Matematika 3-nji synp konspekt

Dersi: Matematika. Synpy: III «Ç». Senesi: 31.10.2022ý.

Sapagyň temasy: Geçilenleri gaýtalamak Sapagyň maksady: 1. Bilim berijilik maksady: okuwçylara ýaýly we ýaýsyz aňlatmalarda amallary ýerine ýetirmegiň tertibi boýunça geçilenleri gaýtalamak; hasaplaýyş endiklerini ösdürmek;

2.Terbiýeçilik maksady: Watanymyza, hormatly Prezidentimize wepaly ýaşlary terbiýelemek, okuçylarda tebigata söýgini terbiýelemek.

Sapagyň görnüşi. Bilimleri, başarnyklary we endikleri berkitmek sapagy.

Sapakda ulanylýan okuw-görkezme esbaplar, sanly serişdeler, paýlama maglumatlar: :şahsy kompýuterler, slaýdlar, suratlar, nakyllar, dana sözler, tablisalar.

Sapagyň gidişi:

a) Sapagyň guramaçylyk döwri. Okuwçylar bilen salamlaşmak. Gatnaşygy barlap, synp žurnalyna degişli bellik etmek. Okuwçylaryň sapaga taýýarlygyny, okuw we ýazuw esbaplarynyň ýerbe – ýerdigini barlamak.

b) Öý işiniň ýerine ýetirilişini barlamak.

a)Okuwçylaryň 10-njy mysaly dürs ýerine ýetirenliklerini barlamak.

45 : 5 • 0=9• 0=0 0 • (29 + 11)= 0• 40=0 (54 + 54) • 0=108• 0=0

45 : 5 + 09+0=9 0 + 29 + 11=29 + 11=40 0 • 54 + 54.=0+54=54

b),,Bu näçe bolýar?” oýun ( tablisalar boýunça ýumuşlar)

Matematiki diktant: mysallaryň diňe jogaplaryny ýazmaly.

ç) Okuwçylaryň bilimini dilden soramak we gönükmeleri çözmek arkaly sapagy berkitmek. Temany düşündirmegiň meýilnamasy:

1. Berkitmek üçin gönükmeler.

2. Geçilen temalary slaýdlararkaly okuwçylara gaýtalap düşünje berýärin. Geçilenleri berkidýärin.

3. Aňlatmalarda ýaý içinde berlen amal ilki ýerine ýetirilýär.

Soňra ilki köpeltmek we bölmek, şondan soň goşmak we aýyrmak çepden saga ýerine ýetirilýär.

2 1

Mysal üçin: 28 + (85 – 22) = 28 + 63 = 91,

2 1

96 – (58 + 9) = 96 – 67 = 29,

2 1

4 • (65 – 58) = 4 • 7 = 28,

1 2

(72 – 45) : 3 = 27 : 3 = 9.

^{2 1}

9 • (16 : 4) = 9 • 4 = 36,

1 3 2

(63 – 28) + (40 + 19) = 35 + 59 = 94,

1 3 2

(12 + 6) : (32 – 29) = 18 : 3 = 6,

1 3 2

(42 – 37) • (50 – 41) = 5 • 9 = 45.

Temany öwrenmek bilen okuwçylar başarmaly:

1. Aňlatmalaryň bahalaryny tapyň.

5 • (14 – 14) = 5 • 0=0 20 : 4 + 15+1=6 0 • 8 + 1 • 9 =0+9=9

(98 – 89) • 4=9• 4 =36 20 : 4 • 1=5• 1=5 7 • 1 + 12 • 0=7+0=7

(77 + 17) • 0=94• 0=0 20 : (4 + 1)=20:5=4 (10 – 0) + 4=10+4=14

0 • (46 – 29)= 0 • 17=0 20 : (5 – 0)=20:5=4 10 • 0 + 10=0+10=10.

1. Derýanyň giňligi 20 m. Suw joşanda onuň bir kenary 5 m, beýleki kenary ondan 2 esse giňedi. Suw joşanda derýa näçe metr giňäpdir?

(20+5)+(5•2)=25+10=35 35-29=15 Jogaby: 15 m

Temany öwrenmek bilen okuwçylar bilmeli:

1. Agajyň iki şahasyna 24 serçe gondy. Bir şahadan 4 serçe uçup gitdi. Şondan soň şahalardaky serçeleriň sany deňleşdi. Her şahada näçe serçe bar?

