ñÇ Ù³ëÇÝ, ûñÇݳÏ, áñ Ýñ³Ýù ϳñáÕ »Ý ßáõï Ñá·Ý»É, ϳñÇù áõÝ»Ý Ù»Ïáõë³Ý³Éáõ, »ñµ»ÙÝ Ç íÇ׳ÏÇ ã»Ý áÕç ¹³ë³Å³ÙÇÝ Ýëï»Éáõ ¨ ÇÝã ÙÇçáóÝ»ñ ϳñ»ÉÇ ¿ Ó»éݳñÏ»É, ûñÇݳÏ` ½·³Éáí áñ ³ß³Ï»ñïÁ ³ÝѳݷÇëï ¿ ѳÝÓݳñ³ñ»É Ù³ùñ»É ·ñ³ï³Ëï³ÏÁ, ϳ٠µ³Å³Ý»É ï»ïñ»ñÁ:

• ú·Ý»É Ù³Ýϳí³ñÅÇÝ ³ß³Ï»ñïÝ»ñÇÝ µ³ó³ïñ»Éáõ, û ÇÝãáõ Çñ»Ýó áñáß Ñ³Ù³¹³ë³ñ³ÝóÇÝ»ñ Çñ»Ýó ³ÛÉ Ï»ñå »Ý å³Ñáõ٠ϳ٠ÇÝãáõ »Ý Ýñ³Ýù ³ÛÉ Ï»ñå ËáëáõÙ ¨ ³ÛÉÝ: γñÇùÇ ¨ í³ñù³·ÍÇ ï³ñµ»ñáõÃÛáõÝÝ»ñÁ å»ïù ¿ ׳ݳãí»Ý ¨ ѳٳå³ï³ëË³Ý Ï»ñå Ý»ñϳ۳óí»Ý ³ß³Ï»ñïÝ»ñÇÝ:

• ø³ÛÉ»ñ Ó»éݳñÏ»É ¨ Ñݳñ³íáñáõÃÛáõÝ ï³É »ñ»Ë³Ý»ñÇÝ ß÷áõÙÝ»ñ ѳëï³ï»É ¨ ³ß˳ï»É ÙǨÝáõÛÝ ÏáÉ»ÏïÇíáõÙ: îíÛ³É ¹»åùáõÙ ÃÇÙÇ ³Ý¹³ÙÝ»ñÇ ËݹÇñÁ ³ß³Ï»ñïÝ»ñÇ ÍÝáÕÝ»ñÇ ¨ Ù³Ýϳí³ñÅÝ»ñÇ ÙÇç¨ ³ç³ÏóáõÃÛ³Ý ¨ ÙÇÙÛ³Ýó ѳëϳݳÉáõ ÙÃÝáÉáñï ëï»ÕÍ»ÉÝ ¿:

4. ÂÇÙÇ ³Ý¹³ÙÝ»ñÁ (ѳïϳå»ë ѳïáõÏ Ù³Ýϳí³ñÅÝ»ñÁ) å»ïù ¿ ³ç³Ïó»Ý áõëáõóÇãÝ»ñÇÝ áõëáõÙÝ³Ï³Ý ÝÛáõÃÁ í³ï Ûáõñ³óÝáÕ ¨ ³Ï³¹»ÙÇ³Ï³Ý ·Çï»ÉÇùÝ»ñ Ó»éù µ»ñ»ÉÇë ¹Åí³ñáõÃÛáõÝÝ»ñÇ Ñ³Ý¹ÇåáÕ ³ß³Ï»ñïÝ»ñÇ Ñ»ï ³ß˳ï»ÉÇë:

úñÇݳÏ`

• ú·Ý»É áõëáõóÇãÝ»ñÇÝ áã ÙdzÛÝ µ³ó³Ñ³Ûï»É ³ß³Ï»ñïÇ ÃáõÛÉ ¨ áõÅ»Õ ÏáÕÙ»ñÁ, ³Ûɨ ¹³ëÁ ϳ½Ù³Ï»ñå»É Ñ»Ýí»Éáí áõÅ»Õ ÏáÕÙ»ñÇ íñ³:

• ÊáñÑáõñ¹ ï³É áõëáõóãÇÝ ³Ýѳï³Ï³Ý ³ß˳ï³ÝùÇ Ñ³Ù³ñ ïñ³Ù³¹ñ»É ³ÛÝ Å³Ù³Ý³ÏÁ, »ñµ áÕç ¹³ë³ñ³ÝÁ ϳï³ñáõÙ ¿ áñ¨¿ ³é³ç³¹ñ³Ýù: γ٠³ß³Ï»ñïÇÝ Ýëï»óÝ»É ³é³ç³¹ÇÙáÕ Ñ³Ù³¹³ë³ñ³Ýóáõ Ñ»ï, áí Ïû·ÝÇ Ýñ³Ý ³é³ç³¹ñ³ÝùÇ íñ³ áõß³¹ñáõÃÛáõÝÁ Ï»Ýïñ³Ý³óÝ»ÉÇë ¨ ϳï³ñ»ÉÇë:

²ÛëåÇëáí ÃÇÙÇ ³Ý¹³ÙÝ»ñÁ å»ïù ¿ û·Ý»Ý ËáñÑáõñ¹Ý»ñáí ¨ ³ç³Ïó»Ý áõëáõóÇãÝ»ñÇÝ ¹³ë³í³Ý¹Ù³Ý Å³Ù³Ý³Ï ³é³ç³ó³Í µ³½Ù³µÝáõÛÃ, µ³½Ù³ï»ë³Ï ËݹÇñÝ»ñÇ ÉáõÍÙ³ÝÁ` û·ïí»Éáí Ù³Ýϳí³ñÅÝ»ñÇÝ Ñ³ÛïÝÇ ¨ ·áñÍݳϳÝáõÙ ÏÇñ³é»ÉÇ 9 §áëÏ»¦ ϳÝáÝÝ»ñÇó.

• Ü»ñ·ñ³í»ù áõëáõÙÝ³Ï³Ý ·áñÍÁÝóóáõÙ ¹³ë³ñ³ÝÇ µáÉáñ ³ß³Ï»ñïÝ»ñÇÝ

• гÕáñ¹³Ïóí»ù ѳëϳݳÉÇ

• ²é³çÝáñ¹»ù ¹³ë³ñ³ÝÁ

• äɳݳíáñ»ù Ó»ñ å³ñ³åÙáõÝùÝ»ñÁ

• γ½Ù»ù ³Ýѳï³Ï³Ý åɳÝÝ»ñ

• ²å³Ñáí»ù ³Ýѳï³Ï³Ý Ùáï»óáõÙ

• ú·ï³·áñÍ»ù ûųݹ³Ï ÙÇçáóÝ»ñ

• ì»ñ³ÑëÏ»ù í³ñù³·ÇÍÁ

• гٳ·áñͳÏó»ù

´³½Ù³Ù³ëݳ·Çï³Ï³Ý ÃÇÙ

¸»åùÁ å³Ñ³ÝçáõÙ ¿ ÙÇ ß³ñù Ù³ëݳ·»ïÝ»ñÇ Ñ³Ù³·áñͳÏó³ÛÇÝ Ù³ëݳÏóáõ­ÃÛáõݪ ³ß³Ï»ñïÇÝ ³ç³Ïó»Éáõ Ýå³ï³Ïáí: ²ÛëåÇëÇ Ñ³Ù³·áñͳÏóáõÃÛáõÝÁ ÏáãíáõÙ ¿ ÃÇÙ³ÛÇÝ ³ß˳ï³Ýù: ÂÇÙáí ³ß˳ï³ÝùÁ Ñݳñ³íáñáõÃÛáõÝ ¿ ï³ÉÇë ³Ù»Ý³ ï³ñµ»ñ ï»ë³Ï»ïÝ»ñÇó ¹Çï³ñÏ»É ¨ áõëáõÙݳëÇñ»É ³ß³Ï»ñïÇ íÇ׳ÏÁª ѳí³ù»Éáí ³é³í»É ѳٳϳñ·í³Í ¨ ³ÙµáÕç³Ï³Ý ï»Õ»ÏáõÃÛáõÝÝ»ñ: ÂÇÙÇ ³Ý¹³ÙÝ»ñÁ ëï³ÝÓÝáõÙ »Ý ¹»åùÇ í³ñÙ³Ý Ñ»ï ϳåí³Í å³ï³ë˳ݳïíáõÃÛáõÝÝ»ñª ѳٳӳÛÝ Çñ»Ýó Ù³ëݳ·ÇïáõÃÛ³Ý. ûñÇݳϪ ѳïáõÏ Ù³Ýϳí³ñÅÁ, Ñá·»µ³ÝÁ, ëáóÇ³É³Ï³Ý ³ß˳ïáÕÁ, ÍÝáÕÁ, áõëáõóÇãÁ: ÂÇÙÇ Ï³ñ¨áñ ³Ý¹³Ù ¿ ѳݹÇë³ÝáõÙ »ñ»Ë³Ý ¨ Ýñ³ ÁÝï³ÝÇùÁ: ÂÇÙÁ Ù³ñ¹Ï³Ýó ٻ˳ÝÇÏ³Ï³Ý Ñ³Ýñ³·áõÙ³ñ ã¿: ÂÇÙÁ ϳ½ÙáõÙ ¿ ÙÇ Ùdzíáñ, áñÝ ³í»ÉÇ Ù»Í ¿, ù³Ý ³Û¹ ÙdzíáñÇ Ûáõñ³ù³ÝãÛáõñ ³Ý¹³ÙÝ»ñÇ ·áõÙ³ñÁ: ê³ Ý߳ݳÏáõÙ ¿, áñ ÃÇÙÇ ³Ý¹³ÙÝ»ñÁ å»ïù ¿ ë»ñïáñ»Ý ³ß˳ï»Ý ÙÇÙÛ³Ýó Ñ»ï ¨ Çñ»Ýó ç³Ýù»ñÝ áõÕÕ»Ý ³é³ç³¹ñí³Í ËݹÇñÝ»ñÇ ÉáõÍÙ³ÝÁ:

