Конспект "Числительное. Виды числительных"

Муниципальное бюджетное общеобразовательное учреждение

«Доргелинская СОШ №1»

Конспект урока

Класс: 6

Предмет: родной язык

Тема: «Числительное. Виды числительных»

Образовательная технология: развивающая технология, здоровьесберегающиие технологии, игровые технологии.

Учитель: Койчакаева Ажа Абдуллаевна

Дарсны темасы: «Санавлукъ. Простой ва къошма санавлукълар»

Дарсны муратлары:

1.Санавлукъну гьакъында билеген англавларын яшланы ачыкъ этмек, алдагъы дарсларда алгъан билимлерин беклешдирмек. Оьзбашына юрюлюген ахтарыв ишни натижасында янгылыкъланы уьйретмек.

2.Оьзбашына билим алдырмакъ, гьакълашыв ва пайдалы маълумат топлав имканлыкъларын яшланы оьсдюрмек.

3.Яшланы тил культурасын артдырмагъ , чебер сезивню тарбияламагъа уьйретив.

Къурулушуна гёре дарс – янгы дарсны англатыв дарс.

Дарсны барышы:

1.Къурум мюгьлет.

Сынавун мекенлешдирив, токъташдырыв.

1 Слайд.

Атам къойланы къайчы булан къыркъа.

Яшлар гиччи кёлде юзелер.

Яшлар, жумлаланы охугъуз, язып алыгъыз, ичиндеги сёзлеге тергев беригиз, санавлукълар булан байлавлу сёзлени язып алыгъыз, нечик этилгенни ачыкъ этип айтыгъыз.

Яшлар айталар.

Къыркъа (не эте?) – ишлик - баш къалиби –къыркъмакъ.

Тамуру - къыркъ – санав англата ( сорок). Бир сезден этилген, шо саялы да простой санавлукъ бола.

Юзелер (не этелер?) баш къалиби – юзмек, тамур юз – санав англата(сто)

Бу да – бир сёзден этилген.

Анам бизге йигира етти китап алды.

Йигирма етти деген санавлукъ эки сёзден этилген, шо саялы къошма санавлукъ бола.

Яшлар тюз жаваплар бердигиз.

Слайд 2.

1. Он уьч яш шагьаргъа баражакъ.

2. Экев дарсда яза.

3. Еттинчи класны яшлары музейге баражакъ.

4.Мен тюкенден он алты альбом алдым.

Муаллим.

- Яшлар тергев бересиз жумлалагъа.

Биринчи жумланы охуйбуз. Санавлукъну табабыз

Он уьч (нечакъы?) жумлада белгилевюч, къошма анавлукъ.

Русча булай санавлукълагъа сложные числительные деп айтабыз.

Экинчи жумладагъы санавлукъ – экев- иеси болуп гелген, бу простой, жыйылыш санавлукъ.

Уьчюнчю жумлагъа тергев бериле.

Санавлугъу – еттинчи (неченчи?) простой, гезик санавлукъ - порядковые числит. деп айтабыз русча.

Дёртюнчю жумланы санавлугъу – он алты (нечакъы?) жумлада белгилевюч болуп гелген, къошма.

Муаллим.

- Яхшы, яшлар, сиз арив жаваплар бердигиз.

Жумлаларда къайсы санавлукълар елукъду?

Яшлар жавап бере:

Он уьч, экев, еттинчи, он алты

Слайд 3. Суратгъа тергев беригиз.

Авуздан жумлалар къурабыз, санавлукъланы да къоллама герек бола.

Яшлар тюз жаваплар бере.

Физмюгьлет.

Слайд 4.

Савлукъ сюйсенг, таза тур, эринмей къолларынг жув.

Бояма парталаны, йыртма китапларынгны.

Слайд 5.

Арив, къызны юзюдей,

Енгил сююв сёзюдей.

Ятларына сувукъ тил,

Досларына ювукъ тил,

Ана тилим, къумукъ тил.

Текстге тергев бериле.

Нени гьакъында айтылагъанны ачыкъ этиле (ана тилге бакъгъан сююв гёрюне...)

Бу сатырланы ичинде санав булан байлавлу сёз бармы экен?

Яшлар айтал – юзюдей – юз деген санавлукъ бар, ол простой, неге тюгюл бир сёзден этилген.

Слайд 6.

Ребуслар яда ребуслу жумлалар.( Яшырылгъан санавлукъланы излейик)

Яшны сюзе (100), итти беки (2), алтын (6)сагьат,

Мингсолтангъа (1000) айтаман ,гюч (3) бере.

Анам сюзгючню илди. ( 3)

Тананы мююзю сынгъан. ( 100)

Слайд 7. Бёлюклер булан ишлев.

Ким кёп «игит, батыр» деген сёзлер булан байлавлу айтывлар язажакъ.

( ичинде санавлукълар болсун) … Игит бир керен оьлер, осал минг керен….

Рефлексия.

Яшлар, бугюнгю дарсда сизге четимликлер ёлукъдуму?

_Яшлар айта.

Яшлар, сиз дарсны не ерин ушатдыгъыз?

Яшлар айта.

Дарсны не ерин ушатдыгъыз?

Яшлар айта.

Яшлар, мен сизге арив рази къалдым, яхшы ортакъчылыкъ этдигиз .Гёк тюсдеги карточкалар – « 4», Къызыл тюс – «5» къыймат.

Слайд 8. Уьйге иш.

Санавлукъланы такрарлайсыз. «Яшырылгъан санавлукълары» булангъы уьч-дерт жумла язажакъ.

Уьлгю - Юз сугъарма – гюз сугъар.

Дарс битди, кёп савболугъуз!