7. Mysallary çözüň.

49 + 17 + 19=66+19=85 70 – 18 – 52=52-52=0 80 – 19 – 29=61-29=32

38 – 19 – 19=19-19=0 24 + 19 + 15 =43+15= 58 35 + 27 + 25=62-25=87.

9. Iki gapda 36 kg limon bar. Birinji gapda 17 kg limon bar. Ikinji gapda birinjidäkiden näçe kilogram köp limon bar? 36-17=19 19-17=2 Jogaby: 2 kg köp

10. Balyk konserwasynyň biriniň bahasy 1 manat 10 teňňe. Şonuň ýaly 5 konserwanyň bahasy näçe bolar? 5 man 50 teňňe

11. Deňeşdiriň.

6 • 4 * 6 • 3 + 4 8 • 3 + 16 * 7 • 5 + 5

24=24 40=40

18 : 3 • 2 * 18 : 3 : 2 27 : 3 * 18 : 2 + 4.

12 3 9 13

15. Çagalara bermek üçin 8 litr süýt getirdiler. 5 käsä 1 litr süýt sygýar. Çagalar 25 käse süýdi içdiler. Näçe litr süýt galypdyr? 25:5=5 Jogaby: 5 l

16. Sirk görkezilişinde 3 sany öwredilen it we olardan 2 esse köp öwredilen maýmyn çykyş etdi. Sirkde jemi näçe it we maýmyn çykyş edipdir? 3 •2+3=6+3=9 J:9 haýwan

d) Öý işini tabşyrmak: sah.69, 6-njy mysal.

e) Sapagy jemlemek we okuwçylaryň bilimlerini bahalandyrmak.

a) Sapagy jemleýärin. b) Okuwçylaryň jogaplaryny derňew edýärin. Bahalaryny gündeliklere, synp žurnalyna geçirýärin.

Taýýarlan mugallym:

Bellik:

Barlady: MMOIBO:__________

Dersi: Matematika. Synpy: III «Ç». Senesi: 1.11.2022ý

Sapagyň temasy: 6-a we 6-ny köpeltmek tablisasy.

Sapagyň maksady: 1. Bilim berijilik maksady: okuwçylara 6-a we 6-ny köpeltmek tablisasy barada düşünje bermek, hasaplaýyş endiklerini ösdürmek;

2.Terbiýeçilik maksady: Watanymyza, hormatly Prezidentimize wepaly ýaşlary terbiýelemek , okuwçylara zähmetsöýerlik terbiýesini bermek, tebigata söýgini ösdürmek.

Sapagyň görnüşi. Täze maglumatlary öwretmek sapagy.

Sapakda ulanylýan okuw-görkezme esbaplar, sanly serişdeler, paýlama maglumatlar: şahsy kompýuterler, slaýdlar, suratlar, nakyllar, dana sözler, tablisalar.

Sapagyň gidişi:

1. Sapagyň guramaçylyk döwri.Okuwçylar bilen salamlaşmak. Gatnaşygy barlap, synp žurnalyna degişli bellik etmek. Okuwçylaryň sapaga taýýarlygyny, okuw we ýazuw esbaplarynyň ýerbe – ýerdigini barlamak.

2. Öý işiniň ýerine ýetirilişini barlamak.

1. Okuwçylaryň 6-njy mysaly dürs ýerine ýetirenliklerini barlamak.

(2 + 7) • 3=9• 3 =27 8 • 2 + 7=16+7=23

3 + 4 • 5=3+ 20=23 (31 – 19) : 4=12:4=3

4 • 0 + 4=0+4=4 6 : (81 – 78) =6:3=2

8 + 0 : 100=8+0=8 (64 – 58) • 4=6• 4 =24

b),,Bu näçe bolýar?” oýun ( tablisalar boýunça ýumuşlar)

3.Geçilen temany jemlemek:

Şahsy kompýuterleri açdyrmak, işe girizmek, Word programma bilen işlemek;

Matematiki diktant: mysallaryň diňe jogaplaryny ýazmaly.

49 + 1 70 – 10 80 – 20

1. – 18 24 +15 35 + 15.

4.4.Täze temany düşündirmek: Temany düşündirmegiň meýilnamasy:

1. 6-a we 6-ny köpeltmek tablisasy.

