Адамдын жашоосунун маңызы

Тема: Адамдын жашоосунун маңызын аныктоо

Группа: фМО(б)-1-23

Аткарган: бапышова нурсулуу

текшерген: базаркулова тазагул

План: 1. Адамдын жашоосунун маңызын аныктоо 2. Жашоонун маңызын аныктоо боюнча негизги философиялык көз караштар 3. Жыйынтык

Адамдын жашоосунун маңызын аныктоо — философиядагы эң татаал жана байыркы суроолордун бири. Жашоонун маңызы эмнеде деген суроого ар кандай философиялык мектептер жана ойчулдар ар түрдүү жоопторду беришет. Бул жооптор адамдын турмуштук тажрыйбасына, маданиятына, динине, коомдук шарттарына жана инсандык өзгөчөлүктөрүнө жараша өзгөрүп турат. Төмөндө жашоонун маңызын аныктоо боюнча негизги философиялык көз караштардын айрымдары берилет.

1. Гедонизм жана бакытка умтулуу Гедонизм философиясы боюнча жашоонун маңызы — бакыт жана ырахатка жетишүү. Бул көз карашта адамдын негизги максаты — өзүнүн жашоосунда ырахатка жетип, канааттанууну сезүү. Антик замандагы философтор, мисалы, Эпикур, адамга тынчтык жана бакыт алып келген ырахаттарга басым жасаган. Бирок бул жерде чеги жок каалоолордон качуу жана жөнөкөйлүк менен жашоо маанилүү деп эсептелген.

2. Этикалык жашоо жана жакшылыкка умтулуу Аристотелдин көз карашы боюнча, жашоонун маңызы — жакшылыкка жана этикалык жашоого умтулуу. Аристотель жашоону "эудемония" — акыл-эске жана адептүүлүккө негизделген өзүн-өзү өркүндөтүү катары түшүнгөн. Бул көз карашта адам өзүнүн потенциалын ачууну, кемчиликсиздикке жетүүнү жана башкаларга жакшылык кылууну жашоонун мааниси катары эсептейт.

3. Экзистенциализм: жашоого өзүң маани берүү Экзистенциализм философиясында жашоонун маңызы алдын ала аныкталган эмес деп эсептелет. Бул көз караш боюнча адам жашоонун маанисин өзү тандап, аны өзүнүн аракеттери жана чечимдери менен жаратып, аныктап алат. Жан-Поль Сартр сыяктуу экзистенциалисттер жашоону өз эрки менен курууга жана ар бир адамга өзүн уникалдуу инсан катары таанууга чакырышат. Бул боюнча жашоонун мааниси — эркин тандоо жана жоопкерчилик аркылуу өзүн-өзү жаратуу.

4. Диний көз караштар Көптөгөн диндер жашоонун маанисин кудайга жана руханий максаттарга байланыштуу карашат. Ислам, христиан, буддизм жана башка диндер боюнча, жашоонун максаты — кудайга же руханий максатка жетүү, а түгүл өзүн руханий жактан өркүндөтүү. Мисалы, исламда жашоонун мааниси — Аллага кызмат кылуу, жакшы иштерди аткаруу, жана адеп-ахлактуу жашоо. Буддизмде болсо жашоонун максаты — азаптан арылып, нирванага жетишүү.

5. Адамзатка жана коомго кызмат кылуу Кээ бир философтор жашоонун маанисин коомго жана адамзатка кызмат кылуу деп эсептешет. Бул көз караш боюнча адам өзү үчүн гана эмес, башкалар үчүн да жашап, коомго пайдалуу болушу зарыл. Көптөгөн гуманисттер жана альтруисттер адамдын турмушунун маңызын коомдук жоопкерчиликтен, бири-бирине жардам берүү жана башкалардын жашоосун жакшыртуудан табат.

6. Өзүн-өзү өркүндөтүү жана өнүгүү Жашоонун маңызы катары өзүн-өзү өркүндөтүү, өзүнүн жөндөмдөрүн ачуу жана өнүгүүгө умтулуу концепциясы да популярдуу. Абрахам Маслоу адамдардын муктаждыктарын иерархия түрүндө көрсөтүп, анын эң жогорку деңгээлине "өзүн-өзү актуалдаштыруу" же инсандык жетишкендиктерге умтулуу деп айткан. Бул көз караш боюнча адам жашоосунун маңызы — өзүнүн потенциалын толук ачуу жана жеке максаттарына жетүү.

7. Табият менен гармонияда жашоо Табият менен гармонияда жашоону жашоонун маңызы катары кароону да көптөгөн философтор жана руханий лидерлер сунуш кылышкан. Бул көз карашта адам жаратылыштын бир бөлүгү болуп саналат жана табият менен гармониялык жашоого жетишүү жашоонун маңызы болуп эсептелет. Адам жаратылышты коргоого жана анын ажырагыс бөлүгү катары жашоо үчүн жоопкерчиликти сезиши керек.

8. Илимий жана акыл-эстин жардамы менен түшүнүү Кээ бир философтор жашоонун маңызын илимий жана акыл-эстин жардамы менен дүйнөнү түшүнүүгө умтулуу деп эсептешет. Бул көз караш боюнча адамдын максаты — дүйнөнү изилдөө, билим алуу жана акыл-эс аркылуу бардык нерсенин себебин түшүнүү. Илимий түшүнүк жана аналитикалык ой жүгүртүү адамдын жашоосуна маани берет жана аны баалуулук катары кабыл алат.

Жашоонун мааниси ар ким үчүн ар түрдүү, ал адамдын өзүнүн дүйнө таанымына жана жашоодогу тажрыйбасына жараша аныкталат. Философиянын ар кандай агымдары жашоонун маанисине ар башкача жооп берсе да, баарында жалпы нерсе — адамдын өзү жана коом менен гармонияда жашоого, өзү үчүн да, башкалар үчүн да жоопкерчиликтүү болууга умтулуусу. Жашоонун маанисин издөөнүн өзү — адамды руханий жактан байытып, жашоону тереңирээк түшүнүүгө жана аны баалоого жол ачат.

Көңүл бурганыңыздарга чоң рахмат!