Презентация "Ш?бат-?аза?ты? ?лтты? сусыны"

Шұбат – қазақтың

ұлттық сусыны

Бұл жобада қазақ халқының өмірінде маңызды рөл атқаратын мал

шаруашылығының, сонын ішінде «Ойсылқара» деп пір тұтқан түйе сүтінен

жасалатын шұбат туралы айтқымыз келеді.

Шұбат ежілгі замандарда қалыптасып, дамып бүгінгі күндерге дейін өз қасиетін жоғалтпай, жақсы сақталған. Бізді шұбаттың дайындалу тәсілдері мен адам ағзасына пайдасының мол екені қызықтырды. Ұлттың сусын жайында мәлімет жинағым келді.

өз мақсатымызға жету үшін, алдымызға мынадай міндеттер қойдық;

-Түйе сүтінен әзірленетін шұбат жайында материалдар жинау;

-Қамысты ауданы, Қарабатыр агрофирмасына арнайы барып, шұбат өңдеу технологиясымен танысу;

-Шұбатты кеңінен пайдалану әдісін ұсыну;

-Шұбаттың адам денсаулығына пайдасын көрсету;

.

Зерттеу

.

.

.

.

.

Зертеудің мақсаты :

Зерттеудің өзектілігі:

Балаларға арналған құрамында әр түрлі химиялық қоспалар бар шетелдік тағамдар орнына таза, табиғи, кейінгі уақытта көбейіп кеткен әр түрлі ауруларға қарсы иммунитет нығайтатын дәрумендерге бай отандық өнімді балалардың күнделікті ас мәзіріне қосу қажет

Қазақ халқының байырғы сусыны – шұбаттың емдік қасиетін анықтау арқылы маңызын көрсету. Қазақтың байрығы сусыны ұлттық бренді ретінде әлемдік нарыққа шығару қажеттілігін түсіндңру

Жобаның міндеті. - Қазақтың ұлттық сусыны - шұбатпен танысу; - Шұбаттың адам өмір

Зертеудің міндеті:

–   түйе сүтінен әзірленген шұбат сусыны.

ЩЩщщщщщщщщщщщщщщщOB

Қоғамның қарыштап дамып, адамдардың талғамының өзгеруіне сай халықтың ұлттық тағамдарға деген сұранысы да өзгерді. Ал бұған себеп, түрлі тағамдардың, соның ішінде, басқа елден келген астардың көбеюі.Бірақ, бұл тағамдардың пайдасынан зияны басым екенін зерттеушілердің өзі дәлелдеп отыр. Дастарханымыздың сәні, денсаулығымыздың көзі болып келген құрт, ірімшік, жент, қаймақ, сүзбелердің орнын шет елдік құнары аз, денсаулыққа пайдасынан зияны басым қытырлақтар мен шытырлақтар жаулап алды.

Қазіргі сауатты, жоғары білімді, оқығаны көп деп жүрген халқымыз

дәрумендерге бай қлттық тағамдарымыздың құнын жоғалтып алғандай.

Бізде ұлттық тағамдардың ұмыт болып бара жатқаны шындық.

Жобаның негізі мақсаты осы ұлттық тағамдарымыздың ішіндегі кенеулісі болып

Табылатын шұбаттың қасиетін өзіне қайтарып беру. Халықтың санасын өткенге

Қайта оралту. Шұбаттың қайтадан кең қолданысқа түсуіне ықпал ету. Сол себепті

Біз шұбат туралы деректер жинауға ұмтылдық.Зертеу жұмысы барысында біз шұбат дайындау кезінде ашуына байланысты үш түрге бөлінетінінің куәсі болдық.

