Жашы жете электердин милдеттери

Жашы жете элек балдардын негизги укуктарынын мүнөздөмөсү .

18 жашка толо элек балдар жашы жете элек деп эсептелет. Алардын укукка ээ болуу жөндөмү төрөлгөн учурдан башталат. Ал эми кыймыл-аракет жөндөмү КР жарандык Кодекси жана «нике жана үй-бүлө» Кодексинде аныкталат.

Баланын үй-бүлөнүн камкордугунда болуу укугу.

• Баланын укугу жөнүндө конвенцияга ылайык, дүйнө жүзүнүн мамлекеттери: «Бала толук гормониялуу инсан болуп жетилиши үчүн үй-бүлөнүн камкордугунда, бакыт, сүйүү жана түшүнүүнүн атмосферасында чоңоюшу зарыл экендигин тастыкташат».
•  

Өз оюн ачык айтуу укугу.

• Бала үй-бүлөдө тиешелүү болгон суроолорду чечүүдө өз ой-пикирин билдирүүгө укуктуу. М: мектепти тандоо, каникулду өткөрүү, ж.б.у.с.

Жекечеликке болгон укук.

• Баланын укугу жөнүндө конвенцияга ылайык , ар бир бала жекечеликке ээ болууга укуктуу. Жекечеликти билдирүүчү белгилер: аты, фамилиясы, атасынын аты болот.
•  

Коргоо укук.

• Мыйзам өз укуктарын жана мыйзамдуу кызыкчылыктарын коргоо үчүн баланын укугун бекитет.

Жашы жете электердин милдеттери.

• КРнын «Жашы жете электердин укугун коргоо жана сактоо» боюнча мыйзамында, ар бир бала Конституцияны жана КРнын мыйзамдарын сактоого, башкалардын укуктарын, эркиндигин, кадыр-барк, ар-намысын, өлкөнүн мамлекетик символдорун сыйлоого, эмгекке жарамсыз ата-энесине камкордук кылууга, тарыхый жана маданий мурастарды сактоого, жаратылышка жана анын кен байлыктарына аяр мамиле кылууга милдеттүү экендиги жазылган.

Жашы жете электердин милдеттери:

• Ата-энесинин, же ата-энесинин алмаштырган адамдардын тилин алууга, алардын көңүл бөлүүсүн жана кам кордугун кабыл алууга милдеттүү.
• Ар-намысын кемсинткен, назар салбаган, орой тилин тийгизген, адамдын ар-намысын кордогон, кемсинткен мамиледен сырткары болууга;
• Негизги жалпы билимге ээ болууга (9-кл);
• Коомдук жайларда, үйдө, билим берүү мекемелеринде орнотулган жүрүм-турумдун эрежелерин сактоого;

Жашы жете электердин милдеттери:

• Балдардын коомдук бирикмелеринин эреже, жоболорун сактоого;
• Түзүлгөн келишимдин шарттарын, эмгек тартибинин, эмгек мыйзамынын эрежелерин, эмгек милдеттерин аткарууга;
• Аскердик каттоого турууга, аскер комиссариатына барып, медициналык комиссиядан отуп, аскерге каттоо күбөлүгүн алууга милдеттүү.