Просмотр содержимого документа
«Кіріспе. Биология пәніне кіріспе»
Cабақтың тақырыбы: Кіріспе.
Сабақтың мақсаты:
1. Оқушыларды Биология және оған тығыз
байланысты ғылымдыардың зерттейтін саласымен таныстыру.
2. Биология ғылымың маңызын түсіндіре білу.
3.Ұтшылдықққа тазалыққа тәрбиелеу.
Сабақтың пәнаралық байланысы: Тарих.
Сабақтың әдісі: Сұрақ жауап,баяндау,
Сабақтың барысы: І. Ұйымдастыру бөлімі.
ІІ. Жаңа сабақты түсіндіру.
ІІІ. Бекіту
ІV. Үйге тапсырма беру.
Биология - Жер бетіндегі тірі ағзалардың орасан зор сан алуан формаларын және түрлерін зерттейтін тіршілік туралы ғылым.
Биологияның міндеті - тірі ағзалардың қасиеттерін зерттеу және олардың сан алуандығын, құрылыстарынын өзара байланыстары мен қоршаған орта жағдайларын түсіндіре білу. Бактерия-лардың кұрылысы мен тіршілік әрекеттерінін қасиеттерін микробиология окытып үйретеді; ботаника барлык, өсімдіктердің құрылысы ж/е физиологиялық қасиеттерін зерттейді; жануарлар дүниесін -зоология, саңырауқұлақтар дүниесін микология зерттеп үйретеді.
Мәселен, генетика ағзалардың тұқым қуалаушылық және өзгергіштік қасиеттерін окытып үйретеді. Ағза-лар құрылымына енетін химиялық заттардын құрамын, таралуы мен өзгеруін биохимия зерттейді. Тіршіліктің жалпы касиеттері және мол-қ деңгейде пайда болуын; тірі ағзалардың қоршаған орта-дағы өзара қатынасын экология окытып үйретеді. Біртүтас ағза мен онын бөлшектері атқаратын ерекшеліктерді физиология зерттейді.
цитология (жасуша-тану) тірі жүйе ретіндегі жасушаның күрылымын, атқаратын қызметін және қасиеттерін, т. б. зерттейді
Тіршіліктің жаратылу деңгейі. Тірі табиғат күрылымының жаратылу деңгейі біркелкі қалыппен баспалдакты бейімделу аркылы кұрылатын қатармен сипатталады.
| Деңгейлер | Дене құрылымы | Қай ғылым зерттейді |
| Молекула лык., жасушалық, жасушаішілік | ағза жасушалары, сондай-ак біржасушалылардың жасуша-ішілік кұрылымдары молеку-лалардан күралады | генетика, химия, физика |
| Мүшелік-ұлпа-лык | көпжасушалы ағзалар мүше-лер мен ұлпалардан қүралады | цитология гистология |
| Ағзалық | жеке түрлері құралады | өлкетану, жануар тану, вирусология, анатомия, физиология, морфология, гигиена |
| Популяциялык-түрлік | белгілі терлер өзара еркін шарылысады | ЭКОЛОГИЯ, ЭВОЛЮ- циялык ілім, математика, генетика |
| Биогеоценозды | зат алмасуы және куат алмасуы негізінде тірі ағзалармен өлі күрамдас бөліктерді мекен ету жағдайларын біріктіре зерттейтін табиғи күрделі жүйе | экология жэне жалпы биология-лык ғылымдар |
| Биосфералық | Барлык. биогеоценоздардың жиынтығы. Жердегі барльщ күбылыстар кіреді | экология, физика, химия, геология, география |
ІV. Үйге § 2