СДЕЛАЙТЕ СВОИ УРОКИ ЕЩЁ ЭФФЕКТИВНЕЕ, А ЖИЗНЬ СВОБОДНЕЕ

Благодаря готовым учебным материалам для работы в классе и дистанционно

Скидки до 50 % на комплекты
только до

Готовые ключевые этапы урока всегда будут у вас под рукой

Организационный момент

Проверка знаний

Объяснение материала

Закрепление изученного

Итоги урока

Литература 10 класс

Нажмите, чтобы узнать подробности

Duuma erindän paalı  yoktur. (Nikolay Baboglunun  „Ayva çiçekleri“annatmasına görä).  (II-ci  saat)

Просмотр содержимого документа
«Литература 10 класс»

Didaktika proektin giriş payı

Data: Klas: 10 kl

Disţiplina: Gagauz dili hem literatura

Tema: Duuma erindän paalı yoktur. (Nikolay Baboglunun Ayva çiçekleriannatmasına görä). (II-ci saat)

Uroon tipi: bilgilerä analiz-sintez yapmak becermekleri oluşturmak uroo;

Kompetenţiya (subkompetenţiya)birimneri:

1.2. Kendi bakışını personajların yaptıklarına, türlü olaylara gösterip, onnarı biri-birinnän yaraştırp, kendi poziţiyasını argumentlemää, inandırmaa.

2.5. Artistik yaratmasına interpretaţiya yaparkan, literatura teoriyasından terminneri kullanmaa.

3.1. Aazdan hem yazılı tekstlerdä gagauz dilinin orfografiya kurallarını, literatura dilini, gramatika hem punktuaţiya normalarını korumaa, kullanmaa.

4.3. Kendi yaratmalarında bütüncümnä problemalarını, konfliktlerini geneldän aynalamaa.

Uroon neetleri:

Uroon sonunda üürenici gösterecek, ani o becerer:

  • dartışmalarda kendi fikirini serbest açıklamaa;

  • temaya görä önemni argumentlär seçmää;

  • kimi orfogramaların dooru yazılmasını açıklamaa;

  • yaraştırmaa, argumentlemää, açıklamaa kendi düşünmeklerini duuma erin paalılıı için.

Didaktika strategiyaları:

- formalar: frontal, individual işi, grupalarda;

- metodlar hem çalımnar Triada, soruş-cuvap konuşması, diskusiya, Paalılık çizisi, Diagrama Ven, yazılı sınış.

- araçlar: tafta, yazal, yazmak tefteri.

Kantarlamak strategiyaları: biri-birini kantarlamak, üüredicinin kantarlaması.

Bibliografiya:

  1. . Gagauz dili hem literatura clasele X –ХII. Curriculum. Ghid. / Anna Stoletneaia, Anna Sucman, Lidia İusiumbeli, Oxana Constantinova, Chișinău, 2019

  2. Gagauz dili hem literatura” 10 klas. Üürenmäk kiyadı./ Anna Stoletnaya, Ekaterin Kılçik, Lidiya Yusümbeli h.b. Komrat, 2018y.

  3. Gagauzça-rusça-romınca sözlük. Hazırlayannar: Çebotar Petri, Dron İon. Pontos. Kişinêu, 2002y.

  4. Şiirlär. Vasilisa Tukan. Chişinău 2010

  5. internet resurslar.

Uroon teması:

Uroon gidimi/örüyüşü:

Uroon etapları

Üüredicilerin/üürenicilerin çalışması

Vakıt

Kantarlamak strategiyaları

Didaktika strategiyaları

Dikatın çekilmesi

- Zaman hayır olsun! Pek sevinerim, ani buluştuk sizinnän da çalışacez barabar. (grupalar için söz)

Düşünerim, ani uroomuz geçecek ii, faydalı.

1 üürenici okuyêr V. Tukanın şiirini «Neredän çekeder Vatan?»

Neredän çekeder Vatanım?

Ananın, bobanın evindän,

Oradan, neredä yaşadım,

Neredä çok dostlar var bendä

Neredän çekeder Vatanım?

Kapunun önündä fidandan,

Neredä yandı ilk yıldızım,

Sevdalık neredä canımdan.