2. Hasaplaň.

3. Täze temany slaýdlararkaly okuwçylara düşünje berýärin.

Temany öwrenmek bilen okuwçylar başarmaly:

1 şahada 1 • 6 = 6 guş 2 şahada 2 • 6 = 12 guş

3 şahada 3 • 6 = 18 guş 4 şahada 4 • 6 = 24 guş

5 şahada 5 • 6 = 30 guş 6 şahada 6 • 6 = 36 guş

7 şahada 7 • 6 = 42 guş 8 şahada 8 • 6 = 48 guş

9 şahada 9 • 6 = 54 guş 10 şahada 10 • 6 = 60 guş bar.

Temany öwrenmek bilen okuwçylar bilmeli:

5.Täze temany berkitmek:

3. Hasaplaň.

7 • 6 + 50=42+50=92 6 • 9 – 34=54-34=20

6 • 7 + 9 • 6=42+54=96 6 • 8 – 5 • 6=48-30=18

52 – 6 • 4=52-24=18 22 + 8 • 6=22+48=70

6 • (32 –26)=6 ∙6=36 6 • 3 – (27 – 9)=18 - 18=0.

5. Hepdäniň başynda mekdep naharhanasynda 50 kg şeker bardy. Ony her günde 3 kilogramdan 6 günläp harçladylar. Hepdäniň ahyrynda naharhanada näçe kilogram şeker galdy?

50-3∙6=50-18=32 J: 32 kg

6. Işçiler üçin hersinde 6 öý bolan 8 jaý hem-de hersinde 10 öý bolan 6 jaý gurdular. Jemi öýleriň sanyny hasaplaň.

6∙8+10∙6=48+60=108 J:108 öý

8. Güýç bilen Aýbibi ejelerine guran eşikleri ýygnamaga kömekleşdiler. Aýbibi özüniň alty-altydan 3 topar ýyg­nandygyny aýtdy. Güýç bolsa özüniň üç-üçden alty topar ýygnandygyny we eşikleri Aýbibiden köp jemländigini aýtdy. Aýbibi onuň ýalňyşýandygyny, ikisiniňem deň ýygnandygyny aýtdy. Siziň pikiriňizçe, haýsy çaga dogry hasaplady? Aýbibi.

6.Öý işini tabşyrmak: sah.77, 9-njy mysal.

7.Sapagy jemlemek we okuwçylaryň bilimlerini bahalandyrmak.

a) Sapagy jemleýärin. b) Okuwçylaryň jogaplaryny derňew edýärin. Bahalaryny gündeliklere, synp žurnalyna geçirýärin.

Taýýarlan mugallym:

Bellik:

Barlady: MMOIBO:__________

3-nji ,,Ç” synpy. Matematika sapagy. Senesi: 2.11.2022ý

Sapagyň temasy: 6-a bölmek tablisasy.

Sapagyň maksady: 1. Bilim berijilik maksady: okuwçylara 6-a bölmek tablisasyny düşünje bermek, hasaplaýyş endiklerini ösdürmek;

2.Terbiýeçilik maksady: Watanymyza, hormatly Prezidentimize wepaly ýaşlary terbiýelemek, okuwçylarda tebigata aýawlylygy terbiýelemek.

Sapagyň görnüşi. Täze maglumatlary öwretmek sapagy.

Sapakda ulanylýan okuw-görkezme esbaplar, sanly serişdeler, paýlama maglumatlar: şahsy kompýuterler, slaýdlar, suratlar, nakyllar, dana sözler, tablisalar.

Sapagyň gidişi:

1. Sapagyň guramaçylyk döwri.Okuwçylar bilen salamlaşmak. Gatnaşygy barlap, synp žurnalyna degişli bellik etmek. Okuwçylaryň sapaga taýýarlygyny, okuw we ýazuw esbaplarynyň ýerbe – ýerdigini barlamak.

2. Öý işiniň ýerine ýetirilişini barlamak.

a)Okuwçylaryň 9-njy mysaly dürs ýerine ýetirenliklerini barlamak.

46 sm = 4dm 6 sm 68 sm = 6 dm 8 sm

37 dm = 3 m 7 dm 9 dm 10 sm = 10 m.

b),,Bu näçe bolýar?” oýun ( tablisalar boýunça ýumuşlar)

3.3.Geçilen temany jemlemek:

Şahsy kompýuterleri açdyrmak, işe girizmek, Word programma bilen işlemek;

Matematiki diktant: mysallaryň diňe jogaplaryny ýazmaly.

