Та?ырыбы "М?ТІНДІ ??ДЕУ"

Ms Word – м?тіндік ??жаттарды дайындау?а, т?зетуге ж?не ?а?аз?а басып шы?ару?а арнал?ан Windows  ж?йесіні? ?осымша ба?дарламасы. Ол – м?тіндік ж?не графиктік м?ліметтерді ??деу барысында ж?зден аса операцияларды орындай алатын е? ке? тара?ан м?тін редакторларыны? бірі.

М?тіндік информацияны енгізу, теру ж?не ?згерту ?шін м?тінді ??деуді? арнайы ж?йесі ?олданылады (оларды ?детте м?тіндік редакторлар деп атайды).

М?тінді ЭЕМ – де ??деуді? арты?шылы?ы – информацияны ?згерту, к?бейту ж?не к?шірп жазуды? же?ілдігі. ?лкен м?тінге ?згерістер енгізгенде оны? негізгі б?лімі ?згеріссіз ?алады да ?згерістер м?тінні? ?згерілетін ша?ын б?лігіне ?анга енгізіледі. Егер м?тінні? ?зіндісі ЭЕМ – ні? зердесіне енгізілген болса, онда оны ?айтадан енгізбей – а?, бас?а м?тіндерге к?шіріп жазу?а болады. М?тін енгізілгеннен кейін, ?анша уа?ыт ?тсе де кез келген уа?ытта оны? жа?а к?шірмесіні? ?ажетінше бірнеше данасын басып шы?ару?а болады.

ЭЕМ м?тінге ?олданатын амалдарды автоматтандыру?а м?мкіндік береді, мысалы, б?кіл м?тіндегі бір с?зді бас?а с?збен ауыстыру?а, м?тінні? ?ажет ?зіндісін немесе белгілі бір суретке сілтемелерді? барлы?ын о?ай табу?а м?мкіндік береді.

Мысалы, м?тінге ?осымша бір – екі с?з ?осып жазу керек болсын, онда б?кіл м?тін ?ал?ып кетеді, б?рын бір жолдан екінші жол?а тасымалданып жазыл?ан с?здер енді жолды? ортасында болуы м?мкін, ал жол ортасында?ы с?з – жолды? шетіне ауысуы м?мкін. Жа?а с?здер ?осыл?аннан кейін «тегіс» м?тін алу ?шін с?здерді? жа?адан орналасу жа?дайын есептеп, оларды? жолдары бойынша орналастыру ?ажет. Осындай шы?армашылы? емес, техникалы? ж?мысты ?азіргі заман?ы м?тіндік ??деу ж?йелері еш?андай ?иынды?сыз орындай алады.

ЭЕМ – де м?тінмен ж?мыс істегендей та?ы бір жа?сы м?мкіндік – ол ?згерістерді кері ?айтару, я?ни м?тінні? алды??ы к?йлерін ?алпына келтіру, ?згерістерді кері ?айтаруды? к?мегімен ?ателесіп ?шірілген жолдарды, абзацтарды ж?не тарауларды ?алпына келтіруге, м?тінні? ?ткен вариантына кері оралуыа болады.

СИМВОЛДАРДЫ ФОРМАТТАУ

Символдарды форматтау?а шрифт параметрлерін, символдар аралы?ында?ы бос орындарды ж?не оларды жол?а байланысты жо?ары не т?мен жылжыту м?мкіндіктерін ма?ызды деген элементтерді ай?ындап алып, оларды? параметрлерін ?згертуге ж?не кейбір символдарды жо?ары, не т?менгі индекс ретінде кішірейтілген жазба ?ріптерімен бейнелеуді та?айындау?а м?мкіндік береді.

Б?лардан ?зге арнайы шрифтер, олар ??жатты к?ркейтіп, безендіреді.

?аріптер (Шрифтер)

?аріп ??ымына:

• ?аріпті? типі;
• ?аріпті? м?лшері;
• сызылымы (начертание);
• т?сі;
• арнайы эффектілері жатады.

?р т?рлі ма?саттар?а арнал?ан алуан т?рлі ?аріптер бар. ?аріпті? символ м?лшері пункт ?лшемі ар?ылы беріледі, негізгі м?тін ?шін ?детте 9,10 – пункт та?ырыптар олардан ?лкенірек ?лшеммен, ал ескертулер мен сілтемелерді к?рсетуде – 8-пункт та?айындалады.