Шұбаттың емдік қаситі

Түйе сүті қоректік заттарға өте бай сусын. Мәселен, қымыздың құнарлығы

528 ккал болса, сиырдікі 660ккал, ал түйенікі 911 ккал тең. Шұбат құрамында

май, әр түрлі витаминдер мен тұздар көп. Зертханалық сараптаманың

көмегімен ғалымдардың шұбаттың құрамында сиыр сүтінен қарағанда 15 есе

Көпекенін анықтаған. Бір литр шұбат адам ағзасының дәрумендер мен

Микроэлеметтерге деген тәуліктік қажеттілігін толықтай қамтамасыз ете алады.

Шұбат ішкен адам күн бойы тоқ жүреді. Ұлттық ғылым академиясының академигі

Т. Шармановтың айтуынша, түйе сүтінің созылмалы өкпе, бауырауруларын,

Холециститті, өт жолдарының қабынуын емдеудегі қасиеті клиникалық апробаия

арқылы дәлелденген. Сондай – ақ инфаркттың,инсульттің алдын алуда маңызы

зор, қант диабетіне, қатерлі ісікке де шипасы бар. Табиғи шұбат өнімдері адамның

Есте сақтау қабілетін жоғарлатып, ми тамырларына сергектік пен демалыс береді.

Құрамында А, В1, Д, Е, С дәрумендері бар сусын ұзақ уақыт емделуді қажет ететін

Туберкулез ауруына да бірден бір шипа. Қазіргі дәрі – дәрмектер тек вирустың

Саларын ғана емдейді. Ал шұбат сол вируспен күресе алады екен.

Қазақтың ұлттық

бренді - шұбат

Ұлттық брендті құру-Қазақстанның өзекті міселесі. Әрі оның сүті мен шұбаты медицина тарапынан емдік сусын ретінде мойындалғаны да белгілі. Алайда, түліктің төресі түйені өсіріп, оның өнімдерін ұлттық брендке айналдыра алмай отырғанымызда шамбайымызға бататын шындық. Бұл тұрғыда мемлекет тарапынан кешені бағдарлама жасалып, осы саладағы ұсақ-түйек шаруашылықа барынша нақты қолдау көрсеттілмесе бүгінгідей мысықтабандаумен ұзаққа бармайтынымыз белгілі.

Түйенің пайадалы жақтары көп қой. Бір ғана сусынның өзі неге тұрады. Көптеген ауруаларға мыңнан бір ем. Сүтінен шұбат дайындап, құрт қайнатады. Шипалық қасиеті мол, дәмі тіл үйірер шұбат сусынына бүгінде шетелдікткер аса қызығушылық танытып отырғаны белгілі. Көптеген Азия елдері әрі тағам, әрі киімге шикізат, дертке дауа ретінде пайдаланылатын түйе сүтінің емдік қасиеттері күннен күнге ғалымдарды таңқалыуда.

Ғалымдар шұбатпен өкпе құрты, бауыр ауруларын, холециститті өт жолдарының бітеліп қалуын емдеуге болады дегенді айтады. Осыған орай шұбатты әлемдік нарыққа шығру шін ғалымдар өнімді кептіру, құрғақ сүт ұнтағы және таблетка түрін жасау технологиясымен де айналысуда. Алайда шұбаттан жасалған өнімдерді әлемдік нарыққа шығарып, ұлттық брендімізге айналдыру үшін қыруар қаржы, көлемді инвестиция қажет екні анық. Ал, әзірге Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымы сауықтыратын медициналық сусын деп отырған шұбаттың пайдасын ескергендер саны саусақпен санарлықтай.

Зертханалық жұмыс

Түйенің сүті

Қышқылдық

Шұбат

18 0

Майлылық

4,3%

28 0

Лактоза

Майдың басқасы

2,75%

4,3%

Минералды заттар

1,32%

0,86%

Этил спирті

0,75%

Аскорбин қышқылы

1,1%

5,6%

4,8%

Қымыз құрамындағы ақуыз мөлшері

Шұбаттағы ақуыз

2,3 – 2,9 %

Қымыздың майлылығы

2,91 – 4,93 %

Шұбат оданда майлырақ

1,3 – 2,5 %

8 - 9 %.

