Аралыктан окутуу

Кыргыз тили сабагы 4-чейрек. 11-класс 1-сабак

Баткен областындагы Кадамжай районунун

№ 4 Коксал Топтан атындагы орто мектебинин кыргыз тили жана адабияты мугалими

Балтаказиева Айнура Тургуновна

Сабактын темасы: Лексикалык талдоо

Сабактын максаты:

• Сөздөрдүн ички маанисин таба алууга жана талдоого үйрөнүшөт
• .Өз алдынча текст менен иштөөгө көнүгүшөт
• Бири-бирин угууга тарбияланышат

Үй тапшырмасын бышыктоо:

Аналогиялар жана сүйлөмдөрдү толуктоо

1) компьютер: ток

а) казан:тамак

б)өсүмдүк:суу

в)бөру:жылкы

согуш : жеңиш

а)чанач:кымыз

б)медицина:оору

в)конкурс: приз

Жаңы тема: ЛЕКСИКАЛЫК ТАЛДОО.

Талдап жаткан сөздүн лексикалык маанисин чечмелөө жана анын жеке же көп маанилүү сөз экенини аныктоо ( эгер көп маанилүү сөз болсо, ар бир маанисине сөз тизмеги, сүйлөм тибинде мисал келтирүү менен талдоо жүргүзүү).

2.Сөздүн тике же өтмө мааниде колдонулуп жатканын түшүндүрүү.

3.Сөздүн синонимдерин, антонимдерин жана омонимдерин табу.

4.Сөздүн стилдик боёкторун аныктоо (стилдик жактан бейтарап сөзбү?

Китептик же оозеки сүйлөшүү лексикасына киреби?).

5.Сөздүн чыгыш тегин аныктоо .

Лексикалык талдоонун үлгүлөрү

Өмүр желдей соксо , мен аткан октой тез зуулап келем. (К.Ж.) Бул сүйлөмдөгү зат атооч өмүр адамдын, айбандын жана өсүмдүктүн жаралгандан өлгөнгө (куураганга) чейинки физалогиялык абалын, маанисин билдирди.

Тике мааниде келди .

Ал мындан башка турмуш тиричилик туюмун да колдонулат; өмүр татаал. Бул өмүрдө жамандык көрбөйлү. ж.б.

Синоним - жашоо , антонимии- өлүм . Стилдик жактан бейтарап лексикага кирет. Өмүр – араб тилинен өздөштүрүлгөн сөз

Өз алдынарча машыгуу ишин аткаргыла

• Сырттан үндөрдү тыңшап , бала таятасын күтүп жатты.
• Кечээги көргөн маралдар туурасында таятасынан дагы көп нерселерди сурагысы келди.

Сабакты бышыктоо: Викториналык суроолор менен иштегиле

Кош зат атоочторду таап белгиле

Кошмок зат атоочторду таап белгиле

• Ата-эне,бир тууган,кайгы-капа,сары май,
• аш-той

• Ат кулак,дос-душман,
• Темир жол,
• өмүр-өлүм

Үй тапшырмасы:

Идиш-аяк дүкөнүнүн көргөзмөсүнөн чыны-аяктын түрлөрүн тандап алууга болот. Бул сүйлөмдөн асты сызылган сөздөргө лексикалык талдоо жүргузгүлө.

Бардык аткарылган иштерди менин электрондук дарегиме жиберүүнү унутпагыла! aynura727272@gmail.com

Сабактын темасы: Практикалык грамматика

Сабактын максаты:

ЖРТестирлөөгө даярдануу

1.Кайсы варианттагы кашаага алынган сөз өтмө мааниде колдонулду?

а)Бул дарттын {дабасын} тапсан, сонун болор эле.

б)Сен {өрт} экенсин, пай-пай-пай.

в) Бул {жүрөктү} оорутат.