Азан чакырып ат коюу

Бала торолгондо ага азан чакырып ат коюу-кыргыз элинин улуу салты. Анткени,ага ат коюу менен адамдардын арасындагы адам болуу укугу ыйгарылат. Адамдар аны оз катарына кошот. Ат коердо балнын ата-энеси тууган-туушкандарын,айыл аксакалдарын мал союп,дасторкон жасап чакырат.

Ысымды ыйгаруу учуру ыйык эсептелип азан чакыруу кадыр-барктуу айыл аксакалына ыйгарылган.Азан чакырып жатканда бардыгы короого чыгышат.Баланы которуп алып ата-энеси азан чакыруучу адамдын жанына турат.Ат коюу аземи жон эле создорду айтып коюу менен чектелген эмес,корком ыр турундо мындайча айтылган.

Аллоо акбар,аллоо акбар!

Тенирим адам берди,

Ааламга адам келди.

Айыл,калаа суйунчу

Арыштаар кадам келди.

Кен пейилге перзент берди,

Касиети бассын жерди,

Уул болсо жоодон сактаар,

Эне эмизген сутун актаар.

Атаандашпай малын багар,

Жерин айдап, данын табар,

Атасынын мээнети кайтар,

Алдына,дулдул тартар,

Уул бекен?

Берекеси басын элди.

Азан айтып,атын коем,

Тенир берген затын коем.

Анда,аты болсун Санжар!

Ошентип,азан чакырчу адам кыбылага карап "Алло акбар" деп уч жолу унун которуп айтат.Андан кийин,мисалы,"Нурландын уулунун аты Санжар болсун!" деп уч жолу кайталайт.Анан баланы колуна алып,кулагына уч жолу "Атын Санжар балду!" деп жарыя айтат. Тургандардын баары ымыркайга бата беришет. Ат коюу ырымы ушуну менен аяктайт.

Нукура кыргыз ысымдары озунчо мааниге ээ.Ат коюу ар бир элдин жашоо-турмушу,урп-адаты,дуйного коз карашы жана башкалар менентикеден-тике байланыштуу.Алсак,мал чарбачылыгы менен жашаган элдин баарында тен мал жана жапайы айбанаттардын аттарына байланышкан ысымдар учурайт.Козубек,Жылкыбек,Борубай,Койлуубай жана жана башкалар.

Ал эми эмшунугу кенип,жерди гана эмес,кенасманды таанып-билууго умтулган элибиз кийинчерээк:Чолпон,Жылдыз,Марс деген аттарды балдарына кое баштаган.