49 + 1 70 – 10 80 – 20

38 – 18 24 +15 35 + 15.

4.Täze temany düşündirmek: Temany düşündirmegiň meýilnamasy:

1. 6-a bölmek tablisasy.

2. Täze temany slaýdlararkaly okuwçylara düşünje berýärin.

3. Okuwçylara 6-a bölmek tablisany düşünje berýärin.

Köpeltmek tablisasyndan peýdalanyp çözmegi okuwçylara düşünje berýärin. Özbaşdak ne­tije çykaryp aýtmaklaryny tabşyrýaryn.

36 : 6 = 6 42 : 6 = 7 48 : 6 = 8 54 : 9 = 6

4. Ilki sanlaryň 6-a bölünýänlerini saýlap ýazyň. Soňra beýleki sanlary indiki setirde ýazyň.

24, 3, 12, 36, 9, 24, 47, 45, 21, 32, 26,

52, 18, 56, 30, 42, 46, 30, 16, 6, 48, 54.

8. 6-a bölünýän alty sany ikibelgili sanlary ýazyň. Bu ýumuşlary okuwçylar bilen düşündirişli ýerine ýetirýäris.

Temany öwrenmek bilen okuwçylar bilmeli: Sanamak. Sanlary okamak, ýazmak we deňeşdirmek. Berlen sanlaryň we netijäniň arasyndaky baglanyşyklary bilmek. Köpeltmegi, bölmegi başarmak.

Temany öwrenmek bilen okuwçylar başarmaly: Gönüburçlugy we kwadraty çyzmak. Üçburçlugyň, gönüburçlugyň we kwadratyň perimetrini hasaplamak.

5.Täze temany berkitmek:

3. Hasaplaň.

42 : 6 + 22=7+22=29 (60 – 12) : 6=48:6=8

36 : 6 + 24 : 6 =6+4=10 (18 + 36) : 6 =54:6=9

18 : 6 + 30 : 6=3+5=8 54 : 6 – 12 : 6=9-2=7

5. Mesele düzüň we çözüň.

6. Tablisa boýunça aňlatma düzüň we olary çözüň.

7. Birinji galamyň uzynlygy 18 sm, ikinji galamyň uzynlygy ondan 3 esse gysga. Ikinji galam birinji galamdan näçe san­timetr gysga?

6.Öý işini tabşyrmak: sah.79, 9-njy mesele.

7.Sapagy jemlemek we okuwçylaryň bilimlerini bahalandyrmak.

a) Sapagy jemleýärin. b) Okuwçylaryň jogaplaryny derňew edýärin. Bahalaryny gündeliklere, synp žurnalyna geçirýärin.

Taýýarlan mugallym:

Bellik:

Barlady: MMOIBO:__________

Dersi: Matematika. Synpy: III «Ç». Senesi: 4.11.2022ý

Sapagyň temasy: Gönükme we mesele çözmek.

Sapagyň maksady: 1. Bilim berijilik maksady: okuwçylara 6-a bölmek tablisasyny düşünje bermek, hasaplaýyş endiklerini ösdürmek;

2.Terbiýeçilik maksady: Watanymyza, hormatly Prezidentimize wepaly ýaşlary terbiýelemek, okuwçylara zähmetsöýerlik terbiýesini bermek.

Sapagyň görnüşi. Bilimleri, başarnyklary we endikleri berkitmek sapagy.

Sapakda ulanylýan okuw-görkezme esbaplar, sanly serişdeler, paýlama maglumatlar: şahsy kompýuterler, slaýdlar, suratlar, nakyllar, dana sözler, tablisalar.

Sapagyň gidişi:

1. Sapagyň guramaçylyk döwri.Okuwçylar bilen salamlaşmak. Gatnaşygy barlap, synp žurnalyna degişli bellik etmek. Okuwçylaryň sapaga taýýarlygyny, okuw we ýazuw esbaplarynyň ýerbe – ýerdigini barlamak.

2. Öý işiniň ýerine ýetirilişini barlamak.

a)Okuwçylaryň 9-njy meseläni dürs ýerine ýetirenliklerini barlamak.

8 sany uly adam hem-de 12 sany çaga gezelenje ugradylar. Her maşyna 5 adam sygýan bolsa, olar jemi näçe maşyna münüpdirler?