ÂÇÙÇ ÑÇÙÝ³Ï³Ý Ýå³ï³ÏÝ ¿ »ñ»Ë³ÛÇÝ ï³É Ñݳñ³íáñáõÃÛáõÝ` û·ï³·áñÍ»É Çñ ýǽÇϳϳÝ, Ùï³íáñ, ¿ÙáóÇáÝ³É Ñݳñ³íáñáõÃÛáõÝÝ»ñÁ, ³ß˳ï³Ýù³ÛÇÝ áÕç ϳñáÕáõÃÛáõÝÝ»ñÁ` ßñç³å³ïáõÙ áñù³Ý Ñݳñ³íáñ ¿ ÇÝùÝáõñáõÛÝ Ñ³Ý¹»ë ·³Éáõ ѳٳñ:

²ñ¹Ûáõݳí»ï ÃÇÙÇ ëï»ÕÍÙ³Ý Ñ³Ù³ñ ãáñë ݳ˳å³ÛÙ³Ý

1. ÂÇÙÇ ³Ý¹³ÙÝ»ñÁ å»ïù ¿ µÝ³Ï³Ý å³ïճ³é áõÝ»Ý³Ý ÙdzëÇÝ ³ß˳ï»Éáõ ѳٳñ: ²ñÑ»ëï³Ï³Ýáñ»Ý ѳí³ù³·ñí³Í ÃÇÙáõÙ ãÇ ëï»ÕÍíÇ ÃÇÙ³ÛÇÝ ³ß˳ï³ÝùÇ Ñ³Ù³ñ ³ÝÑñ³Å»ßï á·ÇÝ:

2. ÂÇÙÇ ³Ý¹³ÙÝ»ñÁ å»ïù ¿ փá˳¹³ñÓ å³ï³ë˳ݳïíáõÃÛáõÝ Ïñ»Ý ϳï³ñí³Í ³ß˳ï³ÝùÝ»ñÇ Ñ³Ù³ñ: ¸ñ³ µ³ó³Ï³ÛáõÃÛáõÝÁ Ýí³½»óÝáõÙ ¿ ÝíÇñí³ÍáõÃÛáõÝÁ:

3. ÂÇÙÇ ³Ý¹³ÙÝ»ñÁ å»ïù ¿ ѳí³ë³ñ ϳñ·³íÇճ³Ï áõݻݳÝ: ÂÇÙÇ ³Ý¹³ÙÝ»ñÇ áã ѳí³ë³ñ ϳñ·³íÇճ³ÏÁ ãÇ Ýå³ëïáõÙ íëï³ÑáõÃÛ³Ý և փáËϳåí³ÍáõÃÛ³Ý ³Ùñ³åݹٳÝÁ:

4. ÂÇÙáõ٠ѳÕáñ¹³ÏóáõÃÛáõÝÁ å»ïù ¿ ³½³ï ÉÇÝÇ, ù³Ý½Ç »ñ»Ë³ÛÇ ÑÇÙݳËݹÇñÝ»ñÇ ÉáõÍÙ³ÝÝ áõÕÕí³Í ·áñÍáÕáõÃÛáõÝÝ»ñÇ Ñ³çáÕáõÃÛáõÝÝ»ñÁ ϳËí³Í »Ý Ýñ³ÝÇó, û áñù³Ýá՞í ¿ ³ñ¹Ûáõݳí»ï ѳÕáñ¹³ÏóáõÃÛáõÝÁ ÃÇÙÇ ³Ý¹³ÙÝ»ñÇ ÙÇçև:

ÂÇÙ³ÛÇÝ ³ß˳ï³ÝùÇ Ï³Ýáݳϳñ·

• ÂÇÙÇ Ù³ëݳ·»ïÝ»ñÁ »ñ»Ë³ÛÇ Ñ»ï ѳݹÇåáõÙÝ»ñÁ ϳ½Ù³Ï»ñåáõÙ »Ý ݳ˳å»ë Ùß³Ï³Í ³Ýѳï³Ï³Ý Íñ³·ñÇ Ñ³Ù³Ó³ÛÝ:

• ÂÇÙÇ Ù³ëݳ·»ïÝ»ñÁ ³éÝí³½Ý »ñÏáõ ß³µ³ÃÁ Ù»Ï ³Ý·³Ù ϳ½Ù³Ï»ñåáõÙ »Ý ÃÇÙ³ÛÇÝ ùÝݳñÏáõÙ:

• سëݳ·»ïÇ և »ñ»Ë³ÛÇ Ñ³Ý¹ÇåáõÙÁ ãÇ Ï³ñáÕ ÁݹÙÇçí»É ³é³Ýó ѳïáõÏ ³ÝÑñ³Å»ßïáõÃÛ³Ý:

• ÂÇÙÇ µáÉáñ Ù³ëݳ·»ïÝ»ñÁ Çñ»Ýó Ñ»ñÃ³Ï³Ý Ñ³Ý¹ÇåáõÙÝ»ñÇ Ù³ëÇÝ ·ñ³ÝóáõÙÝ»ñÁ å³ñï³íáñ »Ý ϳï³ñ»É ûñ³·ñ»ñáõÙ:

• ²ÝÑñ³Å»ßïáõÃÛ³Ý ¹»åù»ñáõÙ Ññ³íÇñíáõÙ »Ý ³ñï³Ñ»ñà ùÝݳñÏáõÙÝ»ñ:

• ºñ»Ë³ÛÇ փ³ëï³ÃÕûñÇ Ñ»ï ³ß˳ï³ÝùÇó Ñ»ïá ¹ñ³Ýù å»ïù ¿ ³ÝÙÇç³å»ë ï»Õ³íáñí»Ý ѳٳå³ï³ëË³Ý փ³Ã»ÃÝ»ñáõÙ (»ñ»Ë³ÛÇ ·áñÍÁ):

• ê³ÑÙ³Ýí³Í ųÙÏ»ïÝ»ñáõÙ Ý»ñϳ۳óÝ»É ³ß˳ï³ÝùÇ í»ñ³µ»ñÛ³É Ñ³ßí»ïíáõÃÛáõÝ:

ÂÇÙáõÙ ³ß˳ï»Éáõ í³ñù³·ÍÇ ÑÇÙÝ³Ï³Ý Ï³ÝáÝÝ»ñÁ.

• ³ÛÉáó ·³Õ³փ³ñÝ»ñÇ ÁݹáõÝáõÙ

• ûųݹ³ÏáõÃÛ³Ý ïñ³Ù³¹ñáõÙ, ãëå³ë»Éáí ³Û¹ ûųݹ³ÏáõÃÛáõÝÁ ïñ³Ù³¹ñ»Éáõ Ëݹñ³ÝùÇÝ

• ³é³ç³ñÏáõÃÛáõÝÝ»ñÇ ÁݹáõÝáõÙ

• ËáñÑñ¹³ïíáõÃÛáõÝ ¨ ûųݹ³ÏáõÃÛáõÝ ³é³ç³ñÏ»Éáõó ³é³ç ÃÇÙÇ ³Ý¹³ÙÝ»ñÇ Ýϳï³éáõÙÝ»ñÇ, ϳñÇùÝ»ñÇ, ÑÙïáõÃÛáõÝÝ»ñÇ Ñ³ßíÇ ³éÝáõÙ

• ÑÇÙݳËݹÇñÝ»ñÁ ÉáõÍ»Éáõ ѳٳñ ѳٳ·áñÍáõÃÛáõÝ ÃÇÙÇ ³ÛÉ ³Ý¹³ÙÝ»ñÇ Ñ»ï

سëݳ·»ïÝ»ñÇÝ Ý»ñϳ۳óíáÕ å³Ñ³ÝçÝ»ñ

• سëݳ·Çï³Ï³Ý ÏáÙå»ï»ÝïáõÃÛáõÝ:

• Æñ³½»Ïí³ÍáõÃÛáõÝ ³éϳ ͳé³ÛáõÃÛáõÝÝ»ñÇ Ù³ëÇÝ:

• ºñ»Ë³Ý»ñÇ ¨ ÁÝï³ÝÇùÝ»ñÇ Ñ»ï ³ß˳ï»Éáõ/ß÷í»Éáõ ÑÙïáõÃÛáõÝÝ»ñ:

• ÊÙµÇ ÙÛáõë Ù³ëݳ·»ïÝ»ñÇ Ñ»ï ³éáÕç ѳٳ·áñͳÏó»Éáõ ÑÙïáõÃÛáõÝ:

12