Уруок технологическай картата: «Солбуйар аат» (Түмүктүүр уруок) 3 кылаас

Түһүмэхтэр (Стадии)

Учуутал дьайыыта

Үөрэнээччи дьайыыта

ТРКМ ньымалара

1. Көҕүлээһин, кынаттааһын Стадия вызова

1. Кроссенс ньыма

Сыала: Билиини системалааһын, урок тематыгар тахсыы.

Оҕолоор, бүгүн биһиэхэ олус интириэһинэй ыалдьыт кэллэ. Кини аатын бу 8 картинка быһаарар. Бу картинкалары туох ситимниирий? Ортоку ойууга туох саһан турарый? (Презентация 1 слайд)

Оҕолор стрелка көмөтүнэн ойууттан ойууга бараннар 9 (Солбуйар аат) ойууну аһаллар.

Кроссенс

2. ЗХУ (знаю-хочу узнать-узнал) – БББ (билэбин-билиэхпин баҕарабын-биллим)

Бу ньыма уруокка оҕо бэйэтин билиитин сааһылыырыгар уонна саҥаны билэригэр сыал-сорук туруорунарыгар көмөлөһөр.

1. Билэбин (Знаю) (уруок саҕаланыытыгар),

Оҕолоор, бу темаҕа тугу билэргитин өйдөөҥ ону мин таблицаҕа суруйан иһиэм (бастакы столбецка суруйар).

2. Билиэхпин баҕарабын (Хочу узнать) – проблеманы туруоруу. (Оҕолор ыарырҕаттахтарына этэн биэриэн сөп)

Таблица 2 эрэ столбеһын толорон баран, 3-с столбеһы (Узнал – Биллим) уруок бүтүүтэ ситэрэллэр. Бу таблицаны дуоска сабыылаах турар кэмигэр оҥорор ордук, соппокко аһан кэбиһэбит (дуоска аныгыскы ньымаҕа ис өттүтэ наада буолар)

Оҕо толкуйа: «Мин, эн, кини — ити солбуйар ааттар», «Кини аат тылы солбуйар», «Саҥа чааһа»...

Оҕо бэйэтигэр ыйытыы туруорар: «Өссө тугу билбэт эбиппиний?».

Ханнык өссө көрүҥнэр баалларый? Этиигэ туох оруоллаахтарый? Хаһан туттуохха сөбүй?

ЗХУ - БББ

3. «Бөлөхтөөһүн» (Кластер) диэн информацияны сааһылаан, сүрүн өйдөбүллэр икки ардыларынааҕы ситими графическайдык (схема курдук) көрдөрүү буолар. Бу ньыма оҕо мэйиитигэр баар билиини «хартыына» курдук көрөрүгэр көмөлөһөр.

Учуутал дуоска ортотугар «Солбуйар аат» диэн суруйан баран онтон стрелкалары оҥорор. Оҕолор этэллэрин суруйан иһэр.

Эмиэ соппокко оннук хаалларар. Уруок бүтүүтэ итини эмиэ ситэриэххэ сөп.

Оҕолор этэллэр

1-кы салаа: Сирэй.

Мантан тахсар салаалар: (холобурдар: мин, эн, кини, биһиги, эһиги, кинилэр)

2-с салаа: Ыйар Мантан тахсар салаалар: (холобурдар: бу, ити, ол, сити)

3-с салаа: Ыйытар

Мантан тахсар салаалар: (холобурдар: ким? туох? ханнык? хас?)

Кластер

2. Өйдөөһүн Стадия осмысления

1. Оҕолорго кылгас тиэкис бэриллэр (карточка). Ааҕа олорон бэлиэ туруораллар:

V — билэбин.

+ — саҥа информация.

? — өйдөөбөтүм, ыйытыылаахпын.

Бүтэрдэхтэринэ хас да оҕону ыйытыахха сөп

Тиэкиһи кытта үлэ, бэлиэлэри туруораллар

Инсерт

2. « Сөптөөх уонна сыыһа этиилэр» (Верные и неверные утверждения)

Учуутал карточка түҥэтэр.

Оҕолор бэйэлэрэ толороллор + эбэтэр – туруораллар.

Верные и неверные утверждения

3. Логика ситимэ. Группаларга тус туспа сорудахтаах карточкалары түҥэтэр. Үлэ бүттэҕинэ хас биирдии группа сорудаҕа экраҥҥа тахсар, онно оҕолор текстарын көннөрөллөр.

Группанан үлэлииллэр.

Редактирование текста

3. Түмүктээһин

Стадия рефлексии

Билиини чиҥэтии. Сыаналаныы.

1. ЗХУ (знаю-хочу узнать-узнал) – БББ (билэбин-билиэхпин баҕарабын-биллим)

3-с столбеһы эбии. Солбуйар аат туохха наадалааҕа – тылбыт тупсаҕай буоларыгар көмөлөһөллөр.

ЗХУ – БББ

2. «Бөлөхтөөһүн» (Кластер). Уруок саҕаланыыта оҥорбут кластеры эбэн биэрэллэр:

- солбуйар аат биһиги саҥабытын тупсаран биэрэр.

- солбуйар ааты сөпкө туттуохха наада. Текст саҥатыгар тутуннахпытына, саҥабыт өйдөммөт буолуон сөп.