Шұбаттың құрамында С дәруменіе молырақ.

Түйе сүтінің құрамында кальций (0,13 – 0,21 %) мен фосфор (0,05 – 0, 072 %) секілді

Микроэлементтер де кезеседі. Осылармен қатар шұбатта А, В, С дәрумендері, мыс, мырыш, күміс, темір, кремний, магний, кальций, алюминий микроэлементтеріжетерлік

Сауалнама нәтижесі .

Сонымен қатар сыныптағы оқушылар арасында  да сауалнамалар жүргіздік. Сыныптастарыма «Шұбат жайлы не білесің?», «Шұбат ішіп көрдің бе?» деген сауалдар жүргіздік. Кейбір сыныптастарымыз шұбат туралы мүлде ештеңе білмейтін болып шықты.

Сонымен Ғ.Қайырбеков атындағы орта мектептің 3 «а» сынып оқушыларының арасынан сауалнамаға 24 оқушы қатысты. Осылардың 9-ы шұбат туралы мүлдем білмейтінің айтты. Ал қалған 15 баланың шұбатты туралы білетінін, бірақ арасында 8 оқушының дәмін татып көрмегенін жеткізді.

Осыдан қорытынды шұбат туралы өзімнің қатарластармының білмейтіндігі мені алаңдатады. Сондықтан қазақтың ұлттық сусынын әсіресе қала балалары арасында кеңінен насихатау. Мұнан кейін мен «Қарабатыр» агрофирмасына барғанда арнайы шұбат әкеліп, сыныптастарыма дәмін көруді ұсындым.

Қорытынды

Шұбат – аам денсаулығына қажетті сусын екеніне көз жеткіздім. Бұл сусынның,

тұрмыстық пайдасы зор. Қазіргі заманда қатарластарымның көбі осы тағамды,

оның денсаулыққа пайдалы екенін білмейді. Өз сыныптастарымнан шұбат

туралы не білетіндерін сұрастырғанда, шұбат туралы ештеңе білмейтіндері де

кездесті. Қазақ тілі сабағында сыныптастарымды жобамен таныстырдым.

Оларға шұбаттың өте маңызды сусын екенін түсіндре алдым деп ойлаймын.

Өз отбасым да , құрбыларым да, осыған көз жеткізді.

«Нұр Отанның» съезінде Елбасы Н. Назарбаев ауылшаруашылығы

мен отандық өнім туралы айтқаны белгілі. «Мен шұбат пен қымызға құмар

болып алдым . Білесізер ме, бүкіл әлем жұртшылығы қымыз бен шұбатты

көбірек ішсе екен деймін. Өйткені бұлар адамға әлде қайда пайдалы! Мен

басқа сусындар мен ішімдіктерге қарағанда, қымыз бен шұбаттың

Жақтаушысымын. Бұл өнімдер азық – түлік қауіпсіздігін нығайтып қана қоймай,

әлемдегі тұрақтылық пен саулыққа үлес қосады», деген еді Презедент

Мен де Елбасымыздың сөзіне қосыламын. Біздің ойымызша, шұбат

Отанымыздың ұлттық бренді мәртебесіне лайық. Ұлттық сусынымыз

нарығына шығып қана, өз еліміздің балалары осы сусынның пайдасын көре

алады деп ойлаймын. Себебі, қазір шбатты тек қазақ халқы біледі, ал егер осы

сусын ұлттық бренд болса, оны тек шетелер ғана емес, өз еліміздің барлық

тұрғыны дәмін татып , бағалайды. Қорта айтқанда, қазақтың ұлттық сусыны – шұбат

Адам денсаулығына қажетті. Біз, елімізің болашақ буыны осы отандық өнімнің жоғалып

кетуіне жол бермеуіміз керек.

Назарларыңызға рахмет!