(8+12):5=20:5=4 Jogaby: 4 maşyn

,,Bu näçe bolýar?” oýun ( tablisalar boýunça ýumuşlar)

Bitaraplygymyzyň 27 ýyllygy barada gürrüňdeşlik.

Şahsy kompýuterleri açdyrmak, işe girizmek, Word programma bilen işlemek;

Matematiki diktant: mysallaryň diňe jogaplaryny ýazmaly.

49 + 1 70 – 10 80 – 20

38 – 18 24 +15 35 + 15.

ç) Bilimleri, başarnyklary we endikleri berkitmek sapagy.

Temany düşündirmegiň meýilnamasy:

1. Gönükme we mesele çözmek.

2. Täze temany slaýdlararkaly okuwçylara düşünje berýärin.

3. Köpeltmegi barmaklaryň kömegi bilen hasapla­magy öwreneliň.

Gadym zamanlarda adamlar sanlary barmaklarynyň kömegi bilen köpeltmegi öwrenipdirler. 6-dan 10-a çenli san­lary barmaklaryň kömegi bilen 6, 7, 8, 9, 10-a köpeldip bolýar. Bu usul köpeltmegi çalt we dogry ýerine ýetirmäge kömek edýär.

1. Ýumuş. Köpeltmegi barmaklaryň kömegi bilen hasapla­mak.

6 • 6 - köpeltmegi barmaklaryň kömegi bilen hasaplamak

• Çep eliň barmaklaryny köpeliji, sag eliň barmaklaryny köpeldiji hökmünde kabul edeliň.

• Köpeliji 6 bolanda, çep eliň bir barmagyny ýumuň.

• Köpeldiji 6 bolanda, sag eliň bir barmagyny ýumuň.

• Iki eliňizdäki ýumulgy barmaklaryň her biri bir onluk bolýar, olary goşuň.

• Iki eliňizdäki ýumulmadyk barmaklar birlikler bolýar, olary köpeldiň.

• Onluklar bilen birlikleri goşuň. Bu jem köpeltmek hasyly bolýar.

3. 9 • 6 – boýunça soraglara jogap beriň we köpeltmegi hasaplaň.

1) Çep eliň näçe barmagy ýumulmaly? (6, 7, 8, 9)

2) Sag eliň näçe barmagy ýumulmaly? (6)

3) Onluklaryň sany näçe?

4) Çep eliň we sag eliň ýumulmadyk barmaklary näçe?

5) Birlikleriň sany näçe?

6) Köpeltmek hasyly näçä deň?

5. Tablisa boýunça tapawudy tapyň.

6. Matematik diktant:

1) 14 we 16 sanlaryň jemini 5-e bölmeli.

2) 6-ny 21 we 17 sanlaryň tapawudyna köpeltmeli.

3) 38-e özünden 18 birlik kiçi bolan sany goşmaly.

4) 4 we 5 sifrlerden iki sany ikibelgili san düzüň. Ol sanlaryň jemini we tapawudyny aňlatmalarda görkeziň.

5) 12 san haýsy sanlaryň köpeltmek hasyly?

7. Traktor her sagatda deň ýangyç sarp edip, 5 sagat işlände 30 litr ýangyç sarp edýär. Traktora öňki ýaly işlemek üçin 18 l ýangyç näçe sagada ýeter?

30:5=6

18:6=3 Jogaby: 3 sagat

1. Öý işini tabşyrmak: sah.81, 4-nji mysal.

Temany öwrenmek bilen okuwçylar bilmeli: Sanamak. Sanlary okamak, ýazmak we deňeşdirmek. Berlen sanlaryň we netijäniň arasyndaky baglanyşyklary bilmek. Köpeltmegi, bölmegi başarmak.

Temany öwrenmek bilen okuwçylar başarmaly: Gönüburçlugy we kwadraty çyzmak. Üçburçlugyň, gönüburçlugyň we kwadratyň perimetrini hasaplamak.

e) Sapagy jemlemek we okuwçylaryň bilimlerini bahalandyrmak.

a) Sapagy jemleýärin. b) Okuwçylaryň jogaplaryny derňew edýärin. Bahalaryny gündeliklere, synp žurnalyna geçirýärin.

Taýýarlan mugallym:

Bellik:

Barlady: MMOIBO:__________