Ц.Номтоев-презентаци

АЛДАР НЭРЭНЬ – АРАДАЙ БАГША ( АВТОР ТУХАЙ УГЭ )

Цокто Номтоевич Номтоев 1910-2003

• СССР-эй Уран зохёолшодой холбооной гэшγγн
• Буряад ороной арадай уран зохёолшо
• Буряадай гγрэнэй шангай лауреат
• Социалис ажалай герой ,
• Росси болон Буряад Республикын габьяата багша,
• СССР-эй эрдэм hуралсалай отличник.

Цокто Номтоевич Номтоев Хэжэнгын аймагай Хөөрхэ нютагта түрэhэн

Гэбэшье жараад гаран жэлдэ Яруунын аймагай Үльдэргэ нютагта багшын ажал хэhэн.

Түрүүшын «Паровоз» гэжэ шүлэгынь аяар холын 1930 ондо толилогдожо, ехэ сууда гараhан юм.

Илалтын үдэр хүрэтэр ябахадаа, уран зохёол бэшэлгэеэ орхёогүй, үшөө үдэрэй тэмдэглэл, шулэг бэшэжэ, тэдэнээ «Дайнай уеын дэбтэр» гэжэ нэрэтэйгээр хэблуулhэн байна.

Тэрээнhээ гадна «Хулэг» гэжэ хоороо 1945 ондо бэшээ.

Тэдэнэйнь дунда хэдэн туужанууд ороно: «Эдэбхи», «Адуушанай хубуун», «Далинууд», «Шагжын хула» г.м. Эдэ зохёолнууд тематикын, удхын, жанрайшье талаар зохёохы хэрэгыень ургэдхэhэн байна.

Ц. Номтоевой зохёолнууд ород, монгол, латыш, эстон хэлэнууд дээрэ оршуулагданхай.

Ц. Номтоев багша хун hэн туладаа туужа, угуулэл болон бусадшье зохёол соогоо hургуулиин байдал, ухибуудэй дурэ, тэдэнэй hанал бодолой хубилалта харуулhан байна. Энэ уеын олонхи зохёол хумуужуулхы удхатай. Эрдэм шудалхадаашье бэрхэ, ажал хэхэдээшье ульгам, шадабаритай, зан абаряаршье налархай, зохид ухибуудэй дурэ зураглажа, уншагшадта эрхим жэшээ болгон харуулна. Хэлэгдэhэн тушаа «Далинууд», «Хилээмэн», «Эдэбхи» г.м. зохёолнуудынь нэрлэмээр.

Эндэ «Эдэбхи» гэhэн турэл байгаалияа хамгаалха, тэрэнэйнгээ баялиг элбэгжуулхэ хэрэгтэ hурагшадай эдэбхи тухай зохёолhоо хэhэг таанадта дурадхажа, саашаа эхэ байгаалидаа наринаар, хундэтэйгоор хандадаг болохот гэжэ найданабди. Муноо уедэ хизаар ороноо шэнжэлгэ, байгаалияа хамгаалга тон шухала ажал гэжэ энэ зохёолhоо мэдэжэ абахат.

Ц. Номтоевой номууд

Ц. Номтоев «Эдэбхи» гэhэн зохёолоо 1956 ондо бэшээ. Тγс зохёол соогоо турэл байгаалияа хамгаалха, тэрэнэйнгээ баялиг элбэгжγγлхэ хэрэгтэ hурагшадай эдэбхи тухай бэшэнэ. Саашаа эхэ байгаалидаа наринаар, хундэтэйг θθ р хандадаг болохот гэжэ маанадые уряална. Мун θθ γедэ хизаар ороноо шэнжэлгэ, байгаалияа хамгаалга тон шухала ажал гэхэ энэ зохёолhоо мэдэжэ абанабди.