Құқық бұзушылық

Құқық бұзушылықтың алдын алу

ТЖ-121.2 тобы

Топ жетекшісі: Р.М Батырбекова

Мақсаты:   Жан-жақты қалыптасып дамыған, қоғамдық белсенділігі артқан, әлеуметтік-толық қамтылған адамгершілігі мол тұлғаның қалыптасуы

Міндеттері:  

1. Жасөпірімнің өмір ағымында    кездесетін қолайсыз жағдайлардың алдын алу және болдырмау.

2. Жасөспірімнің қиын өмір жағдайларындағы құқығын қорғау және сақтау.

3. Жасөспірімнің оқу мен тәрбиесіне байланысты мәселелерді шешу үшін отбастарына көмек көрсету.

4. Оқушылармен байланысты туындаған дау-дамайды шешу үшін педагогтарға көмек көрсету. 

Құқықтық тәрбие дегеніміз не?

Құқықтық тәрбие дегеніміз – бұл- құқықтық білім беру – адамның құқықтық санасын қалыптастыру мақсатында орындалатын құқықтық тәрбиенің негізгі ықпал етуші әдісі. Нақты айтсақ, құқықтық білім беру арқылы жасөспірім құқықты ұғынады және оның санасы қалыптасып, дамиды. Құқықты ұғынумен қоса, тұлғаны заңды құрметтеуге, қорғауға, орындауға дағдыландыру мен заңның әділдігіне сендіру- құқықтық сананың негізгі белгілері. Аталынған белгілер оқушыларды құқықтық тәрбиелеу негізінде отбасынан және мектеп табалдырығынан бастап жүзеге асады. Есейген адамға қарағанда санасы мен мінез-құлқы жаңадан қалыптаса бастаған жасөспірім тәрбиенің қолайлы обьектісі болып табылады

Жасөспірімдер арасында қылмыстық істердің көбею себептері:

• Отбасындағы ақау тәрбие;
• Отбасындағы материалдық әл-ауқаты;
• Жұмыссыздық;
• Баланың бос уақытының шамадан тыс көп болуы;
• Ата-ана тарапынан бақылаусыз қалуы;
• Мінез-құлқының ауытқушылығы;
• Рухани құлазуы

Міне, тәртіп бұзу содан пайда болады. Тәртіп бұзушылықтың салдарының негізі – сабаққа үлгере алмаушылық. Кейбір оқушы құрбыларынан сабақта артта қалып қойып, тәртіп бұзуын өзінше батырлық деп санайды. Мұны өзгелердің көзінше көрсеткісі келеді.

Себептердің бірі – балаларын оқытуда, тәрбиелеуде ата - аналардың жауапкершілік сезімінің жоқтығы бала мінезінде мейрімсіздікті, яғни қатыгездікті, дөрекілікті, өзімшілдікті туғызады

Тәрбиесі қиын балаларды тудыратын себептер

Екінші себеп – бұл үйдегі сәтсіздік, маскүнемдік, ұрыс - төбелес, ұрлық, ата - аналардың және басқа отбасы мүшелерінің жеңілтек мінез - құлқы, ал бәрінен жаманы – ажырасу, неке бұзу

Үшінші себеп – кей жағдайларда ұл балаға жеткіліксіз көңіл аударылады. Кейбір отбасы баланың ішкі дүниесін, тілектерін, ойларын, қайғысын қоршаған ортаға қатынасын жете біле бермейді

Бала тәрбиесі

Отбасы

Қоршаған орта

Мектеп

Қоршаған орта

Ата-ана

Жағдаят №1

Нұрлан 5-сыныпта оқиды. Нұрланның білім алуға талабы жақсы. Оқыса, жақсы оқитын оқушылар қатарынан орын аларлық қабілеті бар. Бірақ ата-анасының тәрбиесі баланы дұрыс жолдан тайындырды. Баланы сабақтан себепсіз жиі қалдырады, тіпті кейде апталап қалдыратын кездері де болды. Мектепте, сыныпта ата-аналарға байланысты өтетін жиындарға мүлдем келмейді.

Сынып жетекшісі осы жағдайға байланысты Нұрланның үйіне барып, ата-анамен бірнеше рет әңгіме жүргізгенімен еш нәтиже шықпайды. Ата-анасы құр уәде беріп, шығарып салады. Бір жетіден соң жағдай қайталанады. Білім алу баланың басты міндеті екенін біле тұра, соны орындамауда ата-анасы салғырттық танытты.

Сұрақтары:

Нұрланның ата-анасының қылығын қалай бағалайсыздар?

Класс жетекшісінің орнында не істер едіңіз?

Ата-ананың бала алдындағы міндеті қандай?

Осы жағдайға байланысты қандай шара қолдану керек деп ойлайсыз?

Жағдаят №2

Компьютер ойнауға ақша таба алмай отырған Ерлан мен Марат біраз ақылдасты. Ерланның есіне асханадағы ақша майдалатқан Қайрат есіне түсті. Сол Қайратты қорқытып, ақшасын тартып алу керектігін Маратқа айтты. Сол мезетте келе жатқан Қайратты Марат алдап шақырды. Ойында ештеңе жоқ Қайратты Ерлан артынан келіп бас салып, ақша тауып беруін талап етті. Алғашқыда ойын екен деп ойлаған ол, ақшасының жоқ екенін айтса да, соңынан бұл істің қалжың емес екенін ұғып, қалтасындағы бар ақшасын бере салды. Аман-есен құтылғанына қуанған ол анасына айтатындығын ескертті. Ерлан мен Марат егер бұл істі біреуге айтса, онда жақсылық болмайтынын Қайратқа жақсылап ұғындырды.

Сұрақтары:

Ерлан мен Марат қандай қылмыс жасады?

Ерлан мен Мараттың қылмыс жасауына не себеп болды?

Осы көріністе баланың қандай құқығы шектелді?

Сіз ата-ана ретінде қандай пікірлер ұсынасыз?

Ойлан тап. (тренинг)

1. Құқық ----------------------------А – Еліміздің негізгі заңы.

2. Конституция --------------------Б – Мемлекет басшысы

3. Мемлекет ---------------В – Негізгі саяси қоғамдық ұйым

4. Азамат ---------------------------------------Г – Тәуелсіздік

5. Құқық бұзушылық ----------------------Д – Заңдар жүйесі

6. Президент -------------------------Е – Заң шығарушы орган

7. Парламент ------------------------------Ж – Заң жүйесін бұзу

8. Егемендік ------------------------З – Құқығы бар ел тұрғыны

Дұрыс жауабы:

1-Д, 2-А, 3-В, 4-З, 5-Ж, 6-Б, 7-Е, 8-Г

Құқықтық тәрбие мен құқықтық жігерлі сана алдымен отбасынан басталады. Бүгінгі қоғамды дамыту үшін әрқайсысымыз құқықтық заңға құрметпен қарап, өз бойымызда құқықтық сана мен жігерді шыңдауымыз керектігін өмір көрсетіп отыр. Аталған қылмыс түрлерін болдырмау, оның алдын алу үшін құқықтық насихатты күшейтіп, құқықтық тәрбиені одан әрі жетілдіру қажет.

Құқық бұзушылыққа жол жоқ!!!

Өйткені, біз бақытты бейбіт елде өмір сүреміз!

Назарларыңызға рахмет