Çekeder Vatanım oradan,

Neredä uşaklar kaçınêr,

Bir otçaazın kökündän,

Hem nedän topracıım yısınêr...

3 min

üüredicinin kantarlaması

üüredicinin sözü

şiir okuması

DEBREŞTIRMÄK

2. Evdeki işӓ kontrol yapmak


  • Nesoy bir laflan yardım eder bu şiirin temasını açıklamaa? (Vatan)

  • Bu temaylan büünkü uroomuz baalı olacek.

Uroon teması: Duuma erindän paalı yoktur. (Nikolay Baboglunun Ayva çiçekleri annatmasına görä).

Annatmanın baş personajları: Simu, Zena, Vasil, Lügorcuk.

Triada (aazdan):

Lügorcuk

yaşlıydı

gözäl kızlar

Simu

çatal yol

kendibaşına adım

Vasil

Yambulların sokaa

ayva aaçları

Zena

cürä ses

geniş meydan


Gordiyanın düümü –

Grupa4. Lingvistlär İkili günnük. Beendii frazaları yazmaa, argument getirmää. Gözäl artistik kolaylıklarını çıkarmaa. dirliktä yaşamak -

Taftada bir üürenici sinonim verer lafa: Duuma er-vatan-yurtluk

Temel laflar:

ev verannadı – ev eskidi

biri-birinä kanaattılar – saygılıydılar

problemanın çözülmesi – açıklanması

Gordiyanın düümü – çapraşık, dolaşık

dirliktä yaşamak - uslulukta

5 min

üüredicinin kantarlaması

frontal iş

ANNAMAK

3. Üürenilimiş teoriya materialına analiz-sintez yapmak (sistematizaţiya, klasifikaţiya, bütünneştirmӓk).

İş annatmaylan:

  • Ne bozdu içerdä dirlii?

  • Nicä Zena savaşêr inandırmaa Vasili, ani taa ii geçmää Baurçuya yaşamaa?

  • Neçin Vasilin bobası istedi satın almaa ondan evi?

  • Nicä Vasil götürer kendini bu situaţiyada?

- Çektmesindä annatmanın var mı verili ayledä problema?Nesoy?

Herbir personajın var duuma eri, ayırılmaa ondan zor.

Annatmanın probleması: Duuma erindän paalı yoktur.

  • Kim durêr karşı-karşıya bu problemanın çozülmesindä?

Grupa1. Zenanın harakteristikası tabliţaya görä.

Grupa2. Simunun harakteristikası tabliţaya görä.

Grupa3. Vasilin harakteristikası tabliţaya görä.

Zena

iki uşaan anası

gözäl

sever kocasını



Simu

yaşlı, pensiyada

Vasil

traktorist

sever karısını


Diagrama Ven



Ne birleştirer onnarı?

  • sevda ana tarafına

  • saygı biri-birinä

  • ii ürekli

  • çalışkan

7 min
















biri-birini kantarlamak












biri-birini kantarlamak




Diagrama Ven












soruş-cuvap konuşması





4. Üürenilmiş kararlanmak metodlarına analiz-sintez yapmak:

a) produktiv uurunda,

















ä) başka razgelişlerӓ geçirmӓklӓn;





b) yaradıcılık uurunda



- Açan gençlerin hem ihtiarların arasında var dartışmaklar, lӓӓzım getirmӓӓ argumentlӓr, angıları inandırabileceklär hepsini, ani lääzım duuma erindä kalmaa yaşamaa.


  • Nesoy argumentlӓr getirer bizim personajlar?

Grupaların ekspertleri: Getirmää argumentlär, angıları inandırabileceklär hepsini, ani lääzım orada kalmaa yaşamaa)

Argumentlär:

Simu

Zena

Vasil

Baurçuda ev düzmää taa zeedä para harcanacek

Gülüşlerimizdän maalä ötärdi

Eşillik taa az, ama meyva taa zeedä

Dedelerimizdän kalma yuva

Dayma düşümdä dä görerim o sokacıımızı

Bizim erlär taa düzlük, meydan taa çok

Üç ayva fidanı diktiydi kendi elinnän.

