Жануарларды? к?пт?рлілігі

Саба?ты? та?ырыбы: Жануарларды? к?пт?рлілігі ж?не ма?ызы. Саба?ты? ма?саты: а) білімділік:         О?ушылар?а таби?атта?ы жануарларды? алуан                 т?рлілігін ??ындыру. б) дамытушылы?:     ?аза?станда кездесетін жануарлар туралы м?ліметтер                 жинау ар?ылы о?ушыларды? зерттеушілік ?абілетін                 дамыту.   в) т?рбиелік:         О?ушыларды жануарларды ?ор?ау?а, оларды?                 пайдалы екенін т?сіндіре т?рбиелеу,                 ізденімпазды?ын арттыру. Саба? типі:        Жа?а білім беру саба?ы. Саба? т?рі:         Ойын саба?. Саба?ты? ?ту ?дісі:     Топпен ж?мыс, салыстыру, баяндау, танымды?                 ойындар. П?наралы? байланыс: Жануартану, ?сімдіктану, с?з п?ні. Саба?ты? к?рнекілігі: 1.Жиналмалы кітапша, а) Тірі организмні? т?рлері. ?) «?ызыл кітап» б) ?лестірме кеспелер. в) Бір клеткалы жануарларды? суреттері. г) ?аза?станны? ?сімдіктері мен жануарлары. Кітаптар. Саба? барысы: І. ?йымдастыру кезе?і. -С?лемдесу. О?ушылар назарын саба??а аудару. (о?ушылар?а саба?ты? ма?саты мен міндетін т?сіндіру) ІІ.Білім, білік, да?дыны тексеру. І.Тірі организмдер туралы жина?ан ма?л?маттары жайлы ізденісін к?рсету. ІІ.?й тапсырмасын ?орытындылау ма?сатында ойын ойнату. «Б?йге» ойыны. 1.Флора ж?не фауна дегеніміз не? 2.?сімдікке де жануарлар?а да т?н белгісі бар организм. 3.Биосфера дегеніміз не? 4.Биосфера шекарасын ата. 5.Тірі организмдерді? айырмашылы?ын ата. 6.Жануарлармен ?оректенетін ?сімдіктер. 7.Органикалы? зат дегеніміз не? 8.Тірі организмдерге т?н ?асиеттерді ата. 9.Тірі организмдерді? ??састы?ы ?андай? 10.Адамдарды? орташа жасы ?анша? ІІІ.Жа?а саба?. 1.Жануарлар ??рылысы мен ?мір с?руіне ?арай ?андай топ?а б?лінеді? 2.?оректенуіне ?арай жануарлар ?андай топ?а б?лінеді? 3.Адам ?шін жануарларды? ?андай пайдасы бар? Жануарлар д?ниесі – Биосфераны? бір б?лігі. ?алымдарды? есебі бойынша жер шарында 1 млрд 500 мы? жануарлар т?рлері тіршілік етеді. М?ны? ішінде ?аза?станда 150 с?т?оректілер, 480 ??стар, балы?ты? 155 т?рі кездеседі. Жер шарында жануарларды? мекен етпейтін жерлері жо?.

Жануарларды? мекендейтін ортасы

Ауада    суда        топыра?та        ??рлы?та         адам денесінде

    Жануарлар ?р т?рлі жерлерде мекендейді. Ыл?алды жерде, сусыз жерде, м?зда, ысты? тропикте, ормансыз жерде, ?алы? орманды жерлерде тіршілік етеді. Олар ?айда тіршілік етсе де, белгілі жа?дайларды: ауа, ?орек су, сырт?ы ортада?ы белгілі м?лшердегі температураны? болуын ?ажет етеді. Олар ??рлысы мен ?мір с?ру сипатына ?арай ажыратылады.  

бір клеткалы жануарлар – амеба, инфрузория. Жануар         к?п клеткалы жануарлар –

Омырт?асыздар                Омырт?алылар ??рттар, ?рмекшілер,             балы?тар, ?осмекенділер ж?ндіктер, шаяндар             жор?алаушылар, ??стар, а?дар, с?т?оректілер

Сондай-а? жануарлар ?оректенуіне ?арай бірнеше топ?а б?лінеді.                               ??стар, балы?тар                 ?сімдікпен      ?оян, киік                             жыл?ы, ?ой, ешкі Жануарлар            жырт?ыштар     б?ркіт, ?ас?ыр, арыстан, жолбарыс ?орек-не ?арай         аралас ?ор-р    борсы?, аю, тор?ай, ша?ала                 паразиттер            аскарида, кене      Адамны? ?мір с?руі ?шін жануарларды? ма?ызы ?те зор. Жануарларды? ма?ызы

Адам ?міріндегі                     Таби?атта?ы -?орек (ет,с?т, май, бал,             -т??ым тарату         ж?мырт?а, уылдыры?)                (??с, жануар, ?сімдік -киім                            т??ымын таратушы)                             -тоза?дандыру                             (ара, к?белек)                             -Б?ркіт тыш?анмен ?орек-ді     Пайдасымен бірге кейбір жануарларды? зиянды жа?тары бар. Мысалы, б?лмедегі шыбындар, кене, ішек ??рттары адам?а ?р т?рлі ауру дарытады. Жануарларды? зияны

-Безгек масасы                            -Шыбын безгек ауруын тудырады.                 дизентерия ж?не с?зек ауруын дарытады.     Жануарлар да барлы? тірі организмдер сия?ты таби?атты? бір б?лігі. Сол ?шін де оларды ?ор?ау керек. Таби?атта?ы барлы? организмдер бір-бірімен ты?ыз байланыста тіршілік етеді. Оларды? бір т?ріні? азаюы немесе т?бегейлі жойылуы бас?а да жануарларды? к?беюіне кері ?серін тигізіп, тепе-те?дікті? б?зылуына алып келеді.     Жануарлар д?ниесін ?ор?ау ж?не са?тау ма?сатында ?аза?станда «?ызыл кітап» жары? к?рді. Б?л кітап?а жойылып бара жат?ан ж?не жойылып кету ?аупі т?нген жануарлар енгізілді. IV.Жа?а саба?ты бекіту: О?ушылар?а жа?а саба? бойынша с?ра?тар беру. 1.??рылысы мен ?мір с?руіне ?арай жан-жануарлар ?андай топ?а б?лінеді? 2.?оректенуіне ?арай жануарлар ?андай топ?а б?лінеді? 3.Адам ?шін жануарларды? пайдасы бар ма? О?ушылар?а тапсырма «Бейнесін тап» ойыны О?ушылар?а тест с?ра?тары ?ою 1.С?йкестендіру тесті. 2.«?ас?ыр» с?зж?мба?ын шешу. V.?йге тапсырма: § 44 Жануарларды? к?пт?рлілігі ж?не ма?ызы. Жануарларды? емдік ?асиеттері туралы м?ліметтер жинау. О?ушыларды ба?алау.