Муниципальное бюджетное общеобразовательное учреждение
«Доргелинская СОШ №1»
Конспект внеклассного мероприятия
Класс: 5-6
Предмет: родной язык
Тема: «Берегите матерей»
Учитель: Койчакаева Ажа Абдуллаевна
Аявлу муаллимлер, школаны охувчулары, бугюнгю бизин жыйын дюньяда лап да сыйлы, абурлу аналаны байрам гюнюне багъышлангъан. Сагъа сюйсе он йыл болсун, сюйсе элли йыл болсун, сагъа гьар заман да ана тарыкъ. Анасы бар адамны яшаву шат, гёнгю хош бола.
Рус язывчу А.М.Горький шулай сезлер язгъан «Гюн болмаса сююв екъ, ана болмаса шаир де екъ, игит де екъ, дюньяны бары да оьктемлиги – аналар».
Ана … Къайсы миллетни тилинде де шо сез бар. Бешикдеги яш да, оьрюм чагъына етишгенде, къарт болгъанда да шо сезню кеп уллу исив ва сююв булан айта.
Рус тилде – мама, къыргъыз тилде – ана, осетин тилде – нана, къумукъ тилде буса – анам.
Охувчу.
Ж.Керимова «Анам»
Уллу Октябрь инкъыллапдан сонг бизин пачалыкъда тиштайпалар эргишилер булан тенг ихтиярлы болду. Олар герсетген игитликни гез алгъа тутуп, ноябрь айны 27-син аналаны байрам гюню деп белгиледи. Аналаны гюню-уллу байрам, макътав къазангъан къатынны – ананы байрамы. ( суратлар герсетиле)
Охувчу.
«Аналаны байрамы»
Аналаны Уллу Ватан давну йылларында элин якъламакъ учун жанын да, къанын да къызгъанмай кеп игитликлер герсетген. Янгыз давда ортакъчылыкъ этип къоймагъан. Эргишилени бары давгъа гетип, тылдагъы ишлер олагъа къалгъан. Шо къагьрулу йылларда олар тракторлар да гьайдагъан, ашлыкъ да чачгъан, заводлар да да ишлеген. Оьзлер ач къалып, давда ортакъчылыкъ этгенлеге ашама аш да, гийме исси опуракъ да йиберген. Кеп аналаны яшлары дав майданлардан къайтмагъан. Верегиз, инсанлар, верегиз, аналаны юрегин ярмагъыз.
«Верегиз, инсанлар, верегиз» ( яшлар йырлай)
Аналаны сююнчю – оланы яшлары. Дазу сакълама гетген яшны йыры.
Охувчу.
«Дазу сакълайман»
Тек яшавда кеп яшлар бар аналарын ташлайгъан. Анагъа арт берген яш- о адам тюгюл. Яшлары аналарын ташлап болса да, аналаны сюювю кемимей, олар яшлардан гече.
Охувчу.
«Ана юрек»
Бизин юрт кеп уллу юрт да тюгюл, тек бу юртда да кеп белгили адамлар – аналар чыкъгъан. «За оборону Кавказа» деген орден булан савгъатлангъан Атаева Саят, Ахмедгаджиева Сапият, Дадашева Патимат,Кадиева Зайнаб, Бадырханова Жежев. Биринчи тракториска – Алиева Патимат.Верховный советни уьч де чакъыравуну депутаты Айнутдинова Гьаза. «Мать героиня»
Деген медаль булан савгъатлангъан Балашева Муслимат, Тайгиева Шекер, Айнутдинова Суйкум, Мирзаева Гьавват, Мирзаева Гьурият.Бу аналагъа биз къатты савлукъ, узакъ оьмюр, дагъы да кеп йыллар оьзлени барлыгъы булан бизин сююндюрюп турсун деп айтма сюебиз.
Охувчу.
Жаминат Керимова «Ана»
Инсценировка «Анасы ва къызы»
Аналагъа багъышлангъан аталар сезлери ва айтывлар:
а ) Ана генгю баллада, бала генгю гьавада
б ) Ананы айтагъанын этмеген мурадына етмеген
в ) Анасын сыйламагъан сыйдан тюшер.
г) Анасын йылатгъан авлетден авлет болмас.
д ) Анадан сонг къызырдаш – азиз къардаш.
Бизин аналаны уьйде кеп уллу иши бар – о да уьйню хожаини. Уьйню, ожакъны аналар бары да яндан сакълайгъанны ким билмей? Тек сиз дагъы да билемисиз эки яшы да эри де булангъы ана бир йылны ичинде 18 минг бичакъ, къашыкъ, чиш, 13 минг бошгъап, 8 минг чашка жувагъанны. Оланы авурлугъу шкафдан столгъа, столдан шкафгъа сала туруп, тонн брлагъанны. Нече керен йылда аналар тюкенлеге, базарлагъа сатыв этме баралар. Оланы ёлун оьлчесе – 2 минг километр бола. Шунча ишни де этип, дагъы да ишге де барып, аналар бек арыйдыр. Бизин аналар нечакъы арыса да бизин учун заман таба. Шулай аналагъа багъышлап Агьмат Жачаев шулай сезлер язгъан.
А.Жачаев «Гечдирмеге геч тюгюл» муаллим охуй.
Жыйынны «Аналар» деген йыр булан битдиребиз.
940
69 131 
