Жат жазуунун максаттары жана милдеттери

Жат жазуунун максаттары жана милдеттери

Кыргыз тилинин создорун, суйломдорун грамматикалык, орфографиялык жагынан туура, орду менен сабаттуу жаза билуу маданиятына жана оозеки кебинде адабий тилдин нормаларын пайдалануу менен туура суйлой билууго, байланыштуу кепке, кеп адебине, кеп маданиятына уйротуу болуп саналат.

Жазуу жумуштарына карата машыгуу иштери • текстте канча суйлом бар экенин аныктагыла, тыныш белгилерин койгула; •суйломдордон текст тузгуло; •создорду муунга ажыраткыла; •создорду мааниси боюнча ордуна коюп, толуктагыла, алмаштыргыла •суйломдун чегин ажыраткыла ж.б.

Жат жазуунун колому

2-кл -25 тен 45ке чейинки соз

3-кл 45тен 65 ке чейинки соз

4-кл 65 тен 90 го чейинки соз

Жат жазуунун турлору

Текшеруу жат жазуу

Чыгармачылык жат жазуу

Тушундуруу жат жазуу

Эркин жат жазуу

Эскертмелуу жат жазуу

Создук жат жазуу

Оздук жат жазуу

Коруу жат жазуу

Тушундуруу жат жазуу

• Жаздырылуучу жат жазуудагы орфограммалар алдын ала кайталанбайт. Эки,же уч суйлом окулгандан сон, жазылган орфограммалар боюнча талдоо жургузулуп, алардын кандай жазылары талданат.Окуучулардын жат жазуудагы мучулуштуктор ошол эле мезгилде ондолот. Мугалим окуучулардын ан сезимдуу турдо билим алышына жол ачуу менен алардын жиберген каталарын ондоого жардамдашат.

Создук жат жазуу

• Кыргыз тилинин фонетикалык, морфология-лык материалдарына байланыштуу жаз-дырылат.5-8 минут убакыт сарпталат.
• 2-кл 10 соз-15 соз, 3-кл 15 соз- 20 соз, 4-кл 20соз – 25 созго чейин болот.
• «5» деген баа ката жок болсо; «4» бир ката, бир ондоо болсо; «3» эки ката, бир ондоо болсо; «2» учтон бешке чейин ката болсо; «1» алты же андан ашык ката болсо коюлат.

Коруу жат жазуусу

• Окуучуларды коргон создорун туура катасыз жаздырууга ык алдыруу.Текст ак кагазга же доскага жазылып кошого тартылууга тийиш.Орфографиялык жактан татаал создор тандалып алууга тийиш.Андан кийин текшеруу жат жазуусу сыяктуу жаздырылат. Окуучулар озулорунун жазганын салыштыруу менен каталарын ондойт.

Эскертмелуу жат жазуу

• Кыргыз тилинен айрым болумдор отулгон сон окуучулардын орфографиялык ж-а пунктуациялык сабаттуулугун байкоо иретинде откорулот.Жат жазуунун алдындагы отулгон грамматикалык материалдар жана андагы орфограммалар, тыныш белгилеринин коюлушу эскертилет. Кээ бир орфограммалар оозеки тушундурулсо ,айрымдары доскага жазылат. Негизги максат- тушундурулгон орфограммалар окуучунун эсине бекем сактоого, аларды катасыз жазууга жетиштируу.

Оздук жат жазуу

• Окуучулардын оз алдынчалуу ишин, эске тутуу денгээлин,соз каражаттарынын функциясын так колдоно билуусун текшеруу иретинде жургузулот.Окучулар тексти жаттоо менен гана чектелбей, абзац, тыныш белгилеринин туура коюлуусуна да конул бурат. Окуучу озунун эске тутуусунун, сабаттуулугунун денгээлин мугалимдин алдында ишенимдуу текшере алат.

Эркин жат жазуу

• Мугалим ангемени окуп берет. Мазмунун суроолор менен кайталайт. Ангемени окуучуларга айттырат.Ар бир болум боюнча оздорунун тушунгонун оз созу менен жазып чыгышат. Андагы суйломдордун тузулушун-до озгоруулор болбой койбойт. Жат жазуунун мазмуну негизинен сакталат. Жат жазуунун мындай туру окуучулардын ой жугуртуусу, ойлоосу, созу, орфорграфиялык сабаттуулугу артат.Баяндама жазууга да алдын ала даярдоого мумкунчулук тузот.

Чыгармачылык жат жазуу

• Создорду катыштырып суйлом тузуу аркылуу уйротулот.. Отулгон тилдик материалга жана андагы орфограммаларга байланыштуу текст тузуу сунуш кылынат. Кээ бир учурда башталышы берилип, аягын улап жазуу учун таяныч создору корсотулот. Башы башталган суйломдорду, окуяны андан ары улап жазууга тийиш.Чыгармачылык менен иштоого алдын ала даярдоого шарт тузот.

Текшеруу жат жазуу

• Максаты кыргыз тилинин орфографиясы жана пунктуациясы кандайча оздоштургондугун, кайсы теманы жакшы, кайсы теманы начар уйронгондугун талдап чыккандан кийин аларды окутууда эмнеге конул буруу зарылдыгын билуу.Отулбогон жана орфографиялык жактан татаал создорду доскага жазып берууго тийиш.Тексти башынан аягына чейин жай салмак менен окуп берет.Суйлом уч ирет окулат. Биринчи жолу суйломдун тузулушу менен таанышат.Экинчи жолу жазат. Учунчу жолу жазган суйломуно коюлуучу тыныш белгилери боюнча тыным жасалып кырааты менен окулууга тийиш. Суйломдун баары жазылып , буткондон кийин текшеруу максатында дагы бир жолу башынан аягына чейин окулат.

Жат жазууну баалоо