СДЕЛАЙТЕ СВОИ УРОКИ ЕЩЁ ЭФФЕКТИВНЕЕ, А ЖИЗНЬ СВОБОДНЕЕ
Благодаря готовым учебным материалам для работы в классе и дистанционно
Скидки до 50 % на комплекты
только до
Готовые ключевые этапы урока всегда будут у вас под рукой
Организационный момент
Проверка знаний
Объяснение материала
Закрепление изученного
Итоги урока
Оң жакта жайгашкан тексти окугула.
Тапшырма 1. Асананын батиринде 100 Ваттык 4
лампочка, муздаткычка 300 Вт жана башка тиричилик
электр приборлоруна 7000 Вт. Айына 700 киловатт-саат
керектегенде суткадагы электр энергиясы 23 киловатт-
сааттан ашпашы керек болсо, суткасына сарпталган электр
энергиясын колдонуунун оптималду вариантын тандагыла.
Көрсөтмө: эсептеп туура жоопту тандагыла.
Кубат чектери. Жарыксыз калбоо үчүн аларды кантип сактоого
болот?
Октябрь айында электр энергиясын керектөө пландаштырылгандан 40
пайызга өстү. Бишкек жана Чүй облусу суткасына 19 миллион киловатт-
саат керектеши керек эле, бирок азыркы күндө керектөө-25 млн. түзүүдө.
Бул сектордогу ансыз да татаал кырдаалды ого бетер
татаалдаштыргандыгынын натыйжасында керектелген электр
энергиясына кубаттуулук чектери киргизилди. Бир эле учурда электр
энергиясын көп колдонуудан улам, электр чубалгылары жана
трансформаторлорго күч келиши мүмкүн. Бул көптөгөн аварияларга
алып келет. Мындан тышкары, электр энергиясынын чоң
кубаттуулуктарын иштеп чыгуу үчүн Токтогул ГЭСинин суусун
максималдуу пайдалануу бүткүл энергия системасынын кыйрашына
алып келиши мүмкүн. Ошондуктан, энергетиктер электр энергиясын
үнөмдөөгө чакырат. Бир фазалуу керектөөчүлөр үчүн чектөө 5 киловатт.
Бир фазалуу киргизүү тиричилик техникасын колдонууну жана электр
энергиясын үйдү жылытууүчүн колдонбосо, 5 киловатт лимит
энергиянын кубаттуугу 3-5 адамдан турган үй-бүлөгө бардык электр
шаймандарын иштетүүгө жетиштүү болот. Ашып кеткенде" автомат "
иштейт да, жарык өчөт. Белгиленген кубаттуулук чеги менен жетиштүү
көлөмдө электр энергиясын колдонсо болот. Айына 700 киловатт-саат
керектөөдө тариф 0,77 сомду түзөт, айына 700 киловатт-сааттан ашып
кетсе, тариф киловатт-саатына 2,16 сомду түзөт.
Батареянын иштөө процессинде энергиянын
кандай айланышы жүрөт?
Кагаз батарейка
Жакында эле анын негизги элементтери кагаз жана суу болгон батарея
жасалды. Бул технологиялык керемет кантип иштейт? Кагаз батареясы
минималдуу орунду ээлейт, анткени анын өлчөмү бир сантиметр
квадратка эле барабар. Батареяны иштетүү үчүн бир-эки гана суу
тамчысы керек - активдештирүү процесси кагаз нымдалгандан 20 секунд
өткөндөн кийин ишке ашат. Суюктук кагаздагы туздарды эритип,
заряддалган иондорду бөлүп чыгарат, алар кыймылга келгенден баштап
батареяны иштетет.
© 2025, Салимбаева Бактыгүл Джунусовна 160