?аріптерді? негізгі параметрлерін та?айындау

Форматтау процесі негізінен символдарды? ?ажетті параметрлерін та?айындаудан т?рады.

?аріпті? негізгі параметрлерін (типі, ?лшемі, сызылымы) Формат командасыны? менюі «Форматтау» саймандар та?тасында?ы пернелік командалар мен контекстік меню ж?йелеріні? к?мегімен та?айындау?а болады.

«?аріп» с??баттасу терезесін пайдалану

?аріптермен ж?мыс істеуге арнал?ан саймандарды? толы? жиынты?ын «?аріп» с??бат терезесі ?сынады. Б?л терезе кез келген ?аріп типін та?дау?а Ms Word ж?йесінде талап етілетін барлы? параметрлерді та?айындау?а м?мкіндік береді.

Ж?мыс процесінде пернелік командаларды?, контекстік менюді? ж?не саймандар та?тасыны? саймандарды? т?рі к?мегімен ?аріптерді? параметрлерін ?згертуге ж?не толы?тыру?а болады.

«?аріп» с??бат терезесін ашу ?шін мына ?рекеттерді? бірін орындау керек:

• формат – ?аріп командасын та?дау керек;
• ??жатты? ж?мыс аума?ында тыш?анны? о? жа?ын басып, сонда экранда пайда бол?ан контекстік менюден «?аріп» командасын та?дау керек.

«?аріп» ж?не «Интервал». ?аріп – компьютерде орнатыл?ан шрифтер тізімі.

Шрифтерді? сызылымы келесі операциялардан т?рады:

• к?дімгі негізгі м?тін символдары ?шін пайдалану;
• курсив с?здерді, та?ырыптарды ай?ындау ?шін пайдалану;
• жартылай ?арайтыл?ан (полужирный) с?здерді, та?ырыптарды ай?ындау ?шін пайдалану;
• м?лшер (размер) - ?ріптерді? м?мкіндік м?лшерлеріні? тізімі (8 – 72 пунктер аралы?ында);

Астын сызу мыналардан т?рады:

• жо? м?тінні? асты сызылмай бейнеленбейді;
• к?дімгі м?тінні? астын т?тас сызы?пен сызу;
• тек с?здер, тек с?здерді? асты сызылып, с?з арасында?ы бос орындар сызылмайды;
• с?здерді? астын ?оссызы?пен сызу;
• т?с (цвет) м?тінді бояйтын м?мкін т?стер (авто, ?ара, ?ызыл, сары) тізімі бар.

Эффектілерді? ??рамы:

• сызыл?ан (зачеркнутый) – м?тін ?стінен т?тас т?зу сызы?пен сызу (т?зету кезінде пайдаланылады);
• жо?ары индекс м?тін базалы? сызы?ты? де?гейінен т?мен т?сіріледі;
• жасырын (скрытый) м?тін баспа?а берілген кезде к?рінбейді;
• кішірейтілген жазба ?ріптер (малые прописные) м?тін м?лшері жол ?ріптеріндей жазба ?ріптерімен бейнеленеді;
• алдын – ала келісім бойынша (по умолчанию) – б?л сайманы? т?рін басу «?аріп» терезесінде та?айындал?ан парамертрлер б?дан былай осы н?с?амен дайындалатын барлы? ??жаттар?а келісім бойынша пайдаланылады.

??деліп жат?ан м?тінні? кейбір фрагменттеріні? ?аріптеріні? парамертрлерін та?айындау?а болады. Ол ?шін сол керекті фрагментті ерекшелеп, «?аріп» терезесі к?мегімен оны? керекті парамертрлерін та?айындау?а болады.

М?нда тек ерекшеленген фрагментті? ?ана ?аріп парамертрлері ?згереді, ал ?ал?ан м?тін ?згеріссіз ?алады.

?аріптер с??бат терезесі ар?ылы оны? парамертрлерін ?згерту ?шін:

1. ?аріп форматы ?згерілетін м?тін фрагментін ерекшелеу керек;
2. Формат – ?аріп командаларын та?дау ?ажет;
3. Терезені? ішкі «?аріптер» пара?ы ар?ылы ?аріп типін, м?лшерін ж?не сызылымын та?дап алу керек.

Ж?мыс барысында ?айта – ?айта «?аріп» с??бат терезесін ашуды? ?ажеті жо?. Ма?сатты орындау ?шін пернелерді немесе «Форматтау» саймандар та?тасында?ы саймандар т?рін пайдалану ?ажет.