Стрелкалары эбэн биэрии (оҕолор этэллэр – учуутал суруйар)

Кластер

Биитэр «тыыннаах кластер»

Учуутал солбуйар ааттары этэр:

- сирэй солбуйар аат (ССА) биир ахсааннаах

- ыраах баар предмети ыйар СА

- киһи туһунан ыйытар СА

- чугас турар предмети ыйар СА

- ССА, элбэх ахсааннаах

Манна эбэн биэриэххэ сөп, чопчулаан

Оҕолор баар карточкаларынан бөлөхтөһөллөр

Кластер

Сыаналаныы

Дьиэҕэ үлэ

Тиэкси аах, бэлиэтэ туруор

V – билэбин.

+ – саҥа информация.

? – өйдөөбөтүм, ыйытыылаахпын.

Солбуйар аат – бу саҥа чааһа. Кини аат тылы солбуйар, ол гынан баран чопчу аатын эппэт. Холобур, «оҕо» диэн тыл оннугар «кини» диэххэ сөп.

Солбуйар ааттар араас буолаллар. Бастакы бөлөх – сирэй солбуйар ааттар. Мин, эн, кини, биһиги, эһиги уонна кинилэр. Кинилэр ким саҥарарын эбэтэр ким туһунан кэпсэтэрбитин көрдөрөллөр.

Иккис бөлөх – ыйар солбуйар ааттар. «Бу», «ити», «ол» диэн тыллар. Мал-сал ханна баарын: чугас дуу, ыраах дуу баарын ыйаллар.

Үһүс бөлөх – ыйытар солбуйар ааттар. «Ким?», «Туох?», «Ханнык?» диэн ыйытыылар бары эмиэ солбуйар ааттар буолаллар.

Солбуйар аат наадата диэн – биир тылы хатылаабат буолуу. Оччоҕо биһиги саҥабыт тупсаҕай уонна истиэххэ үчүгэй буолар.

Тиэкси аах, бэлиэтэ туруор

V – билэбин.

+ – саҥа информация.

? – өйдөөбөтүм, ыйытыылаахпын.

Солбуйар аат – бу саҥа чааһа. Кини аат тылы солбуйар, ол гынан баран чопчу аатын эппэт. Холобур, «оҕо» диэн тыл оннугар «кини» диэххэ сөп.

Солбуйар ааттар араас буолаллар. Бастакы бөлөх – сирэй солбуйар ааттар. Мин, эн, кини, биһиги, эһиги уонна кинилэр. Кинилэр ким саҥарарын эбэтэр ким туһунан кэпсэтэрбитин көрдөрөллөр.

Иккис бөлөх – ыйар солбуйар ааттар. «Бу», «ити», «ол» диэн тыллар. Мал-сал ханна баарын: чугас дуу, ыраах дуу баарын ыйаллар.

Үһүс бөлөх – ыйытар солбуйар ааттар. «Ким?», «Туох?», «Ханнык?» диэн ыйытыылар бары эмиэ солбуйар ааттар буолаллар.

Солбуйар аат наадата диэн – биир тылы хатылаабат буолуу. Оччоҕо биһиги саҥабыт тупсаҕай уонна истиэххэ үчүгэй буолар.

Сорудах

«+» (сөп) эбэтэр

«-» (сыыһа) бэлиэни туруор.

Бэрибиэркэ

Солбуйар аат диэн саҥа чааһа буолар.

«Мин» диэн тыл — ыйар солбуйар аат.

Солбуйар аат аат тылы солбуйар.

«Ким?», «Туох?» диэн ыйытыылар эмиэ солбуйар ааттар.

«Бу» диэн тылы ыраах турар малы көрдөрөрбүтүгэр этэбит.

«Биһиги» диэн тыл элбэх ахсааҥҥа турар.

Солбуйар аат суох буоллаҕына, тылбыт өссө тупсар.

«Эн» диэн 2-с сирэй солбуйар аат.

«Ол» диэн тыл ыйытар солбуйар аат буолар.

«Кини» диэн тыл ким туһунан кэпсэтэрбитин көрдөрөр.

Сорудах

«+» (сөп) эбэтэр

«-» (сыыһа) бэлиэни туруор.

Бэрибиэркэ

Солбуйар аат диэн саҥа чааһа буолар.

«Мин» диэн тыл — ыйар солбуйар аат.

Солбуйар аат аат тылы солбуйар.

«Ким?», «Туох?» диэн ыйытыылар эмиэ солбуйар ааттар.

«Бу» диэн тылы ыраах турар малы көрдөрөрбүтүгэр этэбит.

«Биһиги» диэн тыл элбэх ахсааҥҥа турар.

Солбуйар аат суох буоллаҕына, тылбыт өссө тупсар.

«Эн» диэн 2-с сирэй солбуйар аат.

«Ол» диэн тыл ыйытар солбуйар аат буолар.

«Кини» диэн тыл ким туһунан кэпсэтэрбитин көрдөрөр.

мин

биһиги

эн

эһиги

кини

кинилэр

ол

бу

ити

ким?

туох?

ханнык?

мин

биһиги

эн

эһиги

кини

кинилэр

ол

бу

ити

ким?

туох?

ханнык?