Сөөлжандын сырткы түзүлүшү жана жашоо тиричилиги

Биология 7 - «А» класс турдукулова Нурзада Доктурбековна

Саламатсыңарбы?

сөөлжан

Лабораториялык иш:

Иштин максаты: сөөлжандын сырткы түзүлүшүн, түсүн, органдарын, муунакчаларын, муунакчадагы кылчаларын лупа менен көруп таануу.

Иштин жабдылышы: нымдуу топурактагы тирүү сөөлжандар. Пинцет, катуу кагаздын бир кесими, лупа, препаровалдык ийне.

Үй тапшырманы кайталоо

1. Эмне үчүн муунак курттар деп аталат? Сырткы түзүлүшүн мүнөздөп бергиле.

2. Сөөлжандын тери каптоосу эмне үчүн нымдуу жана былжырлуу болот?

3. Эмне үчүн сөөлжандар жамгыр жааганда жер үстүнө чыгышат?

4. Муунак курттардын жаратылышка тийгизген пайдаларын санап бергиле?

5. Сөөлжандын тамак сиңирүү системасы, «БИОГУМУС»

6. Сөөлжандын нерв системасынын түзүлүшү?

7. Сөөлжандын кан айлануу системасы кандай түзүлүштө?

8. Муунак курттардын көбөйүшүнүн кандай өзгөчөлүктөрү бар?

9. Регенерация

№

Аткарыла турган иштер

1

Жооптор, жыйынтыктар

-Эки сөөлжандын узундугун ченеп жазгыла.

2

3

• Ар биринин өңү-түсү кандай экенин жазгыла, баш жана куйрук жагын тапкыла.

- Сөөлжандын денесинин муунакчаларын лупа менен карап канча мууну бар экенин санагыла.

4

-Сөөлжандын териси эмне үчүн дайыма нымдуу, былжырлуу? Былжырдын сөолжандын жашоосунда кандай мааниси бар?

-Сөөлжандын курчоосун тапкыла. Анын сөөлжан үчүн кандай мааниси бар?

-Оозун жана арткы тешигин тапкыла жана дене бөлүктөрүнүн аттарын жазып чыккыла.

5

-Денесиндеги узатасынан жаткан арка, курсак кан тамырларына байкоо жүргүзгүлө жана көргөнүңөрдү жазгыла.

6

-Сөөлжандын боор жагынан арткы бөлүгүнөн тартып бащына чейин сөөмөйүңөр менен сылагыла. Катуу кылчалары бар экендигин байеагыла.

-Сөөлжанды кагаздын бетине бош коё бергиле, ал жылганда кытыраган үн чыкканын уктуңарбы?

-Сөөлжандын денесине препаровалдык ийне менен тийип көргүлө. Анын денесинин жыйрылып, кыскара түшүшү эмнеге байланыштуу? Себебин түшүндүргүлө.

Таблицадагы сол жакта берилген ар бир элементке оң жактагы Ооба/Жок элементтердин ичинен дал келгенин табыңыз.

№

1

Суроолор

Ооба

Сөөлжандар-булар өсүмдүктөрдүн

2

3

Сөөлжандар топуракты

Тамырларына зыян келтирүүчү мителер.

Жок

чиринди менен байытып, аны борпоң кылып пайда алып келет.

Сөөлжандар топуракта

4

болгон бардык нерселер менен азыктанышат.

Жарым жартылай чириген

жалбырактар жана жумшарып, чирип

бараткан тамырлар менен азыктанышат.

Үйгө тапшырма

-Сөөлжан канча жыл жашайт?

-Бир суткада 1сөөлжан канча биогумус иштеп чыгат?

-Муунак курттардын медицинадагы орду.

Азаматсыңар!

Бүгүнкү сабакка активдүү катыштыңар.

Саламатта баргыла.