Orasının büülü avşamnarı

Küüdä hayvan taa zeedä

brakmêêr buradan eski çökük tavannar, yan duvarlar

Orada sular da taa tatlı

Bizdä dä ne porezennär var


Baurçuda zor kiraylan oturucu

Derneklerdä birini haylak görmeyecän



Kos-koca aaçlar, sansın aul içindä bir daa kenarıydı

  • Var mı nicä demää, ani kiminsä argumentleri taa kaavi, çetin, nekadar öbürlerin?

  • Kim yardım eder çözmää bu problemayı? Lügorcuk 1,5yaşında

  • Tabiatın yazdırması bu annatmada angı eri kaplêêr?

Halk söleyişi: Nӓӓnda var sevgi hem annaşmak, orada yok dartışmak (kahırlanmak).

  • Ayva aaçların yazdırması teksttä nesoy gösterili? Üürenici okuyêr demekli

1. Verili teksttä noktaların erinä lääzımnı bukvaları koyunuz. Angı kurala görä orfogramalar annadın.

Bu ilkyaz gü..erindä ayva ..çları başladıydılar çiçek açmaa. Zena hergün Lügorcuklan çıkardı aula taazä solukta gezmää, alırdı uşaa kolcaazından da bakardılar ..enez açılan çiçeklerä, sevinirdilär eşilliklerä. Dün çiçeklär aaçlarda sat-pat açmıştılar, ama büün salt bir gecä aşırı dallar ..klenmiştilär tepeli çiçeklän. Aaçlar dururdular, nicä kürtün yıvınnarı biyazlıı gözünü kesärdilär, pembelii da sansın sabaa danından gelmişti bu görülmedik göze..ii tamamnamaa... Burada uşaklan gezinärkän, Zena çok işlär aklından geçirirdi: nekadar gözäl laf işittiydi o adamından te bu aaçlar için. Bu aaçların altında Zena ilk sefer sölediydi adamına, ani Lügorcuklan vakıtlı kaldı, aklından geçirirdi Baurçuyu da, ama ayva aaçları burasının ruhuydu. Ne gözäldilär, ne sıktı o süt-biyaz, azıcık pembeli çiçeklär!

Bir da Lügorcuk birdän brakılêr anasının elindän da çıkarêr bir cürä uşak sesi, bakêr ayva çiçeklerin kürtün tepelerinä da hızlanêr, kendibaşına adımnayarak, onnara dooru. Mamusu isteer onu genä alsın kolundan, ama uşak yınatçasına, dartıp kolcaazını, hızlanêr ileri fidannara. Onun sevinmelikli gözçeezleri sansın deyärdilär: «Görermiysin, mamucuk, bän artık kendim...»


10 min

















3 min






4 min


3 min




biri-birini kantarlamak







diskusiya












soruş-cuvap konuşması





iş tekstlän

individual işi



REFLEKSİYA

Feedback,ın gerçeklenmesi


Paalılık çizisi

0% 100%


  • Kayılsınız mı siz uroon temasınnan: Duuma erindän paalı yoktur.

  • Getirin argument (3):

1-ci argument – o er, neredä bän duudum hem büüdüm.

2-ci argument – o er, neredä benim işçi halkım geçirdi çok zorluklar, ama kaybetmedi kendi birliini, umudunu, dinini.

3-cü argument – o er, neredä beni hep bekleerlär, neredä bana hep sevinerlär hem neredä bana hep açık kapular.

  • Nesoy söz tipi kurduk? Fikirlemä teksti.

- Büünkü urokta nesoy çıkışa geldiniz?

Herbir insanın kendi vatanı var, o onu koruyêr ne kuvedi varsa. Seviniz, koruyunuz duuma erinizi. Ondan paalı yok!

6 min

üüredicinin kantarlaması


Paalılık çizisi


Notalamak

Üüredici koyêr nota üürenicilerä, komentariya yapêr.


2 min

ekspertlerin kantarlaması


Evdeki işin verilmesi

  • Annatmanın fragmentini demekli okumaa.

  • İkinci abzaţtan bulup-çıkarın bir adlık küçüldek formasında, angısında var vokal dönmesi. Yapın o lafa fonetika analizi.


 Urok için çok saa olasınız.

 Kalın saalıcaklan!

2 min





3